Енергетската заедница позитивно го оцени напредокот на земјава во спроведувањето на Националниот план за енергија и клима, а до 2030 година е предвидено обновливите извори да учествуваат со 38 отсто во финалната потрошувачка на енергија

Македонија го забрзува развојот на обновливите извори на енергија, а динамиката на зголемување на инсталираните капацитети веќе е над националната цел и индикативната траекторија предвидени со Националниот план за енергија и клима (НПЕК).

Ова е нотирано во последниот извештај на Енергетската заедница за спроведувањето на националните планови за енергија и клима и напредокот кон енергетските и климатските цели во 2025 година.

Енергетската заедница е меѓународна организација во која членуваат ЕУ и девет земји што не се членки на ЕУ, меѓу кои е и Македонија. Основана е со Договорот за основање на Енергетската заедница, потпишан во 2005 година, а целта е земјите членки постепено да ги усогласат своите енергетски пазари и правила со оние на ЕУ.

Сонцето и водата со сè поголема улога

Најголем придонес во зголемувањето на производството од обновливи извори имаат фотонапонските и хидроенергетските капацитети. Со нивниот развој, расте и учеството на чистата енергија во домашното производство на електрична енергија.

Според НПЕК, Македонија до 2030 година треба да достигне 38 отсто удел на енергијата од обновливи извори во бруто финалната потрошувачка на енергија. Целта опфаќа три клучни сектори – производство на електрична енергија, греење и ладење и транспорт.

Националните цели, според оценката на Енергетската заедница, се усогласени со нејзината рамка и ги исполнуваат минималните барања во четирите категории опфатени со НПЕК.

Фокусот се префрла и кон складирање

Покрај изградбата на нови капацитети за производство на зелена енергија, во следниот период приоритет ќе бидат и намалувањето на примарната потрошувачка на енергија и зголемувањето на енергетската ефикасност.

Министерството за енергетика, рударство и минерални суровини најавува и мерки за модернизација на енергетскиот систем, меѓу кои пазарно поврзување, поголемо учество на потрошувачите, сопствено производство и потрошувачка на електрична енергија, како и развој на енергетски заедници.

Во фокусот се и системите за складирање електрична енергија и паметните мерни системи, кои треба да овозможат поголема флексибилност на мрежата и подобро искористување на производството од обновливи извори.

Министерството навреме го доставило извештајот за напредокот во спроведувањето на НПЕК до Енергетската заедница, што е дел од обврските на земјата. Од министерството оценуваат дека досегашните активности го насочуваат енергетскиот сектор кон поголема енергетска сигурност, зголемено домашно производство од обновливи извори и поефикасен систем.

The post МАКЕДОНИЈА ГИ НАДМИНА ПЛАНОВИТЕ ЗА ЕНЕРГЕТСКА ТРАНЗИЦИЈА КОН ОБНОВЛИВИ ИЗВОРИ Констатација на меѓународната Енергетска заедница appeared first on plusinfo.mk.

Американската компанија „Тесла“ е во напредни преговори со Бугарија за реализација на три големи проекти за складирање електрична енергија, објави бугарскиот пратеник Делјан Добрев. Според него, проектите би се реализирале во Стара Загора, Тврдица и Велико Трново.

– Јас и колегите сме во напредни разговори со „Тесла“. Имаме постигнато договори да направиме три многу големи проекти за складирање во Бугарија – изјави Добрев за „Фокус“.

Тој не ги откри деталите за капацитетот и вредноста на трите проекти, но оцени дека инвестицијата во Велико Трново ќе биде една од најголемите од ваков вид во Европа.

– Овој во Велико Трново ќе биде еден од најголемите во Европа. Се гордeеме што една од најголемите компании во светот, со најдобрата технологија за складирање електрична енергија, ја убедивме дека вреди да направи ваква инвестиција во Бугарија – рече Добрев.

Според него, Бугарија во последната година станала светски лидер во системи за складирање електрична енергија, со инвестиции од повеќе од три милијарди евра. Тој тврди дека повеќе од 90 отсто од овие инвестиции се од бугарски претприемачи и компании.

