АФД ПРЕД ИСТОРИСКА ПОБЕДА ВО САКСОНИЈА-АНХАЛТ Германската десница може првпат да освои власт во една покраина

Германската покраина Саксонија-Анхалт денеска избира нов парламент на избори што можат значително да ја променат политичката карта на Германија. Според последните анкети, десничарската Алтернатива за Германија (АфД) убедливо води и има шанса да стане најсилна партија, а при поволен распоред на мандатите теоретски се отвора и можноста да се приближи до мнозинство за самостојно владеење. Избирачките места се затвораат во 18 часот, кога се очекуваат и првите проекции.

Последниот „Саксонија-Анхалт тренд“ на Infratest dimap ѝ дава на АфД 42 отсто, додека Христијанско-демократската унија (ЦДУ) на покраинскиот премиер Свен Шулце е на само 22 отсто. Левицата е на 11, СПД на осум, а Зелените на шест отсто. БСВ со четири и ФДП со три отсто, според ова истражување, би останале под изборниот праг од пет проценти.

Друга последна анкета, на Forschungsgruppe Wahlen за ZDF, покажува слична слика – АфД со 40 отсто, ЦДУ со 23, Левицата со 13, СПД со девет и Зелените со шест отсто. ФДП и БСВ се на само три проценти. Според оваа проекција АфД сепак нема доволно мандати за самостојно владеење, но резултатот на малите партии може силно да влијае врз распределбата на местата во парламентот.

Победа на АфД би била историска. Партијата на минатите покраински избори во 2021 година освои 20,8 отсто, додека ЦДУ победи со 37,1 отсто. Сегашните анкети, според тоа, покажуваат можност АфД практично да го удвои својот резултат, а ЦДУ да загуби околу 14 до 15 процентни поени. Кандидатот на АфД за премиер е Улрих Зигмунд, а наспроти него е актуелниот премиер Свен Шулце од ЦДУ.

Главната неизвесност ќе почне доколку АфД победи, но не освои апсолутно мнозинство. Другите големи партии досега ја почитуваат таканаречената „огнена брана“ – политиката на несоработка со АфД. Во таква ситуација ЦДУ би можела да се обиде да состави влада со останатите партии, но математиката е исклучително сложена и во некои сценарија би барала поддршка и од Левицата, со која ЦДУ на федерално ниво има формални ограничувања за соработка.

Изборите се важен тест и за федералната влада на канцеларот Фридрих Мерц. Саксонија-Анхалт повеќе од две децении е предводена од ЦДУ, па евентуалното губење на првото место со разлика од речиси два спрема еден би било тежок политички удар за демохристијаните. Истражувањата покажуваат дека меѓу главните грижи на гласачите се економската состојба, работните места, образованието и интеграцијата.

Сепак, анкетите не треба да се читаат како конечен резултат. Германските медиуми потсетуваат дека на изборите во Саксонија-Анхалт во 2021 година предизборните истражувања значително отстапуваа од исходот, а и сега дел од гласачите до последен момент не се сигурни за кого ќе гласаат. Затоа вечерва во 18 часот вниманието на цела Германија ќе биде насочено кон оваа источна покраина: не е неизвесно само колкава ќе биде победата на АфД, туку и дали од распределбата на мандатите ќе произлезе влада без неа.