Директорот на Службата за општи и заеднички работи на Владата, Ивица Томовски, вечерва во интервју за ТВ21 посочи дека дел од министрите во претходната Влада се однесувале недомаќински и правеле енормни трошоци на товар на државниот буџет.

– Прв пример ни е Маричиќ, секојдневно го слушаме, најголемиот потрошувач – рече Томовски, алудирајќи на поранешниот вицепремиер за европски прашања.

Тој дополни дека Обвинителството сè уште не презело доволно конкретни мерки, иако, како што вели, дел од случаите веќе подолго време се предмет на интерес на институциите.

– Тука малку ни каска Обвинителството, не постапува посоодветно. Дали немаат доволен капацитет, дали не се доволно добро организирани. Но, да, во право сте, во рок од 11-12 месеци досега требаше да има повеќе дела, не само во Службата, туку генерално во целата држава. Ајде да се надеваме дека ќе се оправат или пак ќе треба да се бара решение, да се прави нов избор или реизбор – нагласи директорот на СОЗР.

Томовски откри и дека во моментов, во Службата се води истрага од страна на Министерството за внатрешни работи, преку Одделот за економски и организиран криминал.

– Апсолутно се согласувам, можеби работите одат споро, но има одредени дела. Службата има околу 400 директно вработени и уште 300 преку надворешни фирми, хигиена, одржување, обезбедување. Имаше дела. Едно од нив заврши со тоа што претходниот директор заврши во притвор, не знам дали е уште во притвор, но има дела кои му се водат од страна на Финансиската полиција – рече Томовски.

Дополнително, тој потврди дека се спроведуваат нови проверки.

– Има уште едно, не би можел да кажам дека е дело, но дека се врши испитување, истражување од страна на МВР. Тоа се службите што треба да извадат некакво дело, да го дадат до Обвинителството, а тоа да постапи. Наше е да им ги отвориме вратите, да им ги дадеме документите на увид – вели директорот.

The post МАРИЧИЌ ТРОШЕЛ НАЈМНОГУ ВО МИНАТАТА ВЛАДА Директорот Томовски открива што правел министерот со државни пари appeared first on plusinfo.mk.

Јавното претпријатие „Водовод и канализација“ – Скопје апелира до граѓаните за внимателно и рационално користење на водата, поради зголемена потрошувачка што е регистрирана во текот на летниот период.

– Особено апелираме да се избегнува непотребно трошење на водата за полевање на зеленило, бавчи и ниви, за перење на автомобили, за полнење на базени, како и да се спречи злоупотребата преку диви приклучоци – велат од претпријатието.

Од Водовод укажуваат дека ваквите појави не само што го оптоваруваат системот, туку и негативно влијаат на квалитетот на водоснабдувањето за сите граѓани во Скопје.

Граѓаните кои ќе забележат нерегуларности, како што се диви приклучоци, може да ги пријават на телефонскиот број 02 3073 010, преку е-пошта на: kontakt@vodovod-skopje.com.mk или преку веб-страницата: www.vodovod-skopje.com.mk.

The post НЕ ТРОШЕТЕ ВОДА ЗА ПЕРЕЊЕ КОЛИ, ЗА БАЗЕНИ, НИВИ… Апел од Водовод до скопјани за рационализирана потрошувачка appeared first on plusinfo.mk.

Извршниот директор на „Опен-АИ“ (OpenAI), Сем Алтман, откри дека учтивоста кон „Чет ГПТ“ (ChatGPT), којашто ги вклучува зборовите „ве молам“, „благодарам“ и слично, ја чини компанијата – „десетици милиони долари“ оперативни трошоци.

Алтман одговори на прашање на корисник на социјалната мрежа Икс за тоа колку компанијата потрошила за струја поради тоа што луѓето се „учтиви“ со ВИ-модели? „Десетици милиони долари добро потрошени – никогаш не се знае“, одговори Алтман.

Според експертите, најверојатно четботот ќе ја возврати учтивоста, ако корисникот му се обраќа на тој начин. Слично како во предвидувачкиот научнофантастичен филм „Вселенска одисеја 2001“ од 1960-те.

