Уставниот суд поведе постапка за оценување на уставноста на член 37 став 1, во делот „родено на територијата на Република Северна Македонија“ од Законот за заштита на децата. За Судот во оваа фаза од постапката, како што информираат од Уставен, клучно е начелото на еднаквост гарантирано со член 9 од Уставот – дете чии родители се државјани на Република Северна Македонија стекнува државјанство по потекло и по таа основа мора да ги ужива истите права како и сите други граѓани.

„Пред Уставниот суд основано се постави прашањето дека со оспорената одредба се прави разлика меѓу деца родени во државата и деца родени во странство, иако и едните и другите имаат родители државјани на Република Северна Македонија. Според Судот, самото место на раѓање не може да биде основ за ограничување на право кое им припаѓа на државјани по сосема друг основ, односно по потекло“, се вели во соопштението од Уставен суд.

Во таа насока, Судот изрази сомнеж дека Законодавецот без легитимно и разумно оправдување ги става во понеповолна положба децата родени надвор од државата, со што се повредува уставното начело на еднаквост, но и индиректно се навлегува во слободата на движење на граѓаните.

Судот, земајќи претпоставена ситуација изрази сомнеж во неуставноста на одредбата, односно секоја бремена жена има право слободно да патува согласно својата здравствена состојба, а раѓањето во странство може да биде резултат и на непланирани или предвремени околности, без притоа да постои намера за трајно иселување. Токму затоа, Уставниот суд цени дека местото на раѓање не смее да биде критериум за нееднаков третман на децата на македонски државјани.

Во врска со предметот У.бр. 93/2025 Судот, информира ја отфрли иницијативата за оценување на уставноста на член 1 и член 3 од Законот за изменување и дополнување на Законот за пензиското и инвалидското осигурување („Службен весник на Република Северна Македонија“ бр.75/2025).

-Судот по ова прашање веќе одлучуваше на седницата одржана на 18 февруари 2026 година. Согласно член 38 од Актот, Судот оцени дека се исполнети условите за отфрлање на иницијативата, информираат од Уставен суд. Подносител на иницијативата, е Илија Ивановски од Република Србија.

The post УСТАВЕН ЌЕ СПОРИ ЗА УСЛОВОТ „РОДЕНО ВО МАКЕДОНИЈА“ Децата родени во странство имаат нееднаков третман? appeared first on plusinfo.mk.

Министерството за правда во врска со денешниот протест на студенти кои бараа полагање правосуден испит да биде овозможено на албански јазик, соопшти дека го почитува правото на протест како едно од темелните демократски права на секој граѓанин.

Министерството вели дека слободното изразување на ставови и иницијативи преку јавни собири претставува значаен сегмент од демократското општество и придонесува кон унапредување на јавниот дијалог.

„Сепак, со жалење констатираме дека денешниот протест уште еднаш покажа обид за манипулација со граѓаните од страна на политички структури кои повеќе од две децении директно учествуваа во креирањето на лошите состојбите во правосудниот систем“, се вели понатаму во написот.

Министерството за правда вели дека особено загрижува улогата на одредена опозициска партија, и нивното делување во контекст на актуелните протести.

„Ваквите постапки отвораат сомнежи за обид за јавна манипулација и инструментализација преку поттикнување на чувствителни прашања и очигледно користење на етничка реторика за остварување на краткорочни политички цели.

Во тој контекст евидентно е и отсуството на користење на државни обележја на денешниот протест што дополнително упатува на демократскиот капацитет на организаторите и нивниот однос кон државата и уставниот поредок.

Во однос на барањата поврзани со полагањето на правосудниот испит, Министерството за правда уште еднаш потенцира и потврдува дека истиот се спроведува согласно важечката законска рамка. Станува збор за стручен испит кој не претставува управна постапка, туку механизам за обезбедување на квалитет и стручност во правосудниот систем.

Министерството за правда останува отворено за конструктивен дијалог со сите засегнати страни и внимателно ги разгледува сите иницијативи и предлози, исклучиво во рамки на законските надлежности. Наш приоритет останува јакнењето на правниот поредок и воспоставување на фер, транспарентен и квалитетен систем на стручна евалуација, ослободен од политички влијанија.

Нема да дозволиме никаква злоупотреба на Уставот и законите“.

The post ЗАГРИЖУВА ОБИДОТ ЗА МАНИПУЛАЦИЈА НА ПРОТЕСТОТ ЗА ПРАВОСУДЕН ИСПИТ Отсуството на државни обележја отвора дилеми, вели Министерството за правда appeared first on plusinfo.mk.

