Она што до неодамна звучеше како невозможна мисија, денес станува реалност. Со многу труд и верба со себе политичката реторика стана реалност. И најголемите скептици мора да признаат дека во краток временски период Република Македонија добива серија меѓународни потврди што ја менуваат перцепцијата за нејзината позиција во Европа и преку Атлантикот. По договорот за партнерство со Обединетото Кралство, а потоа, во јануари оваа година, по цели 26 години, Советот на Европа, преку своето Парламентарно собрание, го затвори пост-мониторинг дијалогот со Република Македонија. Доцна синоќа, Белата куќа објави Заедничка изјава помеѓу Соединетите Американски Држави и Република Македонија за реципрочна трговија.

Овие три значајни настани јасно покажуваат и оддаваат формално признание за напредокот на државата во областите демократија, владеење на правото и економија. Исто така, изјавата го трасира патот за сеопфатен трговски договор, кој предвидува тарифи не повисоки од 15%, а за одредени производи и индустрии дури и до 0%.
Од 33% до нова преговарачка позиција

Само пред неколку месеци, администрацијата на претседателот Доналд Трамп најави царини од 33% за македонските производи. Намалувањето на стапката на 15% веќе претставува значително олеснување, но уште поважно е што договорената рамка отвора простор за дополнително намалување за околу шеесетина стратешки производи.

Премиерот Христијан Мицкоски уште во месец август 2025 година јавно изрази очекување дека тарифите ќе одат и под 15%. И еве, половина година подоцна, ние сме на прагот да се реализира тоа очекување, со што македонските компании ќе добијат поконкурентен пристап до еден од најголемите пазари во светот.
Овој успех не е случаен, тој е резултат на вистинска, посветена политика, долгорочна стратегија и цврста верба во реформите што ги води владата. Конкретните економски бенефити се веќе видливи, а овој процес создава и поширок доверлив и стабилен амбиент за инвестиции, развој на бизнисите и просперитет за граѓаните, кои се темелот на иднината на државата.

Затворање на едно долгогодишно поглавје

Паралелно со економските процеси, институционалниот напредок доби европска потврда. Затворањето на пост-мониторинг дијалогот од Советот на Европа по 26 години значи дека државата повеќе не се третира како земја под засилен демократски надзор.

Истовремено, укинувањето на постмониторингот од Европската Унија испраќа порака дека реформите во владеењето на правото и институционалната стабилност се движат во прифатлива насока. Тоа е сигнал на доверба што директно влијае врз меѓународниот кредибилитет.

Што значи ова во поширока смисла?

Кога ќе се поврзат сите овие процеси, станува јасно дека не станува збор за изолиран дипломатски успех, туку за поширок тренд: Прво: Европа испраќа порака на институционална зрелост. Второ: Велика Британија го продлабочува билатералното партнерство и трето: САД отвораат простор за поинтензивна економска соработка. Во услови на глобална економска неизвесност и зголемен протекционизам, ваквата серија позитивни сигнали претставува значаен исчекор за Македонија.

Секако, ниту еден од овие процеси не значи дека предизвиците исчезнале или пак треба да исчезнат. Преговорите продолжуваат, реформите мора да се продлабочат, а економските резултати допрва ќе се почувствуваат во реалниот сектор. Но, фактите се јасни: Република Македонија добива дипломатски и економски капитал што не може лесно да се игнорира.

Во тој контекст, апелот до опозицијата и до сите оние кои по разни основи се обидуваат да ги блокираат овие историски чекори е едноставен и недвосмислен: конструктивност, одговорност и поддршка се единствениот начин да се обезбеди напредок за граѓаните и за државата. Јалова критика, лични или тесни партиски интереси и опозиција само заради опозиција не можат и не смеат да ја сопрат земјата во момент кога се отвораат нови можности и се гради кредибилитет пред светот.

Република Македонија влегува во период на засилена меѓународна верификација, и сите кои се обидуваат да ги кочат овие процеси треба да разберат дека нивниот отпор штети и на иднината на граѓаните и на државата. Ова не е време за поделби, туку за конкретна работа, за резултати и за градење кредибилитет што ќе се памети. Тие кои се обидуваат да ги блокираат реформите и очигледниот позитивен процес треба да знаат дека секој непотребен отпор само ја одложува нашата поубава иднина, но не може да го запре она што Македонија го заслужува.

