ЗЛАТОТО ПАК Е КРАЛ НА ПАЗАРИТЕ Светот повторно бара сигурно засолниште од новата економска неизвесност

Цената на златото порасна четврти ден по ред и во четвртокот достигна највисоко ниво во последните седум недели. Според Ројтерс, спот цената се искачи за околу 1 процент, на 4.285,69 долари за унца, што е највисоко ниво од 18 јуни.

На прв поглед, ова изгледа како уште едно дневно пазарно движење. Но, аналитичарите предупредуваат дека зад него се кријат многу подлабоки процеси што можат да ја обликуваат глобалната економија во наредните месеци.

Интересно е што растот на златото се случува во момент кога се појавија знаци дека Ормускиот теснец би можел повторно да се отвори за меѓународниот бродски сообраќај. Вообичаено, таквата вест би требало да ги смири пазарите, бидејќи низ теснецот поминува околу една петтина од светската трговија со нафта. Намалувањето на ризикот од прекин на испораките обично влијае позитивно врз финансиските пазари. Но, инвеститорите очигледно проценуваат дека неизвесноста не е завршена. Но, сега за Ормускиот теснец се разговара за нов режим на пловидба, можни такси, ограничувања и политички услови кои можат повторно да ги нарушат глобалните синџири на снабдување. Пазарите не реагираат само на денешната состојба, туку и на ризикот утре повторно да се појави криза.

Влијанието на пазарот на трудот во САД и слабеењето на американскиот долар

Дополнителен поттик за растот на цената на златото дојде од новите економски податоци од САД. Извештајот на компанијата АДП покажа дека вработувањето во приватниот сектор во јули значително забавило, при што најголем дел од новите работни места биле отворени во здравството. Тоа ги зајакна очекувањата дека американската централна банка (ФЕД) нема да брза со ново зголемување на каматните стапки, што традиционално ја зголемува привлечноста на златото, бидејќи овој благороден метал не носи каматен принос.

Во прилог на златото оди и слабеењето на американскиот долар. Доларскиот индекс остана во близина на двомесечното најниско ниво, откако минатата недела САД и Јапонија интервенираа за да го зајакнат јенот. Според медиумски извештаи, Јапонија продала американски државни обврзници за да ја финансира интервенцијата, а слабеењето на доларот дополнително ја зголеми побарувачката за злато, кое за инвеститорите станува поевтино кога се купува со други валути.

Пониските камати ја намалуваат вредноста на обврзниците, златото е во предност

Во такви сложени околности, златото повторно ја игра својата традиционална улога на „сигурно засолниште“. Кога инвеститорите не се сигурни како ќе се движат акциите, обврзниците или валутите, дел од капиталот го пренасочуваат кон благородниот метал. Златото не носи камата ниту дивиденда, но има една предност што ретко ја губи – довербата дека ќе ја зачува вредноста во турбулентни времиња.

Дополнителен фактор е монетарната политика. Последните економски показатели од САД ги зајакнаа очекувањата дека централната банка на САД, американските Федерални резерви (ФЕД), нема да брзаат со ново зголемување на каматните стапки, а дел од инвеститорите повторно размислуваат и за идни намалувања. Пониските или постабилни камати ја намалуваат предноста на обврзниците во однос на златото, па благородниот метал повторно станува попривлечен.

Зошто централните банки купуваат злато со засилено темпо?

Во исто време, централните банки ширум светот продолжуваат да купуваат злато со темпо какво што не беше вообичаено пред една деценија. Со тоа тие ги диверзифицираат девизните резерви и ја намалуваат зависноста од американскиот долар. Овој тренд трае веќе неколку години и претставува силна структурна поддршка за високите цени на благородниот метал.

Растот на цената на златото е порака и до валутните пазари. Кога инвеститорите масовно купуваат злато, тоа често значи дека се намалува нивната подготвеност да преземаат ризик. Во такви периоди се зголемуваат осцилациите кај доларот, еврото и кај другите водечки валути, а капиталот се движи кон средства што се сметаат за побезбедни.

Последиците се чувствуваат и на берзите. Ако инвеститорите оценат дека неизвесноста ќе потрае, дел од парите се повлекуваат од акциите и се пренасочуваат кон злато или кон државни обврзници. Тоа може да го намали апетитот за вложување во поризични компании и да ја зголеми нестабилноста на светските берзански индекси.

За земјите што увезуваат злато, растот на цената значи и повисоки трошоци за индустријата за накит, електроника и во другите гранки каде што се користи благородниот метал. Од друга страна, земјите што се големи производители можат да остварат повисоки приходи од извоз, што дополнително влијае врз нивните економии.

Што ќе се случува со цената во наредниот период?

Аналитичарите предупредуваат дека цената на златото во наредниот период ќе зависи од три клучни фактори – развојот на кризата на Блискиот Исток, одлуките на ФЕД за каматните стапки и новите податоци за инфлацијата во најголемите светски економии. Доколку овие фактори продолжат да создаваат неизвесност, побарувачката за злато би можела дополнително да се зголеми.

Затоа новото поскапување на златото е индикатор за расположението на глобалните инвеститори. Кога тие масовно купуваат злато, тоа значи дека се очекува период во кој претпазливоста ќе биде поважна од ризикот. А токму таквите сигнали честопати се првото предупредување дека светската економија влегува во понестабилна фаза.