Советот на јавни обвинители за следната недела ја закажа седницата за давање мислење за пријавените кандидати на огласот за именување на нов јавен обвинител на Република Северна Македонија.

На дневен ред на 38. седница на Советот на јавни обвинители, закажана за вторник – 17 февруари 2026 година, е само една точка – давање мислење на Владата на РСМ по предлог за именување на Јавен обвинител на РСМ.

Советот на ЈО, согласно законските рокови, треба во рок од 15 дена да даде позитивно или негативно мислење до Владата, по што Владата до Собранието предлага еден од кандидатите што добил позитивно мислење.

Владата на седница на 3 февруари донесе заклучок во однос на петте кандидати за јавен обвинител и во согласност со законските одредби, ги достави до Советот на јавните обвинители, откако Собранието, претходно ја информирало Владата за завршување на огласот за јавен обвинител и ја доставило листата со кандидати.

Собраниската прес-служба не ги открива имињата на кандидатите, но како што некои од пријавените и сами потврдија, станува збор за сегашната в.д. државна јавна обвинителка Анита Тополова-Исајловска, обвинителката Ленче Ристовска, судијата од Кривичниот суд, Ненад Савевски, поранешниот претседател на Кривичниот суд, Владимир Панчeвски, и обвинителката од скопското Обвинителство, Лидија Раичевиќ.

Еден од петтемина пријавени би требало да го наследи Љупчо Коцевски, кој поднесе неотповиклива оставка во декември лани, а на негово место како в.д. државен јавен обвинител дојде обвинителката Тополова-Исајловска, која беше единствен кандидат, но не може да биде на позицијата подолго од шест месеци.

Постапката за избор на нов државен јавен обвинител почна со огласот што го распиша Собранието на 12 јануари годинава, со рок за пријавување од 15 дена од денот на објавувањето во „Службен весник“. Кандидатите мора да имаат непрекинат работен стаж од најмалку 10 години како јавни обвинители или судии од областа на кривичното право.

Според Законот за Јавното обвинителство, добиените кандидатури се препраќаат до Владата. По пријавувањето, Владата бара мислење од Советот на јавните обвинители за сите кандидати. Советот е должен да достави образложени мислења во рок од 15 дена. Доколку Советот не даде позитивно мислење за ниеден од пријавените кандидати, Владата не може да утврди предлог и му предлага на Собранието распишување нов оглас. Со 61 глас од пратениците ќе треба да биде избран новиот државен јавен обвинител.

The post СЛЕДНАТА НЕДЕЛА ЌЕ СЕ ОДЛУЧУВА ЗА ДРЖАВЕН ЈАВЕН ОБВИНИТЕЛ Советот на ЈО ќе даде мислење за петтемина кандидати appeared first on plusinfo.mk.

Министерот за правда Игор Филков признава дека критиките на Европската комисија за судството се реални и дека дел од нив се однесуваат на системски слабости кои не можат да се решат преку брзи административни одлуки, туку бараат долгорочни реформи и координација на институциите. Во разговор за МИА, тој најави дека наскоро ќе биде објавен извештај од Комисијата за надзор на АКМИС со детална анализа на проблемите во судовите.

Филков вели дека финансирањето на судството мора да биде независно, но и рационално.

– Финансиската независност не значи финансиска неограниченост. Секој потрошен денар мора да биде оправдан со резултати – побрзи постапки, поголема доверба и повисок квалитет на судските одлуки – изјави министерот.

Во Извештајот за напредокот за 2025 година Европската комисија оцени дека нема напредок во независноста и непристрасноста на судството и предупреди на политички влијанија. Филков смета дека дел од оценките не ја одразуваат целосно сработената работа.

– Изненадува тоа што се бележи само датумот на конечна реализација, а не и сите преземени чекори. Во последните 18 месеци подготвивме над 15 клучни закони и ги доставивме во владина процедура – нагласи тој, набројувајќи ги законите за судската служба, јавните обвинители, плати, слободен пристап до информации, процена, вештачење и други.

Министерот истакнува дека реформите се суштински, а не формални, и дека секторската стратегија веќе има реализација од над 80 проценти во делот за судството и јавните обвинителства.

– Правиме длабоки, структурни промени кои не можат да се измерат само на хартија – додава Филков.

Новиот Кривичен законик – клучна реформа

Една од забелешките на ЕУ беше потребата од нов Кривичен законик. Филков потврди дека се прави усогласување со четири европски директиви, меѓу кои и директивите за еколошки криминал, семејно насилство, конфискација и борба против корупцијата.

