Инспекцијата од Дирекцијата за заштита и спасување ги затвори големата сала во Центарот за култура „Марко Цепенков“ и киното „Мис Стон“ кое е во состав на објектот. Салата и киното се затворени за секаков вид манифестации и приредби сѐ додека не се отстранат сите недостатоци од заштитата.

Центарот го доби решението во текот на вчерашниот ден.

– Го добивме решението во кое, меѓу другото, се вели дека нема хидрант, односно тој никогаш комплетно не бил доопремен, нема громобран, не е функционален алармниот систем за пожари, резервниот извор – агрегатот за напојување со струја не е во функција, како и електромоторот за подигнување и за спуштање на завесата на сцената во големата сала од „Марко Цепенков“. Освен тоа, инспекторатот констатирал дека некои од излезите од сцената за евакуација се отвораат обратно – изјави директорката на Центарот за култура „Марко Цепенков“, Марија Попова Јованоска.

Салите ќе останат затворени додека не се отстранат недостатоците. Инаку Центарот за култура непречено може да одржува изложби, концерти и настапи во ликовната галерија и во фоајето.

Неодамна, по инспекциската контрола вон употреба е ставена зградата на Народниот театар „Војдан Чернодрински“, каде се најдени 15 безбедносни недоследности и пропусти. Со години Ансамблот и градот бараат да се изгради нов театар.

Центарот за култура „Марко Цепенков“ е ставен во употреба во 1979 година.

The post ПОД КЛУЧ СЕ ГОЛЕМАТА САЛА ВО ЦЕНТАРОТ ЗА КУЛТУРА И КИНОТО „МИС СТОУН“ Нема хидрант, ни громобран, а агрегатот не е во функција appeared first on plusinfo.mk.

Тој е автор на неколку публикации напишани на македонски јазик. Македонскиот институт за фолклор го носи неговото име. Роден е во Прилеп во сиромашно семејство, кое води потекло од прилепското село Ореовец. Заради тешката материјална состојба, основно образование учел само една година, а потоа продолжил да го учи терзискиот занает.

Во периодот 1856-1857 почнал да собира народни умотворби, поттикнат од, како што самиот вели, Димитар Миладинов. Работел седум месеци во Народното собрание на Бугарија по статистиката на народното население, подоцна работи и во финансискиот оддел, по што е администратор во печатницата на браќата поп Спиркови. Тој дал голем придонес на македонскиот народ. Покрај тоа, придонесот на Цепенков во македонската литература е голема важност, како и за развојот на македонската фолклористика, етнографија и култура. Изнемоштен, напуштен, заборавен, во крајна беда, Марко Цепенков умрел на 29 декември 1920 година во Софија, каде што е и погребан.

Целокупната оставина на Марко Цепенков се чува во Архивниот институт на Бугарската академија на науките во Софија. Во современа Македонија, делата на Марко Цепенков за прв пат биле реиздадени во 1954 година од Блаже Конески во „Сказни и сторенија“. Во 1957 творештвото на Цепенков биле прикажано во вид на филм од Кирил Пенушлиски, кој една година подоцна започнало со неговото издавање. Во 1972 година било објавено целокупното дело на Цепенков на македонски јазик. Од сите собирачи на македонското народно творештво, Марко Цепенков има временски најдолга запишувачка практика – повеќе од 40 години собирал народни умотворби. Освен тоа, за разлика од другите најистакнати собирачи на македонските народни умотворби – браќата Миладиновци, Кузман Шапкарев, Стефан Верковиќ, кои во својот фонд собрани фолклорни материјали имаат и такви што ги добиле од други запишувачи, Марко Цепенков лично самиот ги запишал своите фолклорни и етнолошки материјали.

И по вкупниот фонд на собраните народни умотворби, како и по жанровската разновидност на собраните фолклорни материјали, Марко Цепенков е најзначајниот собирач на македонските народни умотворби. Во вкупниот број на публикувани и непубликувани негови дела можат да се набројат повеќе од 5.500 пословици и поговорки, 800 приказни, 150 песни, 100 гатанки, 400 верувања и клетви, 300 благослови, 350 баења, 2900 соништа и нивни толкувања, 70 детски игри, јазичен и етнолошки материјал (речник, тајни јазици, описи на занаети, обичаи, обреди, реквизити од домашниот материјален живот и народната аргономија и сл.).

Во финалната песна од својата автобиографија, Цепенков вели дека ги напишал, за да остави вечен спомен на својот мил „бугарски“ народ. Своите запишани фолклорни и етнолошки материјали Марко Цепенков ги собрал претежно од Прилеп и неговата околина, но и од Битолско, Скопско, Штипско, Велешко и Дебарско. Соодветно на обемниот фонд собрани народни умотворби, голем е и бројот на интерпретаторите од кои Цепенков ги слушал и запишувал своите фолклорни материјали. Автор е на драмското дело „Црне Војвода“, а неговата автобиографија претставува богат извор за проучување на целокупниот живот во Прилеп.