Добрев објасни дека батериските системи овозможуваат складирање на евтината електрична енергија произведена или увезена во текот на денот, а нејзино пласирање на пазарот во вечерните часови, кога побарувачката и цените се повисоки. Според него, Бугарија со тоа може да стане енергетски центар за Централна и Источна Европа.

– Во текот на денот увезуваме електрична енергија од соседните држави по цени блиски до нула, ја складираме, а навечер ја извезуваме поскапа, дури до Унгарија – изјави тој.

Добрев смета дека развојот на системите за складирање мора да оди паралелно со изградбата на нови соларни и ветерни електрани. Според неговата проценка, ваквите системи можат да се изградат за шест до 12 месеци, додека соларните проекти бараат околу две години, а ветерните три до четири години за развој и изградба.

Според познавачите, доколку преговорите бидат успешно завршени, проектите би претставувале значително проширување на присуството на „Тесла“ во Бугарија, особено во секторот за складирање енергија, кој станува сè поважен со зголемувањето на производството од обновливи извори.

The post ТЕСЛА ПРЕГОВАРА ЗА ТРИ ГОЛЕМИ ПРОЕКТИ ЗА СКЛАДИРАЊЕ ЕЛЕКТРИЧНА ЕНЕРГИЈА ВО БУГАРИЈА Еден од нив би бил меѓу најголемите во Европа appeared first on plusinfo.mk.

Просечната цена на струјата на HUPX берзата за 28 мај 2026 изнесува 118,22 евра за мегават час, на МЕМО 106,25 евра за мегават час.

Согласно податоците за движењето на цените на берзата HUPX во Унгарија за 28 мај 2026 просечната часовна цена на еден мегават час електрична енергија (baseload) изнесува 118,22 евра/mwh, додека на MEMO цената е 106,25 евра/mwh.

Цената на електричната енергија во текот на дневните часови (9:00 – 15:00) (Power solar peak) на HUPX постигна ниво од 29,02 евра за мегават час, а на MEMO 16,26 евра.

Цена на Storage MAX, индекс кој ја покажува разликата помеѓу часовните берзански цени помеѓу 12 и 14 часот наспроти часовните берзански цени во периодот помеѓу 18 и 20 часот, изнесува 152,40 евра за мегават час.

Цената на природниот гас пак на унгарската берза CEEGEX изнесува 47,10 евра, додека цената според индексот на холандската берза, TTF Dutch е 46,19 евра.

Информациите за движењето на цената на електрична енергија и на природниот гас може да помогнат во попрецизно планирање на буџетите за потрошувачката на електрична енергија, да се заштеди на сметките за струја, како и компаниите да носат информирани деловни одлуки со кои што ќе ги намалат своите трошоци и поуспешно ќе ги реализираат своите бизнис планови.

The post МЕГАВАТ ЧАС СТРУЈА НА УНГАРСКАТА БЕРЗА ЧИНИ 118,2 ЕВРА На македонската берза МЕМО цената изнесува 106,25 appeared first on plusinfo.mk.

Четири куќи во СОС Детско село во Скопје отсега ќе користат соларна енергија. Компанијата ОКТА донираше соларни панели за оваа организација со вкупна инсталирана моќност од 24 KWp, со годишно производство од 32,4 MWh. Покрај соларните панели, дополнително се инсталирани и четири батериски системи за складирање на енергија со капацитет од 20 KWh.

Ова е само прва фаза од проектот кој што компанијата ќе го реализира во следните 3 години. Согласно планот, до 2027 година сите куќи во кои живеат згрижувачките семејства ќе имаат инсталирано соларни централи и батериски системи за складирање на енергија. Со реализацијата на овој проект, СОС Детско село значително ќе ги намали трошоците за електрична енергија, а истовремено ќе ја зајакне својата одржливост и дополнително ќе го унапреди квалитетот во домувањето.