– Во новиот законик ќе биде вклучено и ново кривично дело за злоупотреба на интимни снимки, вклучително и „deep fake“ материјали – изјави министерот.

Тој најави дека документот ќе биде комплетно кодифициран, со јасни санкции и рамка која ќе ја спречи селективната правда.

Клучни закони за независно правосудство

Во владина процедура веќе се доставени Законот за Судски совет и измените во Законот за Јавно обвинителство и Советот на јавни обвинители. Сите имаат позитивно мислење од Венецијанската комисија.

– Овие закони ќе бидат темели на новата архитектура на правосудниот систем. Градиме независност која не е само декларативна, туку суштинска – вели Филков.

Потреба од нов Изборен законик

Тој потврдува дека постојниот Изборен законик е преоптоварен со над 40 измени и дека е неопходно да се изработи нов закон.

– Парцијалните измени создадоа неконзистентност. Нов модел мора да ги вгради препораките на ОБСЕ/ОДИХР – нагласува министерот.

Недостиг на кадар – системски проблем

ЕУ забележа недостиг на кадар и финансиска автономија. Филков вели дека состојбата е тешка:

– многу судови работат со половина или третина од предвидениот број судии,

– службите немаат доволно записничари и информатичари,

– дел од судовите немаат ниту обезбедување.

Како илустрација, тој го наведува Вишиот управен суд, каде од 13 судиски позиции се пополнети само шест, а од 64 позиции во судската служба работат само 15 лица.

– Овие проблеми мора да се решат. Затоа подготвивме пакет закони за судската служба, обвинителската служба, буџетот на судовите и Академијата – изјави Филков.

Судењето за пожарот во „Пулс“

За претстојниот процес за трагичниот пожар во дискотеката „Пулс“ во Кочани, министерот повикува на воздржаност.

– Да не се претвора процесот во медиумски спектакл по паркови и тротоари. Не смее да има предвремена осуда, ниту виктимизација. Граѓаните очекуваат објективност и еднаква примена на законот – рече Филков.

Тој додава дека државата мора да гарантира фер постапка, без влијанија и політикaнство.

The post ЕУ СО ЗАБЕЛЕШКИ ЗА СУДСТВОТО Филков најави системски реформи и нов Кривичен законик appeared first on plusinfo.mk.

Лорета Георгиева, поранешна членка на Судскиот совет, е осомничена од полицијата дека како службено лице сторила кривично дело „измама во службата“, според член 355 став 1 во врска со став 2 од Кривичниот законик.

На 15 септември Единицата за корупција при Секторот за криминалистички истраги во Одделот за сузбивање на организиран и сериозен криминал и Одделот за криминалистичка полиција до ОЈО Скопје поднеле кривична пријава против неа.

Лорета Георгиева е контроверзен лик во македонското правосудство. За неа се говореше дека кариерата и напредувањето ѝ биле поврзани со политичко влијание и партиска поддршка од кланот Заеви. Таа беше дел и од внатрешни конфликти во Судскиот совет. Во една објава во медиумите се спомнува дека по нејзина интервенција, во Советот биле вршени проверки на камери во канцелариите, откако еден член пријавил дека некој му влегувал и му претресувал документи. Георгиева поднела поплаки до претходната претседателка Дамева дека се чувствувала „таргетирана“ по гласањето за нејзиното разрешување.

Лорета Георгиева се доведува во врска и со врховниот судија Наќе Георгиевски, осуден за примање мито. Се тврдеше дека Лорета  Георгиева претходно го спасила од разрешување врховниот судија, исто така близок до кланот Заеви. Во јавноста се шпекулираше дека Георгиева била сопруга на личност поврзана со политички кругови.

Сега, во кривичната пријава, полицијата тврди дека Л.Г. (57) од Струмица, како службено лице – член на Судски совет, во периодот од 26 август до 15 јануари 2024 година, со намера за себе да прибави противправна имотна корист, со неприкажување на фактот дека има промени во имотната состојба на членовите на нејзиното потесно семејство, не поднела навремено известување до претседателот на Судски совет дека нема да користи патни трошоци за патување на релација од Струмица, како место на живеење, до Скопје, како место на извршување на работата и обратно. Со тоа го довела во заблуда Судскиот совет, да ѝ исплаќа надоместок на трошоци за превоз согласно точка 4 од Одлуката за начинот на остварување на правата на судиите утврдени во Законот за платите на судиите бр.02-1425/12 од 13.10.2010, донесена од страна на Судски буџетски совет, согласно одредбите од член 8 од Законот за платите на членовите на Судскиот совет.

