ГОЛЕМА ИЗЛЕЗНОСТ НА ИЗБОРИТЕ ВО ИЗРАЕЛ Дали ќе заврши ерата на Нетанјаху?

Израелците денеска гласааат на парламентарни избори што многумина ги сметаат за најважни во поновата историја на земјата и се први избори по нападите на Хамас во 2023 година. До 10 часот наутро излегле 16,7 проценти од гласачите, а гласале 1,2 милион луѓе. Ова е највисока излезност на избори од 1981 година.

Според анкетите објавени во петокот, актуелниот премиер Бенјамин Нетанјаху и поранешниот началник на Генералштабот Гади Ајзенкот водат многу тесна трка. Сепак, предвидувањата се дека ниту еден од нивните политички блокови нема да освои 61 пратеничко место потребни за парламентарно мнозинство, што би можело да доведе до недели или месеци политички преговори, пишува Би-Би-Си.

Безбедноста во срцето на кампањата

Прашањето за безбедноста доминира во кампањата. Опозицискиот блок остро го критикуваше Нетанјаху за безбедносните пропусти што им претходеа на нападите предводени од Хамас на 7 октомври 2023 година, кога беа убиени 1.200 луѓе, а 251 беа земени како заложници во Газа.

Опозицијата бара независна комисија за истрага на нападите, нешто на што Нетанјаху долго време се спротивставуваше, тврдејќи дека такво тело би било пристрасно кон него.

Нетанјаху ги истакна стратешките победи на Израел во војните на Блискиот Исток и неговиот близок однос со американскиот претседател Доналд Трамп.

Израелскиот изборен систем се базира на пропорционална застапеност, што значи дека владите секогаш се коалиции. Патот до власта честопати вклучува неочекувани сојузи, но овие избори се особено неизвесни, со јасно дефинирани кампови. Ајзенкот, кој ја предводи новата партија Јашар, е главната фигура во таканаречениот „блок за промени“.

Групата партии има идеолошки разлики, но е обединета со целта за отстранување на Нетанјаху. Меѓу лидерите на блокот се поранешниот премиер Нафтали Бенет и Авигдор Либерман, двајцата десничари, и поранешниот левичарски генерал Јаир Голан.

Нетанјаху, политички ветеран кој првпат стана премиер во 1996 година, има потреба од нов сојуз со крајно десничарските и ултраортодоксни партии за да остане на власт. Тие исто така ја сочинуваат неговата сегашна влада, која се смета за најдесничарска во историјата на Израел.

Прашање на демократијата

Опозицискиот блок, исто така, предупредува на закана за демократијата под Нетанјаху, кој е на судење за корупција која тој ја негира.

Нетанјаху, пак, продолжува да се залага за контроверзните судски реформи што предизвикаа масовни протести пред нападите од 7 октомври.

Израелскиот Канал 12 објави во неделата дека Нетанјаху повикал на итна воена акција пред изборите што би можеле да предизвикаат конфликт со Иран, но на тоа се спротивставил началникот на Генералштабот Ејал Замир. Си-Ен-Ен објави еден ден подоцна дека Нетанјаху се обидел да го убеди Трамп на нови напади врз Иран, но Трамп одбил. Нетанјаху ги негираше двата извештаи.

תקראו את הדברים החשובים של יובל בלומברג:

מדינת ישראל נמצאת בסכנה קיומית אמיתית ומוחשית. אם האיראנים ישיגו גרעין, שום דבר כבר לא ישנה יותר. הכל כל כך טפל אל מול הסכנה הקיומית של איראן והציר השיעי.

הסערות המבוימות והמומצאות חדשות לבקרים נועדו להסיט את תשומת הלב מהדבר האחד שהוא החשוב ביותר: סיום העבודה באיראן.

זה נוגע בקיום הפיזי של כל אדם ואדם כאן.

יש לנו עוד שנתיים של טראמפ לסיים את העבודה באיראן, ואין לדעת מה יהיה לאחר מכן, אם זו תהיה קמאלה האריס, או תואם מאמדני כלשהו.

זה חלון הזמן שנותר לנו כדי להשלים את העבודה הנדרשת כדי להבטיח את הקיום הפיזי שלנו לשנים הבאות. כל משאבי המדינה הנדרשים, צריכים להיות מושקעים במשימה הזו.