– Одржливоста е заедничка обврска на сите нас. Во нашата деловна култура основа на делување и реализација на сите активности е поттикнување на одржливост и поддршка за сите чинители во заедницата. Реализацијата на овој проект за нас е вистинска чест, бидејќи со овие активности ќе дадеме конкретен придонес во унапредувањето на квалитетот на живот на децата поддржани од СОС Детско село. Тоа за нас е вистинска мотивација и во иднина да ја продолжиме соработката со оваа организација која е од големо значење за заедницата – изјави Димитриос Пасхос, извршен директор на ОКТА.

Реализираната донација на соларни панели за четири куќи во СОС Детско село, ќе придонесе за намалување на јагленородниот отпечаток за 26 тони на годишно ниво. ОКТА и досега ја поддржуваше работата на СОС Детско село со различен тип донации.

– Во сржта на нашата работа е детето и обезбедувањето стабилна, сигурна и грижлива семејна средина. За остварување на оваа мисија, поддршката од приватниот сектор е од исклучително значење. Ваквите проекти имаат конкретен и долгорочен ефект – ја зголемуваат нашата енергетска ефикасност и ни овозможуваат дел од средствата да ги пренасочиме кон директна поддршка на децата и згрижувачките семејства. Дополнително, еколошкиот аспект е особено важен, бидејќи со користење обновливи извори на енергија создаваме поздрава и поодржлива средина за раст и развој на децата – истакна Јулијана Накова Гапо, национална директорка на СОС Детско село.

ОКТА ќе ја заокружи 2025 година со успешно реализирани вкупно шест донации на фотоволтаични централи наменети за едукативни и образовни институции. Овие значајни иницијативи за општеството но и за компанијата која што уште еднаш ја потврди својата цврста решителност и општествено одговорна мисија, се доказ дека одговорно домување, работа и живеење, треба да бидат врвен приоритет на сите општествени чинители. И следната година, компанијата планира продолжување и проширување на активностите на овој план со вклучување на значајни институции на локално и национално ниво.

The post ОКТА ПОДАРИ ФОТОВОЛТАИЦИ ЗА 4 КУЌИ ВО ДЕТСКО СЕЛО До 2027 година ќе обезбеди производство и складирање на енергија за целиот комплекс appeared first on plusinfo.mk.

Општина Центар веќе ги чувствува првите конкретни придобивки од вложувањата во обновливи извори на енергија. Фотонапонската централа поставена на основното училиште „Киро Глигоров“ е ставена во функција и веќе резултира со пониски сметки за електрична енергија, информираат од општината.

Станува збор за современа фотонапонска централа со инсталирана моќност од 396 киловати, која произведува електрична енергија за потребите на училиштето. Проектот бил високо оценет и од европски стручни лица, кои го посочиле како пример за квалитетна и технички прецизна изведба.

Градоначалникот на Општина Центар, Горан Герасимовски, најави дека ваквите инвестиции продолжуваат и во наредниот период.

– Централата на „Киро Глигоров“ веќе покажува резултати, а за 2026 година имаме подготвени проекти за поставување фотоволтаици на училиштата „Гоце Делчев“ и „Коле Неделковски“. Целта ни е училиштата да станат енергетски поефикасни и да ги намалиме трошоците за струја – изјави Герасимовски.

Тој додаде дека општинското претпријатие „Енергија–Центар“ веќе докажало дека може успешно да реализира вакви проекти, а во наредната година се планира и кадровско екипирање за негово целосно самостојно работење.

Покрај училиштата, подготвени се и проекти за поставување фотоволтаични панели на катната гаража кај „Судска палата“, како и за училиштето „Гоце Делчев“. За ООУ „11 Октомври“ проектот е завршен, но неговата реализација зависи од решавање на имотно-правните прашања.

Од Општина Центар информираат дека во текот на оваа година е завршена и постапката за јавни набавки за основни проекти за сите преостанати основни училишта и катни гаражи, што отвора пат за нивна постепена реализација.

Фотоволтаичните централи на детските градинки ќе се поставуваат поединечно, во зависност од обезбедените грантови, со што општината планира дополнително да ја зголеми употребата на чиста и одржлива енергија.