The post И најголемите скептици мора да признаат: Македонија бележи значаен напредок appeared first on plusinfo.mk.

„Како резултат на тоа, Северна Македонија беше симната од листата на Анекс II на некооперативни јурисдикции за даночни цели. Земјата допрва треба да започне со автоматска размена на информации за финансиските сметки според стандардот на Организацијата за економска соработка и развој (ОЕЦД)“, се вели во Извештајот.

Препораките од минатогодишниот извештај не се целосно спроведени и остануваат во важност. Во наредната година, според ЕК, особено треба да се развие нов интегриран ИТ даночен систем за Управата за јавни приходи (УЈП), подобрување на управувањето со ризикот за усогласеност и процесот на стратешки реформи на УЈП, како и да започне со подготовките за воведување на механизам за спроведување на автоматската размена на информации за финансиски сметки со членките на ЕУ во согласност со глобалниот стандард на Организацијата за економска соработка и развој (ОЕЦД).

Во однос на индиректното оданочување, се вели дека ослободувањата од ДДВ и повластените стапки за основните производи беа изменети на крајот на 2022 година. За некои енергетски производи се примени повластена стапка на ДДВ од 10 проценти за да се ублажат ефектите од високите меѓународни цени на енергијата. Повластената ДДВ стапка од 10 проценти за електрична енергија за домаќинствата се применуваше до 30 јуни 2023 година.

Се наведува дека доцнењата во процесот на поврат на ДДВ продолжуваат, бидејќи само 45 проценти од барањата поднесени во 2022 година се вратени во законскиот рок од 30 дена.

Посочено еи дека во врска со административна соработка и взаемна помош, земјава има потпишано 49 договори за двојно оданочување, вклучително и со сите земји-членки на ЕУ освен Кипар, Малта, Португалија и Грција, со кои преговорите се во тек. Земјата сè уште не се обврзала со датум за почеток на примена на стандардот на Организацијата за економска соработка и развој (ОЕЦД) за автоматска размена на информации за финансиски сметки.

„Во однос на оперативниот капацитет и компјутеризацијата, Управата за јавни приходи сè уште треба да ги подобри своите деловни процеси, да спроведе нов интегриран ИТ-даночен систем, заменувајќи го сегашниот фрагментиран ИТ систем, да развие усогласеност на управувањето со ризиците и дополнително да ги прошири електронските услуги“, наведува ЕК и укажува дека УЈП е должна да доставува податоци од единствениот регистар на даночни обврзници до Државната комисија за спречување на корупцијата, согласно Законот за спречување на корупција и судир на интереси.

The post МАКЕДОНИЈА УМЕРЕНО ПОДГОТВЕНА ВО ОБЛАСТА НА ОДАНОЧУВАЊЕТО Еве како извештајот на ЕК ја оцени нашата земја за даночните реформи appeared first on plusinfo.mk.

Вчера се одржа објаснувачкиот скриниг состанок за уште една област што првпат се воведува во пристапните преговори – „Функционирање на демократските институции“, во рамки на кластерот „Темели”, што е основна вредност врз која функционира Европската Унија.

– Реформските процеси не се само за воведување нова легислатива, туку и за промена на менталитетот и стилот на владеење. Знаеме и имаме искуство за тоа колку е важно владеењето на правото, како и тоа да имаме независни и ефикасни институции кои го гарантираат истото – рече вчера Маричиќ.

Скринингот за усогласување на нашето законодавство со тоа на ЕУ официјално почна на 15 септември, и според очекувањата на вицепремиерот Бојан Маричиќ ќе трае до ноември 2023 година.

Од 15-27 септември 2022 година се одржуваа состаноци за областите и поглавјата од Кластерот Фундаментални вредности, кога Комисијата го презентираше новото законодавство за овие области. Сите состаноци се одржуваа во Брисел, освен за Поглавјето 18 Статистика во Луксембург.

Во периодот од 11 ноември до 9 декември ќе следи билатералниот скрининг, кога ние ќе го презентираме степенот на усогласеност со правото на ЕУ, институционалната поставеност за спроведување на усогласените закони, и плановите за понатамошно усогласување, градење на институционалните и административните капацитети, како и потребните човечки, финансиски и ИТ ресурси за спроведување на европските стандарди.