Судејќи според шеговитиот тон на Алтман, бројката од неколку десетици милиони долари веројатно не е точна. Но, како и да е, секоја порака, без разлика колку е тривијална или бесмислена, бара од ВИ-моделот да генерира целосен одговор во реално време, за што се потпира на моќни компјутерски системи, што го зголемува целокупното компјутерско оптоварување. Тоа, пак, бара огромна количина електрична енергија.

Моделите со вештачка интелигенција во голема мера се потпираат на енергијата складирана во глобалните центри за податоци, коишто веќе трошат околу 2% од вкупната електрична енергија во светот. Според аналитичката компанија „Голдман Сакс“ (Goldman Sachs), секое прашање до моделот „ГПТ-4“ троши околу 10 пати повеќе електрична енергија од стандардното пребарување на Гугл.

Дополнително, љубезните одговори ја зголемуваат и сметката за вода на „Опен-АИ“. ВИ користи вода за ладење на серверите коишто ги генерираат податоците. Истражување на Универзитетот „Риверсајд“ во Калифорнија покажува дека генерирањето на 100 зборови со помош на „ГПТ-4“ користи еквивалент на 3 шишиња вода, додека дури и најкраткиот одговор, како „Добре дојдовте“, користи околу 44 милилитри вода.

The post ДОСТА СТЕ УЧТИВИ СО ЧАТ ГПТ, ВАШАТА ПРИСТОЈНОСТ ЈА ЧИНИ ОПЕН АИ МИЛИОНИ ДОЛАРИ?! Секое „те молам“ е мал срцев удар за серверот appeared first on plusinfo.mk.

Власта на СДСМ и ДУИ систематски го уништувала здравството, што поради неспособност, што поради криминал. Граѓаните чекаа секој  месец  за магнетна резонанца, иако за тоа немаше потреба зашто бројот на апарати за магнетна резонанца во период од 2017 до 2022 година е двојно зголемен, обвини Бране Петрушевски, пратеник на ВМРО-ДПМНЕ

Тој се повикува на Извештај на ДЗР  во кој се констатира дека и покрај удвојување на бројот на апарати за магнетна резонанца во период од 2017 до 2022 година, бројот на прегледи не е зголемен, и истите се неискористени.

– Еден апарат кој е донација воопшто не е ниту ставен во функција – вели тој.

Тој тврди дека бројот на снимања по апарат во Македонија е далеку под европскиот просек.

– Еден апарат во просек има 2.800 снимања годишно, а европскиот просек е од 4.000 до 9.000. Кога има ваков мал број на снимања ќе се очекува барем истите да бидат брзи и без поголеми чекања, но реалноста изминативе години беше сосема поинаква – вели тој и прашува:

– Што работеле СДСМ и ДУИ во здравството?

Петрушевски откри дека причина за ваквото однесување на здравствените власти било во тоа што во системот за термини, со години се внесувале помалку термини, поради дефект на апаратите или како последица на недоволно обучен кадар. Пациентите поради тоа страдале и не добивале услуга.

– Извештајот на ДЗР ни ја предочува целосната неспособност на СДСМ и ДУИ во менаџирање со здравствените установи, и зошто здравството колабира – вели Петрушевски.

The post ГОДИШНО СЕ ПРАВАТ ПО 2.800 СНИМАЊА, А ВО ЕВРОПА ДО 9.000 Петрушевски откри дека апарати за магнетна резонанца се чувале во резерва appeared first on plusinfo.mk.

На второ место е Франција, која лани плати речиси 9 милијарди евра повеќе отколку што повлече од буџетот на ЕУ. Италија е на трето место, со нето придонес од околу 4,5 милијарди евра.

Најголем нето-примател во 2023 година, како и една година пред тоа, лани била Полска со 8,2 милијарди евра. Зад неа се Романија со 6 милијарди евра и Унгарија со 4,6 милијарди евра.

Споредбите, пак, на уплатата во буџетот на ЕУ  по главна на жител, покажуваат дека Ирска е на врвот со 236 евра. Во Германија исплатите изнесуваат 206 евра по жител.