Полицијата потсетува дека пријавената Л.Г. во својство на судија од Основен суд Струмица во 2018 година била избрана за член на Судски совет, од редот на судии од апелационо подрачје Штип, при што, согласно член 8 од Законот за платите на членовите на Судскиот совет, членот на советот има право на надомест на трошоци за превоз во висина од вистинските трошоци за јавен сообраќај. Согласно тоа, пријавената Л.Г. поднела барање, кон кое доставила копија од лична карта, одлука за избор за судија и изјава заверена на нотар дека таа или член од нејзиното потесно семејство немаат стан или куќа во нивна сопственост во местото каде ја извршува функцијата.

Пријавената Л.Г. во 2022 година имала промена на имотна состојба, односно нејзината ќерка се стекнала со недвижен имот-стан во Скопје, но Л.Г. не поднела навремено известување до претседателот на Судски совет, за што од страна на Судски совет на пријавената за период од септември 2022 година (како месец по стекнувањето на имотот)  до декември 2023 година (кога и престанало правото на надомест на трошоци за превоз по нејзино доставено известување на ден 15.01.2024), во вкупно 15 наврати и биле исплатени пари како надомест за патни трошоци во вкупен износ од 291.040 денари, за кој износ Л.Г. се стекнала со противправна имотна корист, а на штета на буџетот на Судски совет на РСМ.

The post КОНТРОВЕРЗНАТА СТРУМИЧАНКА ЛОРЕТА ГЕОРГИЕВА ЌЕ ЗАГЛАВИ ЗА 4.700 ЕВРА ПАТНИ ТРОШОЦИ Поранешната членка на Судскиот совет не пријавила на време дека ќерка ѝ стекнала стан во Скопје   appeared first on plusinfo.mk.

Седумдесет и деветгодишен велешанец е првиот македонски граѓанин осуден на куќен затвор и наскоро ќе биде првиот што ќе отслужи казната така што ќе носи електронската алка на ногата. Тој е осуден на три месеци затвор поради сторено кривично дело, но казната ќе ја отслужува во својот дом, со строго ограничено движење и постојан електронски надзор.

Според судската одлука, алката ќе биде поврзана со централен систем за надзор кој ќе сигнализира доколку осуденикот го напушти дозволениот периметар. Вработени од Управата за извршување санкции ќе бидат задолжени да го следат неговото движење, а во случај на прекршување веднаш ќе следуваат санкции. Ова е првпат во Македонија еден осуденик да ја издржува казната затвор во домашни услови, под постојан електронски мониторинг.

Со овој случај почнува првата практична примена на законот за пробација, кој со години остануваше на хартија. Домашниот затвор со електронски надзор е замислен како хуман начин за издржување на полесни казни, особено за стари и изнемоштени лица.

Велешанецот е прв што ќе го тестира системот и со тоа отвора нова етапа во македонскиот казнено-правен систем. Казната ќе ја издржува во својот дом, каде секое движење ќе биде регистрирано. Случајот во Велес е избран поради тоа што осуденикот ги исполнува условите за ваков вид санкција: возраста, здравствената состојба и фактот дека казната е релативно кратка.

Јавноста со внимание ја следи новината, која во иднина може да стане пракса за повеќе осудени лица во Македонија. Овој чекор е особено значаен бидејќи казнено-поправните установи во државата со години се соочуваат со пренатрупаност и лоши услови. Воведувањето на електронска алка треба да го намали притисокот врз затворите и да ја ги намали трошоците за извршување на санкциите. Ако експериментот биде успешен, очекувањата се дека домашниот затвор ќе се користи и во други случаи, намалувајќи ја пренатрупаноста во затворите и нудејќи похуман пристап во казнувањето.

о европските земји електронскиот надзор одамна се користи. Во Велика Британија и Шведска, лица осудени на кратки казни можат дел од времето да го минат дома, со електронска алка и строги правила за движење. Во Словенија и Хрватска исто така се применува овој модел, а анализите покажуваат дека тој е поекономичен и поефективен за ресоцијализација. Сепак, искуствата покажуваат и дека мора да внимателно да се избираат осудениците кај кои ќе се примени оваа мерка.

The post ПРВ МАКЕДОНЕЦ КОЈ ЌЕ НОСИ АЛКА НАМЕСТО ДА ЛЕЖИ ВО ЗАТВОР Велешанец ќе го сефтоса новиот казнен систем appeared first on plusinfo.mk.