ТРАМП ПЛАНИРА ДА ЗАБРАНИ ИЗВОЗ НА ДИЗЕЛ НА 90 ДЕНА Што тоа ќе значи за САД и за светот?

Администрацијата на Трамп подготвува план за 90-дневна забрана за извоз на дизел, и покрај противењето на нафтената индустрија и поделбите во владата. Целта на мерката е да се намалат цените на горивата што ги оптоваруваат републиканците пред изборите за Конгресот.

Правната рамка за забраната сè уште се разработува, а американските производители на гориво се спротивставуваат на одлуката. Тие предупредуваат дека краткорочната придобивка ќе биде поништена од последователно, уште поголемо зголемување на цените. Доколку пратките се запрат, тоа ќе биде првото ограничување на извозот на енергија од САД откако администрацијата на Обама ја укина децениската забрана за извоз на сурова нафта во 2015 година.

Цените на дизелот достигнаа рекордни нивоа поради војната против Иран, која администрацијата на Трамп ја започна во февруари, и поради украинските напади врз руските рафинерии. Тоа ги поттикна републиканците од земјоделските држави да побараат забрана за извоз. Според AAA, просечната цена на галон дизел вчера изнесуваше 6,52 долари, што е за 91 цент повеќе од пред еден месец и за 2,83 долари повеќе од минатата година.

Некои републикански претставници, лидери на рафинеријата, па дури и некои владини претставници сè уште се обидуваат да го убедат претседателот Доналд Трамп дека забраната е лоша идеја. Тие веруваат дека таа би можела да има спротивен ефект и на крајот да ги зголеми цените на бензинот, авионското гориво и другите деривати. Ова го наведуваат извори кои побараа анонимност поради чувствителноста на интерните комуникации во Белата куќа, пишува Политико.

Сепак, високите цени на енергијата создаваат проблеми за републиканските кандидати пред изборите за помалку од седум недели. Затоа Трамп сака да ја објави забраната до крајот на неделата, а можните негативни последици ги смета за „проблем за декември“.

Забраната би можела да ги намали цените на дизелот во некои делови од САД на краток рок, бидејќи танкерите наменети за Европа или Азија би биле пренасочени кон домашниот пазар и со тоа би ја зголемиле понудата. Сепак, рафинериите на крајот би го забавиле производството поради губењето на извозните пазари, што на крајот би довело до повторно зголемување на цените.

Идејата за целосна забрана беше спротивставена од министерот за енергетика Крис Рајт, министерот за финансии Скот Бесент и министерот за внатрешни работи Даг Бургум, според извори запознаени со внатрешните дискусии.

Министерот за енергија Рајт вчера јавно се спротивстави на идејата на настан во Њујорк во среда.

– Сурова алатка како забраната за извоз на дизел сигурно не функционира бидејќи САД извезуваат огромни количини од тоа гориво. Ние сме најголемиот извозник на дизел во светот, но истата рафинерија што произведува дизел произведува и бензин и гориво за авиони. Ако не можете да извезувате дизел и ви снема простор за складирање, ќе мора да го намалите рафинирањето во САД. Тоа би извршило притисок врз цените на бензинот и горивото за авиони – рече Рајт на панел за време на Неделата на климата.

На друг настан, Рајт наговести дека сепак нема да се воведе општа забрана. „Поверојатно е дека ќе се спроведе на доброволна основа“, рече тој на настан организиран од Heatmap.

– Нема да го запреме извозот на американски дизел, но дали е можно да има одредени прилагодувања во протокот на гориво од американските рафинерии? Да, мислам дека ќе го видиме тоа бидејќи тоа би можело да го запре порастот на цените на дизелот – рече тој.

Идејата за забрана се дискутираше повремено со месеци, но клучен момент дојде минатиот викенд кога беше поддржана од републиканскиот сенатор Чак Грасли од Ајова. Грасли, еден од водечките застапници на земјоделството во Сенатот, објави на платформата X дека високите цени на дизелот „ги уништуваат прихдите на земјоделците“. Неговата порака предизвика бројни барања од републиканците од земјоделските региони кои бараат од администрацијата да ја намали цената на дизелот, вклучително и забрана за извоз.

Мерката би била воведена во време кога светските земји станаа позависни од американскиот дизел. Војната што ја започнаа САД и Израел против Иран во февруари ги оштети рафинериите на Блискиот Исток и го намали производството на нафта во регионот, додека Украина ги напаѓа руските рафинерии во одбрана од инвазијата.

„Забраната на САД за извоз на дизел би ги влошила веќе високите тензии на глобалниот пазар и дополнително би ги зголемила цените надвор од САД на краток рок.Сепак, со оглед на тоа што вишокот Нафтата за дизел во САД парадоксално би можела да ги принуди американските рафинерии да го намалат снабдувањето со нафтени производи, потенцијално во рок од неколку недели, а забраната на крајот би била контрапродуктивна.“, напиша Дејвид Оксли, главен економист за клима и суровини во „Капитал економикс“.