The post НАМАЛЕНИ СМЕТКИТЕ ЗА СТРУЈА ВО ОУ „КИРО ГЛИГОРОВ“ Фотоволтаици ќе добијат и „Гоце Делчев“ и „Коле Неделковски“ appeared first on plusinfo.mk.

Алпите се срцето на европската хидроенергија. Планинскиот масив ја дава клучната флексибилност за интеграција на ветерот и сонцето во европската електроенергетски систем, додека истовремено е и под растечки еколошки притисок.

Распослан на територијата на повеќе држави, Алпите се дом на големите акумулации со турбини вградени високо во планината, на над 1.800 метри надморска височина, но и на бројни мали хидроцентрали и пумпни акумулации. Производните капацитети се дел од повеќе национални системи, како оној на Швајцарија, Австрија, Италија и други.

Според Федерална канцеларија за енергија на Швајцарија, меѓу европските држави, Швајцарија се наоѓа на четвртото место според уделот на хидроенергијата во производството на електрична енергија, веднаш зад Норвешка, Австрија и Исланд. Во Алпскиот регион заклучно со крајот на минатата година располагала со 704 хидроцентрали со максимална моќност 16.576 MW и годишен производствен потенцијал 37.350 GWh.

Во Австрија, пак, која се наоѓа пред Швајцарија лани 60,2% од целата електрична енергија во земјата дошла од хидроцентрали. На северот од Италија, благодарение на хидропотенцијалот на алпските падини, енергијата на водата за првпат го натфрлила производството од капацитетите на фосилни горива. Во 2024 година хидроелектраните произвеле околу 36 TWh струја.

Хидроцентрали во заштитени зони и еколошки ограничувања

Најмоќната француска, но и европска пумпно-акумулациона хидроцентрала Grand’Maison со инсталиран капацитет од 1.800 MW е лоцирана на француска страна на Алпите.

Податоците на европските еколошки организации покажуваат јасен судир меѓу енергетските потреби и заштитата на природата. Сепак, околу 21% од постојните хидроцентрали се лоцирани во заштитени подрачја, а 28% од планираните проекти се предвидени да се градат во такви региони.

Тоа значи дека речиси секој трет иден проект би навлегол на простор што е формално прогласен за природен резерват, национален парк или е од друга категорија на заштита.

Иако оваа состојба на Алпите изгледа особено чувствителна, факт е дека реките се под „комбиниран“ притисок поради изградените брани кои се со ограничувања да го одржат т.н. „еколошки минимум“ проток на вода во сушните месеци.

Швајцарија често се наведува како модел за управување со овој предизвик. Таму постои детална статистика на Федералната канцеларија за енергија (BFE), која го следи секој проект поединечно и обезбедува податоци за инсталиран капацитет, годишен потенцијал и влијание врз речните сливови.

Токму тие бројки се користат како основа за проценка на еколошките текови и за одредување на минималните проточни режими што мора да се почитуваат за да се зачува биодиверзитетот.

На овој начин, Алпите наликуваат и на една голема, природна лабораторија каде се тестира рамнотежата меѓу обновливата енергија и зачувувањето на природата, како прашање што ја засега цела Европа, но и националните економии што на територијата на Алпите се потпираат на хидропотенцијалот како двигател на енергетската транзиција.

Пиринеите ги интегрираат хидропотенцијалот и туризмот

Индустријализирани се и високопланинските долини на Пириеите, кои ја разделуваат Шпанија од Франција. Инфраструктурата за производство на струја од водата не е само енергетски столб за двата национални системи, туку прераснале во дел од идентитетот на регионот.

Езерските акумулации и хидрообјектите често може да се забележат во илустрациите со пејзажот кој се претставува пред туристите, а и локалните заедници ги прифааќаат како туристички потенцијал. Истражувањата покажуваат дека токму оваа симбиоза на енергија и туризам ја прави разликата во однос на други планински масиви, каде хидроинфраструктурата често е доживувана како наметната.