Буџетот на Унијата во 2023 година изнесува 173,1 милијарди евра. Од нив 143,4 милијарди евра отидоа за земјите-членки.

Дополнително, имаше средства од европскиот фонд за закрепнување од пандемијата од 66,1 милијарди евра, од кои 64,6 милијарди евра се искористени од членките.

Како најголем нето финансиер на Унијата, Германија обезбедува речиси четвртина од средствата. Во исто време, германската влада нагласува дека Германија има и поголема корист од внатрешниот пазар на ЕУ од која било друга земја-членка.

The post ГЕРМАНИЈА Е НАЈГОЛЕМ ФИНАНСИЕР НА БУЏЕТОТ НА ЕУ Во кои земји завршуваат најголем дел од парите? appeared first on plusinfo.mk.

Јавното претпријатие Водовод и канализација – Скопје апелира до скопјани рационално и внимателно да ја користат водата во деновите со екстремно високи температури.

Особено да се избегнува непотребно трошење на водата за полевање на бавчи и ниви, полнење на базени и слично, што предизвикува нестабилност во водоснабдувањето во високите зони на градот, како што е на пример Припор и Сопиште, каде во текот на последните неколку денови е забележана енормна потрошувачка на вода, која доколку не се рационализира може да доведе и до прекини во водоснабдувањето.

„Врз основа на податоците на ЈП Водовод и канализација – Скопје за зголемена потрошувачка на водата, чие дневно производство достигнува и над 340.000 метри кубни вода што е за 30% зголемување во однос на зимскиот период, апелираме до граѓаните на градот Скопје рационално да ја користат и употребуваат водата за пиење, односно да се избегнува полевање поголеми површини, разладување на дворни површини, улици и непотребно трошење на водата за време на топлите денови“ се вели во соопштението.

The post ПОЛЕВААТ БАВЧИ, ПОЛНАТ БАЗЕНИ Припор и Сопиште енормно трошат вода, Водовод со апел за рационално користење appeared first on plusinfo.mk.

Белгиските власти ги повикаа граѓаните да ги троши натрупаните монети на евра, за да нема потреба да ги произведуваат.

Министерството за финансии на Белгија покренаа кампања на социјалните мрежи во која повикуваат на потрошувачка на монети.

Во оваа земја има повеќе од 4,2 милијарди монети, чија вкупна вредност е повеќе од 1,5 милијарди евра.
Некои белгиски продавници немаат доволно ковани пари за да вратат кусур при плаќање во готово. Причината за тоа е што населението не користи голем број монети.

Споменатата кампања следеше по предупредувањата од голем број клучни трговски здруженија во Белгија за недостиг на монети. Тврдат дека населението трупа монети во апоени од 5, 10 и 20 центи. Тие истакнаа дека овие монети не циркулираат доволно.

„Од кризата предизвикана од коронавирусот, потрошувачите значително помалку ги користеа овие монети и ги трупаат, спречувајќи ги да се вратат во оптек. Но, имајќи предвид дека трговците имаат потреба од монети, има недостиг“, објаснуваат оттаму.

Оние кои не сакаат да ги користат за плаќање, можат да ги депонираат во банка или да ги донираат во добротворни цели. Властите проценуваат дека со враќање на само 2 отсто од неискористените монети во оптек секоја година, може да се заштедат повеќе од 5 милиони евра во трошоците за производство на нови монети.

Намалувањето на производството на монети е корисно и за животната средина. Имено, при нивното производство и транспорт се испуштаат значителни количини јаглерод диоксид (CO2).

Една од причините зошто не се користат монетите е тоа што се повеќе луѓе користат дигитални плаќања.

The post ТРГОВЦИТЕ НЕ МОЖАТ ДА ВРАТАТ КУСУР, ИМ НЕДОСТИГААТ КОВАНИ ЕВРА Белгија апелира граѓаните да ги трошат или да ги донираат натрупаните ковани монети appeared first on plusinfo.mk.