קטאר, חרדים, אוריך, גיוס, התראות.
הכל מסך עשן ענקי כדי להסתיר את הנושא היחיד שניצב מעל כולם בפער.
אם יפלו במרכז הארץ שתי פצצות אטום, את מי יעניינו כל סערות הסרק האלה?

הדורות הבאים לא יסלחו לנו אם נפספס את חלון ההזדמנויות ההיסטורי שמאפשר לנו לנסות ולהשלים את המשימה הקריטית ביותר שעומדת בפני הדור שלנו.

זה לא יקרה עם ראש ממשלה שמוחזק בצווארו על ידי האחים המוסלמים וסייעני הטרור.

זה לא יקרה עם ראש ממשלה שלא מסוגל להרים את הטלפון ולנהל שיחה אינטימית רציפה עם טראמפ.

זה לא יקרה עם ראש ממשלה שלא מסוגל לעמוד בלחץ של ראיון טלויזיה.

השינאה לנתניהו, ככל שהיא עולם ומלואו עבור מחנה שלם, לא תעזור מול הגרעין האיראני.

כל אחד שדואג לקיום הפיזי שלו, של משפחתו, ושל אהוביו, ידו צריכה לרעוד לפני שהוא בוחר במישהו שלא יהיה מסוגל להשלים את המשימה, ובכך לדון את עצמו ואת משפחתו לסכנה של שואה שניה, בגלל השינאה הפוליטית שלו או בגלל סערת דמה מטופשת וחסרת חשיבות.

— Benjamin Netanyahu – בנימין נתניהו (@netanyahu) October 25, 2026

Тој, исто така, привлече внимание кога објави слика генерирана од вештачка интелигенција од нуклеарна бомба што го погодува Тел Авив на крајот од неговата кампања. Тој со сликата објави порака дека тој е единствениот лидер кој може да го заштити Израел „доколку Иранците добијат нуклеарно оружје“. Ајзенкот поради ова го нарече „хистеричен“.

Кој ќе биде војник?

Една од доминантните теми е воената регрутација. Владата на Нетанјаху не ја спроведе одлуката на Врховниот суд со која се бараше ултраортодоксните Евреи кои посетуваат верски училишта да служат во армијата. Прашањето длабоко го подели општеството, додека илјадници други граѓани беа мобилизирани за неодамнешните војни.

Во врска со Газа, Ајзенкот го дели ставот на Нетанјаху и вети дека ќе го прекине владеењето на Хамас во рок од 18 месеци, или преку мировен план предводен од САД или со воени средства.

Израел продолжува да извршува речиси секојдневни напади врз Газа, објаснувајќи дека ги таргетира оперативците на Хамас. Според бројките од Министерството за здравство на Газа, управувано од Хамас, кои ОН ги смета за веродостојни, повеќе од 74.000 луѓе се убиени од почетокот на војната во октомври 2023 година. Израел се соочува со растечка меѓународна осуда за начинот на кој ја води војната, а односите со неговите сојузници се влошија.

Неизвесен исход

Два блока арапски партии, кои сочинуваат околу една петтина од населението, исто така учествуваат на изборите. Теоретски, тие би можеле да го одредат победникот, но речиси сите водечки еврејски партии ја отфрлија соработката со нив. Иако имаше шпекулации дека арапските партии би можеле неформално да поддржат малцинска влада предводена од Ајзенкот, но Либерман, како клучен потенцијален партнер, ја отфрли таквата можност. Ваквите позиции ја прават изборната математика многу комплицирана.

Во Израел околу 70.000 луѓе се вратиле од странство за да гласаат на денешните избори, а стотици илјади млади луѓе ќе гласаат за прв пат. Излезните анкети ќе бидат објавени во 22 часот, но резултатите може да се разликуваат од конечните. Гласовите на стотици илјади војници и резервисти нема да почнат да се пребројуваат до среда, што би можело да им даде доцна предност на десничарските партии.

Исходот од кој многумина се плашат е политички ќорсокак, ситуација во која ниту еден блок не може да формира мнозинство. Во тој случај, би биле распишани нови избори, а Нетанјаху би останал на позицијата технички премиер.

Помеѓу 2019 и 2022 година во Израел имаше избори 5 пати, бидејќи партиите не успеале да формираат стабилна влада.