Технички пример што често се наведува е пумпно-акумулациониот систем Estany Gento–Sallente во Каталонија. Со капацитет од околу 446 MW, овој објект служи за балансирање на електроенергетската мрежа на Шпанија и претставува важен ресурс за обезбедување на потребната флексибилност за интегрирање на соларните и ветерни капацитети во мрежата.

Дилемата на Централно-источна Европа Дунав или Карпатите?

Карпатите, кои се протегаат низ повеќе земји во Централна и Источна Европа, имаат поинаков енергетски профил во споредба со Алпите или Пиринеите. Во Словачка нуклеарната енергија доминира во националниот енергетски микс.

Според податоци од 2023 година уделот на хидроенергијата во вкупното производство на електрична енергија е околу 14%. Земјата располага со приближно 2,5 GW инсталирана хидро моќ, што покажува дека ресурсот не е занемарлив, но е поразлично поставен од оној во Алпите.

Во Романија, хидроцентралите се столбот на енергетскиот систем, но најголем дел од овој капацитет е концентриран на Дунав. Ни тука високите Карпати не играат клучна улога во хидропроизводството.

Во украинскиот дел од планинскиот масив, уште пред војната беа идентификувани голем број локации со потенцијал за изградба на мали хидроцентрали, но со почетокот на војната, овие планови останаа на хартија или се стопирани.

Планинскиот хидропотенцијал интересен во развиените европски држави

Иако трите планински региони Алпите, Пиринеите и Карпатите на изглед се слични, нивната улога во енергетските системи е драматично различна. Алпите се европска „енергетска банка“ со големи акумулации и пумпно-акумулациони системи.

Пиринеите имаат помал обем, но со силна интеграција во локалниот пејзаж и туризам. Карпатите, пак се во сенката на Дунавските мегапроекти. Овие разлики откриваат дека географијата, но и националните политики и степенот на економски развој и свест ја моделираат улогата на планините во енергетската транзиција на Европа.

The post АЛПИТЕ – ЕНЕРГЕТСКА БАНКА НА ВИСОКОРАЗВИЕНА ЕВРОПА Хидроенергијата е клучна за енергетската транзиција на континентот appeared first on plusinfo.mk.

Делегацијата на Феро Инвест се сретна со светски познати компании од секторот за производство на електрична енергија од фотоволтаични електрични централи, а целта беше да се разменат искуства и знаења за примена на најсовремените методи и практики во оваа област на обновливите извори.

Беа зацврстени партнерските односи со светски познатите компании Trina, специјализирани за соларни панели, Goodwe за инвертери за електрични централи, PV Case за софтвери за проектирање и многу други кои се специјализирани за одредени сегменти во изградба и одржување на фотоволтаични електрични централи.

Посебен акцент беше ставен на средбите со производители на батериски системи за складирање на електрична енергија, како дел од проектираните цели на Феро Инвест да биде првата македонска компанија која ќе инсталира ваков систем во фотоволтаична електрична централа.

Intersolar e најголемиот светски саем за соларна енергија, а оваа година собра на едно место околу 2.500 компании од 57 земји во светот, кои ги изложуваа своите производи и услуги, а над 105.000 лица го посетија саемот.

The post (ГАЛЕРИЈА) ФЕРО ИНВЕСТ УЧЕСТВУВАШЕ НА INTERSOLAR 2023 Се претставија на најголемиот светски саем за соларна енергија appeared first on plusinfo.mk.

Крајната цел е да има гигантски сателити во орбитата, секој од нив способен да произведе иста количина на електрична енергија како електрана.

ESA’s new proposed Space-based solar power programme SOLARIS

I’m excited to contribute to the first steps of this bold European initiative with our project Skybeam: Assembly of a Space Solar Power system with European Technologies https://t.co/GdZqBORweT

— Diego Urbina (@DiegoU) August 16, 2022

Инаку, станува збор за иницијатива наречена Соларис, која доколку биде усвоена од ЕСА, би била првата што ќе ги постави основите за практичен план за развој на вселенски систем за производство на обновлива енергија.