Високите температури ги загрозуваат здравјето и животите на многу милиони луѓе, и затоа тие тогаш ги вклучуваат своите клима уреди (оние што ги имаат). Притоа се троши електрична енергија, а електричните мрежи се оптоваруваат, некогаш до максимум.

Рекордно високите температури ја поттикнуваат побарувачката (купувањето) на опрема за климатизација, а со тоа се зголемува потрошувачката на електрична енергија. Бидејќи поголемиот дел од електричната енергија се произведува со согорување на фосилни горива, како последица на тоа се зголемуваат емисиите на стакленички гасови кои го прават светот уште пожежок со што се создава еден вид на маѓепсан круг.

Побарувачката за клима уреди најбргу се зголемува во земјите во развој каде што мал број на домаќинства поседуваат такви уреди. Според Меѓународната агенција за енергија (IEA) во САД и Јапонија повеќе од 90% од домаќинствата имаат клима уреди, додека во Југоисточна Азија само 15%. Тој број е околу 5% во Индија и Африка. Во најжешките делови на светот живеат околу 2,8 милијарди луѓе, а само 10% од нив имаат пристап до клима уред или други опции за ладење во своите домови.

Кога расте потребата за ладење, зголемената употреба на клима уредите го оптоварува електроенергетскиот систем во земјата. Во екстремни случаи може да дојде до преоптоварување и „пад“ на системот.

Ладењето претставува околу 10% од светската потрошувачка на електрична енергија, но тоа не се одвива рамномерно во светот. Во потоплите земји, тоа може да доведе до зголемена потрошувачка на електрична енергија за повеќе од 50% во текот на летото. Во најжешките региони, капацитетот на мрежата треба да покрие скоро двојно зголемување на потрошувачката на електрична енергија во споредба со поблагите месеци.

Одвреме навреме се случуваат глобални енергетски кризи при што се покачува цената на електричната енергија, а тоа се одразува на џебот на корисниците на клима уредите при плаќањето на сметките за потрошена ел. енергија. На големината на тие сметки влијае и квалитетот на клима уредите, најмногу изразен преку нивната енергетска ефикасност. Во многу земји, вклучувајќи ја и РМ, се донесени прописи за задолжителна ознака на апаратите што трошат ел. енергија. Воведени се енергетски класи (А+, А, В, …, F) каде што А+ е најдобра. Веројатно уредите со најдобра класа се поскапи, но по 2 до 3 години разликата во пари се враќа заради помала потрошувачка на енергија. Во ЕУ и САД при производството на клима уредите мора да се применуваат задолжителни стандарди за минимални енергетски карактеристики.

Во контекст на енергетската ефикасност треба да се истакне значењето на истата кај изградбата на становите (зградите) така што тие треба да имаат добра топлинска изолација на ѕидовите и квалитетни прозорци. На тој начин драстично се намалува потребниот ладилен капацитет на просториите, а со тоа и цената на клима уредот и неговата потрошувачка на ел. енергија. Затоа, при изборот на системот за ладење треба да се направи консултација со стручно лице, а купувањето на опремата е пожелно да биде од специјализирана продавница.

Намалувањето на потребниот капацитет за ладење ја намалува електричната моќност на клима уредите, а со тоа се олеснува оптоварувањето на електричната мрежа, односно има услови за постабилен електроенергетски систем на локално ниво и вкупно во земјата.

Во клима уредите се користат специјални ладилни флуиди, како што се флуоројаглеводородите (HFC) наречени и F-гасови. Тие се моќни стакленички гасови кои исто така придонесуваат за глобалното затоплување на планетата. Веќе неколку децении полека се воведуваат алтернативни флуиди со помал потенцијал на глобално загревање.

Во летниот период во градовите се јавува и т.н. урбан топлински остров како последица на поголеми површини од асфалт и бетон (познато и како бетонизација) кои се загреваат од сончевото зрачење, а потоа тие вршат дополнително топлинско зрачење на непосредната околина. На ова треба да се додаде и топлината што клима уредите ја предаваат на околниот воздух. Заради ова, температурата во одредени делови од градот (во топлинските острови) е за неколку степени целзиусови повисока отколку во околината каде што претежно има зеленило.