Европската комисија потоа подготвува извештај од скринингот кој меѓу другото содржи и наоди и оценка на Комисијата за степенот на усогласеност, капацитетите и заклучоци и препораки, соопштуваат од Секретаријат за европски прашања.

На самиот почеток на скрининг процесот, вицепремиерот Маричиќ за МИА изјави дека според некои проценки дека досега сме усогласени околу 40 отсто со законодавството на ЕУ, значи скоро половина, а тоа значи, вели, дека сме ги искористиле добро овие 17 години чекање за да ги почнеме преговорите и во некои области сме на исто ниво или на подобро ниво од државите кои веќе преговараат со години како Србија и Црна Гора. – Практично скринингот е таа фаза на дијагноза до каде сме и што треба да правиме, рече тогаш Маричиќ.

Во однос на тоа дали се очекуваат потешкотии во некои области во усогласувањето на законодавството и каде имаме слабости, Маричиќ кажа  дека многу работа не очекува во вториот кластер – Внатрешниот пазар, а исто така и во првиот, којшто е најважен, а тоа се Темелните вредности.

The post ЗАВРШИ ОБЈАСНУВАЧКИОТ СКРИНИНГ ЗА КЛАСТЕРОТ „ТЕМЕЛИ“ Маричиќ вели дека реформите ќе го променат стилот и менталитетот на владеење appeared first on plusinfo.mk.

На средбата, како што соопшти Министерството за правда, се дискутирало за почетокот на скринингот, преговарачкиот процес, реформите кои треба да се реализираат, Поглавјето 23 кое се однесува на правосудството и фундаменталните права.

Словенија, како земја членка на ЕУ со своето искуство и практика значително може да помогне за побрза интеграција во Унијата, се вели во соопштението. На заедничка прес-конференција, министерот Тупанчески кажал дека Словенија е добар пример за следење во однос на исполнувањето на конкретните задолженија во правосудството за зачленувањето на нашата држава во Европската Унија.

– Поглавјето 23 е едно од најобемните и сложени поглавја, а брзината и времетраењето на преговорите во оваа област директно влијаат врз напредокот на преговарачкиот процес. Со министерката Пипан разменивме мислења и искуства кои  што се однесуваат на изборот,именувањата на судиите и јавните обвинители. Стигнавме до некакви заеднички констатации што би значеле дека постои дополнителна можност за подобрување на состојбите и во Словенија, но и во Република Северна Македонија каде што навистина не чека еден процес, еден предизвик кој значи исчекор во воспоставувањето на нови стандарди што значат приближување кон ЕУ – рече Тупанчески.

На средбата на двајцата министри се разговарало и за миграцијата, сузбивањето на организираниот криминал и корупција, начинот на именување и разрешување на судии и јавни обвинители како и за имплементацијата на билатералните договори меѓу двете држави и продолжување на соработката преку размена на искуства.

Министерот за правда Никола Тупанчески за време на дводневната официјална посета на Словенија оствари средби со Дамијан Флорјанчич,претседател на Врховниот суд на Република Словенија, Бојан Мајцен,директор на Управата за извршување на санкции и Данијела Мрхар Прелиќ,директор на Управата за пробација.

На средбите министерот беше запознат со начинот на избор на судии и јавни обвинители во Словенија, затворсккот систем, функционирањето на службата за пробација. Се дискутираше за компаративните искуства, организацијата , функционирањето на институциите и мерките кои ги спровеле во процесот на зачленување во ЕУ. На средбите беше договорено во наредниот период делегација од Словенија да ја посети Република Северна Македонија и да помогне во процеот на преговори за членство во ЕУ.

The post СЛОВЕНИЈА ЌЕ НИ ПОМОГНЕ СО СВОИТЕ ИСКУСТВА Тупанчевски се сретна со колешката Шварц Пипан appeared first on plusinfo.mk.

Бугарија не се откажува од барањето за поглавје 35 во преговарачката рамка на ЕУ со Северна Македонија, барање кое предизвикува голема загриженост кај останатите членки, посебно со оглед на тоа дека голем број земји сметаат дека ова барање „се должи на изборите“ и е „непринципиелно“, велат за МИА дипломати на повеќе земји членки на ЕУ.