Жозеф Ашбахер, кој е генерален директор на ЕСА, за Би-Би-Си изјави дека верува дека сончевата енергија од вселената може да биде од „огромна” помош во решавањето на идниот недостиг на енергија. Тој ја нагласи потребата од намалување на фосилните горива, наведувајќи дека верува оти е можно во вселената да се произведува електрична енергија за домаќинствата на Земјата.

Сончевата енергија може многу поефикасно да се собира во вселената бидејќи таму нема ниту ноќ, ниту облаци. Идејата постои повеќе од 50 години, но беше премногу тешка и премногу скапа за спроведување. До сега.

The post ЕВРОПА САКА ДА НАСОЧУВА БЕСПЛАТНА ЕНЕРГИЈА ОД ВСЕЛЕНАТА Огромни соларни панели можат да напојуваат милиони домови на Земјата (ВИДЕО) appeared first on plusinfo.mk.

Во партнерство со Ocean Sun, норвешки сопственик и развивач на комерцијалната пловечка соларна технологија на компанијата, GCLSI е снабдувач на соларни модули за проектот од 2 MWp на резервоарот Бања, најголемиот проект од ваков вид во регионот, кој моментално е во тековна градба.

„Горди сме што нашите патентирани модули ќе играат клучна улога во овој голем пловечки соларен проект во Албанија“, рече Томас Кун Џанг, извршен претседател на GCLSI. „Соработката покажува дека производите со заштитен знак на GCLSI се високо конкурентни на глобалниот пловечки пазар“, додаде Џанг.

Проектот, со проценета вкупна инвестиција од 2 милиони евра, беше управуван од Statkraft, заедно со Ocean Sun. GCLSI учествуваше во проектот со соларни модули кои поминаа ригорозни тестирања за време на процесот на развој и се погодни за бројни услови, вклучително и продолжено потопување во морска вода, без да се загрозат перформансите.

Првата фаза на реализација на проектот опфаќа околу 1.600 соларни модули со површина од близу 4.000 квадратни метри и инсталирана моќност од 0,5 MW. Електраната неодамна беше успешно пуштена во употреба и приклучена на мрежата.

Втората фаза ќе додаде вкупен капацитет од 1,5 MW, а изградбата се очекува да заврши оваа година. Откако ќе биде завршена, електраната ќе произведува обновлива енергија и ќе ја внесува електричната енергија во албанската мрежа.

(Консултација, проектирање, изведба и одржување на соларни системи www.efixelectrical.com.mk)

The post ПЛОВНА ЕЛЕКТРАНА ОД 2 MЕГАВАТИ ВО АЛБАНИЈА Плови и произведува струја appeared first on plusinfo.mk.

Ако земеме дека централното јадро на Скопје, од населбата Ѓорче Петров до Ново Лисиче е некаде 13 километри, квадратен простор од 13 по 13 километри ќе ја заврши оваа работа. Неверојатно нели?

Според Фајндер, повеќето земји во светот, имаат доволно пари за да направат вакви соларни паркови. На пример, 87 отсто од земјите би можеле да се напојуваат користејќи помалку од 5 отсто од површината на нивната земја. Тука отстапува Велика Британија, на која ќе ѝ требаат 12,3 отсто од нејзината површина да биде покриена со соларни панели.

За споредба, потребни се приближно 16 соларни панели за куќа од четири лица во Велика Британија. Само три места вклучени во анализата имаат потреба од повеќе соларни панели отколку што имаат земјиште: Сингапур (830 отсто), Хонг Конг (213 отсто) и Бахреин (156 отсто).

Ова има смисла бидејќи тие држави се многу мали, а густо населени. Севкупно, ни требаат околу 1,1 милион квадратни километри соларни панели за да ја напојуваат целата планета Земја, што е помалку од површината на Јужна Африка.

The post СО 160 KM КВАДРАТНИ СОЛАРНИ ПАНЕЛИ БИ ЈА СПАСИЛЕ МАКЕДОНИЈА Тоа е површина од 13 по 13 километри appeared first on plusinfo.mk.