Пред неколку децении во РМ имаше мал број на инсталирани клима уреди. Но во последниве години нивниот број рапидно се зголемува така што при големи горештини преку лето потрошувачката на електрична енергија е многу зголемена. Во РМ потребите за електрична енергија вообичаено се поголеми во зимскиот период, но кога има горештини потребите се големи и во летниот период.

На крај кратко да резимирам: при повисоки надворешни температури се зголемуваат потребите за ладење на просториите, а тоа предизвикува поголемо глобално загревање, станува пожешко. А за да се намали тоа влијание потребен е посебен приод од повеќе аспекти: мерки на меѓународно и национално ниво, паметна урбанизација, зголемување на енергетската ефикасност на зградите и опремата за ладење, обука на стручни лица, соодветни информации кон граѓаните итн.

The post Колку повеќе ладиме, станува уште пожешко на планетата Земја appeared first on plusinfo.mk.

„Ниту силината на изборниот пораз не ги „заузда” владините функциононери во заминување во трошењето буџетски средства, одење на службен пат во странство, правење гала прослави… До 15 мај 2024 год. поминавме два викенди, три празнични неработни денови и еден изборен неработен ден. Колку потроши Владата во преостанатите седум работни денови, додека треба да се пакува за да ги испразни кабинетите?“.

Вака се огласи заменик-министерката за економија од редовите на ВМРО-ДПМНЕ Елена Петрова на Фејсбук. Таа пишува:

„До 15 мај 2024 година поминавме два викенди, три празнични неработни денови и еден изборен неработен ден. Колку потроши Владата во преостанатите седум работни денови, додека треба да се пакува за да ги испразни кабинетите.

Вкупните буџетски расходи од 367 милиони евра во календарскиот период 01/05-15/05/2024 год. се:

– само за 9% помалку од вкупните буџетски расходи за ЦЕЛ месец мај во 2023 год.

– поголеми во просек за 11% од вкупните буџетски расходи за ЦЕЛ месец мај во 2022 год., 2021 год. и во ковид-годината 2020.

Во овој календарски период 01/05-15/05/2024 год. новосоздадениот буџетски дефицит т.е. негативна разлика меѓу помалку наплатените буџетски приходи и повеќе исплатените буџетски расходи изнесува 189 милиони евра и е:

– во просек за 250% поголем од буџетскиот дефицит создаден во текот на ЦЕЛ месец мај во претходните четири години (2020-2023)

– поголем за околу 170% во споредба со буџетскиот дефицит создаден во текот на ЦЕЛ месец мај во кризната-ковид 2020 год.

Новата политичка влада на ВМРО-ДПМНЕ и коалиционите партнери наскоро ќе биде назначена. Ќе дојдат нови луѓе кои одговорно ќе ги водат државните органи и тела, ќе ги насочат јавните финансии за создавање долгорочни бенефити за македонските граѓани, но и од првиот ден ќе ги „отворат сметките”, ќе ги разоткријат и ќе иницираат сакционирање за сите досегашни незаконски и штетни трошења од Буџетот“, пишува во својата објава Петрова.

The post „НИТУ ПОРАЗОТ НА ИЗБОРИТЕ НЕ ГИ ЗАУЗДА ВО ТРОШЕЊЕТО“ Петрова од ВМРО-ДПМНЕ ја обвини владата во заминување за огромни расходи appeared first on plusinfo.mk.

Како што истакна Петрова, во Буџетот нема пари за поголеми плати и пензии, ниту има средства за вработување на 1.117 здравствени работници.

Според анализите на Кабинетот на Петрова, потфрла и наплатата на приходите кај даноците на потрошувачката, кај ДДВ континуирано, во целиот прв квартал, а кај акцизите во март. Нема транспарентност за повратот на ДДВ зашто Министерството за финансии (МФ) и Управата за јавни приходи објавуваат само колку поврат е исплатен, но не и колку должат кон стопанството.