Конкретно, во новата методологија на Европската Унија за пристапните преговори со земјите кандидати поглавјето 35 се брише. Претходно ова поглавје постоеше како опција за „други прашања“, односно политики кои не се предвидени во ниедно друго поглавје. Најистакнат пример е тој со Србија за која поглавјето 35 е посветено на односите со Косово, и за кое ЕУ има мандат од Советот за безбедност на Обединетите Нации, како безбедносно прашање. Бугарско-македонскиот спор не се смета за безбедносен во ниту една меѓународна организација.

Во случајот со Белград, и поради сензитивноста на косовското прашање, поглавјето 35 има иста тежина како поглавјата 23 и 24 (правда и судство) и има моќ да го блокира, суспендира, или врати назад целиот процес на интеграција на Србија во ЕУ. Токму тоа, според дипломатите со кои разговараше МИА, го бара и Бугарија за Северна Македонија, што би довело до „билатерализација“ на процесот на проширување со Скопје, нешто што е спротивно на принципите на ЕУ.

За дипломатите од земјите членки на ЕУ ова може да биде „опасен преседан“ за останатите земји кандидати на западниот Балкан, но исто така ја потврдува тезата на најскептичните земји дека проширувањето кон источноевропските земји се случило прерано и дека треба да се стопира.

Со ова Бугарија би можела да им направи „голема противуслуга на сите земји од регионот“ коментираат од земјите членки на Унијата.

– Оваа политика на условување на Бугарија се плашам дека само ќе ги зајакне резервите на скептичните земји членки на ЕУ кон проширувањето и ќе се искористи како потврда за тезата дека прерано ја примивме Бугарија и дека сега ја плаќаме цената за тоа, објаснува ЕУ дипломат.

Инсистирањето на Софија да ја блокира Северна Македонија „непринципиелно“, велат дипломатите, „може да има „далекусежни последици“ и ретко кој во ЕУ ја разбира бугарската позиција, посебно со оглед на тоа дека станува за историски прашања за кои дипломатите не се стручни, ниту со кои се занимаваат.

Бугарската блокада врз Северна Македонија создава „огромна фрустрација“ и во другите институции на ЕУ како Европската Комисија, Парламентот и дипломатските служби, посебно поради тоа што за повеќето познавачи во Брисел „ова се користи само за изборни цели“, и воедно му штети на кредибилитетот на самата Бугарија, вели дипломат од земја членка на ЕУ.

Повеќе земји членки велат дека македонската позиција е разумна, и се надеваат дека нема земјата да прибегне кон радикална реторика која би ја ставила во позиција на слабост за понатаму, но признаваат и дека ништо не можат да направат против бугарското вето, кое е право на секоја земја членка на Унијата.

Друг дипломат со кој разговараше МИА смета дека „тешко дека нешто ќе се помести пред изборите во Бугарија“ планирани за март бидејќи бугарската страна “не сака ништо да слушне“.

Во секој случај станува извесно дека доколку Софија продолжи да инсистира на поглавје 35 во процесот можно е самата таа да се соочи со вето од други земји членки на ЕУ за кои ова барање е „неразумно и неприфатливо“.

The post ЕУ едногласно против бугарското барање за поглавје 35 за Македонија appeared first on plusinfo.mk.

Поглавјето што денеска е отворено ја опфаќа заштитата на конкуренцијата и државната помош, а преговорите во тоа поглавје имаат за цел ефикасно спроведување на политика за заштита на конкуренцијата, која придонесува за подобрување на економијата, развој и раст на компаниите, инвестиции во истражување и развој на нови производи, привлекување нови инвестиции, зголемување на производството и извозот, пренесува РТЦГ.

Во име на Црна Гора, на конференцијата учествуваше шефот на Мисијата на Црна Гора во ЕУ, амбасадорот Бојан Шаркиќ, а во име на ЕУ, Ирена Андраши, постојан претставник на Хрватска во ЕУ и Кристијан Даниелсон, генерален директор за европска соседска политика и преговори за пристапување.

Црна Гора ги отвори преговорите за членство во ЕУ пред осум години и досега ги отвори сите поглавја, а привремено ги затвори преговарачките поглавја 25 – наука и истражување, 26 – образование и култура и 30 – надворешни односи.

The post Црна Гора го отвори последното поглавје со ЕУ appeared first on plusinfo.mk.