ЕЦБ ОЧЕКУВА НОВ ЕНЕРГЕТСКИ ШОК Се стравува дека растот на цените на енергенсите ќе се прелее на другите цени
Според Европската централна банка, новиот бран директно го зголемува ризикот од повисока инфлација, но може да ја намали и економската активност, бидејќи повисоките цени на енергијата ги намалуваат реалните приходи на домаќинствата и ги зголемуваат трошоците на компаниите.
Европската централна банка (ЕЦБ) внимателно следи дали порастот на цените на енергијата се прелева на други цени, изјави денес главниот економист на банката, Филип Лејн.
Вториот бран на зголемување на цените се однесува на новото зголемување на маржите на нафтата, гасот и рафинериите од јули, по нивното привремено смирување во текот на летото.
Лејн предупреди дека новиот бран директно го зголемува ризикот од повисока инфлација, но може да ја намали и економската активност, бидејќи повисоките цени на енергијата ги намалуваат реалните приходи на домаќинствата и ги зголемуваат трошоците на компаниите.
Според него, особено е важно колку повисоките цени на енергијата ќе се пренесат на цените на стоките и услугите.
Затоа, ЕЦБ ќе следи дали енергетскиот шок се претвора во пошироки инфлациски притисоци, вклучително и преку платите и почестите промени на цените.
Тој на конференцијата за монетарна политика рече дека енергетскиот шок во моментов е главен двигател на растот на инфлацијата, но дека проценката на среднорочните инфлациски притисоци мора да вклучува и фискална политика, развој на вештачка интелигенција (ВИ) и финансиски услови.
Инфлацијата во Еврозоната достигна 3,8% во септември, кога цените на енергијата беа за 18,8% повисоки од претходната година, додека инфлацијата без енергија беше 2,3%.
Во четвртиот квартал од 2025 година, пред почетокот на енергетскиот шок, вкупната инфлација беше 2,1%, додека цените на енергијата потоа беа пониски за 1,1% на годишна основа.
Лејн посочи дека досега нема знаци дека енергетскиот шок се претворил во поширока и поупорна инфлација.
Инфлацијата на храната се забави од 2,5% во четвртиот квартал од 2025 година на 1,4 % во септември, додека базичната инфлација малку се зголеми од 2,4 на 2,5%.
Во своите септемвриски проекции, ЕЦБ очекува инфлацијата која не е поврзана со енергијата да се зголеми од 2,3% во 2026 година на просек од 2,6% во 2027 година, пред да се врати на 2,3% во 2028 година.
Лејн изјави дека очекуваниот раст главно се должи на одложеното пренесување на повисоките цени на енергијата кон другите сектори, со дополнително влијание од промените во регулираните цени и индиректните даноци.