Податоците што ги изнесе Петрова покажуваат дека 74 милиони евра невратен ДДВ е долгот на крајот на првиот квартал, плус 16 милиони евра камата за доцнење на исплатата и повеќе од една година старост има една десетина од невратениот ДДВ. Во првиот квартал годинава се исплатени 176 милиони евра поврат на ДДВ што е минусна ставка во ДДВ приходот, а во законски рок се вратени помалку од 4% од овој поврат.

Новата влада, оцени Петрова, ќе биде пред голем предизвик во однос на обезбедувањето на потребните средства во државната каса и ќе треба веднаш да пристапи кон изготвување ребаланс на Буџетот.

-Владата во заминување, како и лани, така и сега пред избори, се расфрла со трошења. За само три месеци и седум дена од оваа година се потрошени три четвртини од планираниот буџетски дефицит за цела 2024 година. Овој дефицит е рекорден и повисок за 126% во однос на истиот период во 2023 година. МФ вчера се пофали со повисока наплата на приходите во Буџетот во однос на минатата година, но работите не стојат сосема така. Наплатата на приходите кај даноците на потрошувачката потфрла, кај ДДВ континуирано, во целиот прв квартал, а кај акцизите во март. Овие приходи бележат потфрлање и покрај одмрзнувањето на цените и растот на инфлацијата во март, што значи дека приватната потрошувачка се намалува, односно граѓаните не купуваат поради високите цени – рече Петрова на брифингот.

Буџетскиот дефицит, додаде таа, се троши за финансирање на тековните расходи, а не за капиталните расходи кои се само 7% во структурата на вкупните расходи, со што е всушност прекршено златното буџетско правило дека буџетскиот дефицит треба да биде поголем од капиталните расходи.

-Вчера МФ се пофали и со реализирани исплати за антикризни мерки, социјални трансфери и слично, со пораст во однос на минатата година. Но, тука мора да се изнесе фактот дека сите овие буџетски расходи во овој период имаат пораст во однос на минатата година кој е речиси 5 пати поголем од порастот на приходите и тие се покриваат со задолжувања, односно со рекордниот буџетски дефицит – рече Петрова.

Според неа, до крајот на годината има уште три квартали, а според досегашните исплати, видно е дека во Буџетот не се планирани доволно средства за плати, пензии, лекови,…

– Не се обезбедени околу 26 милиони евра за пораст на платите и околу 70 милиони евра за пораст на пензиите, што е вкупно околу 96 милиони евра по двата основа. Кога Димитар Ковачевски го најави пакетот антикризни мерки од 662 милиона евра, нагласи дека за зголемување на платите во администрацијата се обезбедени 150 милиони евра, но ако порастот на платите за само еден квартал е 44 милиони евра, значи дека не се обезбедени потребните средства за раст на платите цела година. Исто и за пензиите, најавата на Ковачевски беше дека за цела година се обезбедени 178 милиони евра, но произлегува дека не се обезбедени средства за раст на пензиите – подвлече Петрова.

Во врска со здравствените работници, објасни дека во Буџетот се обезбедени средства само за исплати на плати по основа на договор за дело.

-Министерството за здравство во јануари годинава сакаше да ја префрли одговорноста за вработување на 1.117 лица, но информациите покажуваат дека во Буџетот на Фондот за здравство и здравствените установи не се обезбедени средства за плати за 1.117 луѓе, туку се обезбедени средства само за исплати по основа на договор за дело. Алармантно е и барањето на Фондот за здравствено осигурување доставено до Владата во март годинава, за зголемување на буџетот за 2,7 милијарди денари како разлика меѓу утврдениот условен надоместок за лекови и повисоките барања по тој основ од јавните здравствени установи – рече Петрова.

The post НЕМА ПАРИ ЗА ПОВИСОКИ ПЛАТИ И ПЕНЗИИ, НИТУ ЗА НОВИ 1.117 ЗДРАВСТВЕНИ РАБОТНИЦИ Петрова откри како владата го празнела буџетот последните 3 месеци appeared first on plusinfo.mk.