The post 193 ГОДИНИ ОД РАЃАЊЕТО НА МАРКО ЦЕПЕНКОВ Тој е најзначајниот собирач на македонските народни умотворби appeared first on plusinfo.mk.

Од новите носители на власта се очекува решавање на секојдневните проблеми на граѓаните. Но затоа тука се новинарите, интелектуалците и судиите кои се упорни во потрагата по вистината која нема временски рок на траење и е вредност самата по себе. До ден денешен, неуморниот Си-Ен-Ен е упорен во разоткривањето на големата лага дека претседателските избори во Америка биле фалсификувани. Секојдневно,една година по завршените избори, новинарите разговараат со одговорните во изборните едниници, најчесто од партијата на Трамп, републиканци, во обид да соберат податоци кои ќе ја разоткријат големата лага на Трамп. Зошто е тоа важно? Затоа што во таа голема лага веруваат безмалку половина од американските граѓани. Дебатните панели се составени од политичари, судии и одлично образовани новинари кои ги анализираат фактите пред лицето на јавноста свесни за својата важна улога во разоткривање на вистината. Имено, тие знаат дека ако работите останат недоречени, Трамп би можел да им се повтори на Американците. Затоа, ја продолжуваат битката за вистината со цел лагите одново да не ја загрозат нивната демократија.

Една паралела со Македонија. Кај нас никој не се замислува над констатицата дека партијата на македонските националисти имала цврсто како камен избирачко тело од 300,000 гласачи сите овие години на независност. Зошто, се прашува ли некој? Затоа што никој не се труди да ја донесе вистината до овој дел од гласачкото тело. Тие гласачи кои веруваат во лагата за Охрид, Преспа, Бугарија и албанскиот јазик, се оставени во темница и на милост на нивната партија која ја цеди и последната капка патриотизам за изборна добивка. Во принцип, нашите политичари ги интересира вистината само ако таа им помага да дојдат на власт.После тоа ги чекаат истите одговорности како во Америка: решавање на секојдневните проблеми на граѓаните на Македонија. Лага што се протнала веќе никого не интересира. Никој не се враќа по вистината. Зошто?Затоа што таа, вистината, не е вредност во нашето општество. Луѓето едноставно не се спремни да се изложат на трудот и непријатностите со кои се соочува секој кој ќе се обиде да ја најде. Не постои, како на Западот, една просветена елита која е спремна да се бори за вистината до нејзината полна афирмација. Да ја продолжи дебатата за Охридскиот, Преспанскиот, Договорот со Бугарија или за јазичните права на малциските заедници и да им се спротистават на лагите.  Вистината дека без лојалност на сите поголеми етнички заедници,без рамноправност, нема македонска држава. Дека без Преспа нема НАТО, нашата драгоцена безбедносна гаранција. Дека без договор со Бугарија нема ЕУ, наша иднина во просперитет. Генерално земено, македонската интелигенција, новинарите и судиите не се спремни упорно да се нуркаат во длабочините додека не допрат до вистината, па колку и да треба труд  и време, независно од агендите на оние на власт или оние во опозиција. Лагата и вистината имаат подеднаков статус во Македонија. Никој не и објавува војна на лагата зашто се што има политичка корист се брани со начелото: заедно со пријателите и кога лажат, против непријателите и кога ја зборуваат вистината. Вистината, имено, не е вредност самата по себе, па малкумина се борат вистината да стаса до оној дел од граѓаните кои упорно и веруваат на лагата.Што се однесува до судбината на оној кој сепак одбива да лаже и ја говорат вистината, сеуште важат зборовите на Марко Цепенков: Тој шчо ја кажвит вистината едвај останвит жив.

The post Тој шчо ја кажвит вистината едвај останвит жив appeared first on plusinfo.mk.

Ова го истакна денеска академик Катица Ќулавкова во изјава за медиумите по Научниот собир на тема „Одбележување 190 години од раѓањето на Марко Цепенков и 100 години од неговата смрт“ во организација на МАНУ

– Не можеме ние да очекуваме Македонија со нејзината констелација каква што ја имала во крајот и втората половина на 19 век и почетокот на 20 век да добие така лесно посебна државност иако македонистите, конкретно точно таа група која освен што научно дала придонес и културно во развојот на македонската култура и во нејзина афирмација, дала придонес и во т.н. револуционерно движење. Тука спаѓа Чупески, Крсте Мисирков, Пулевски претходно, значи токму тие покажуваат дека македонската држава не можела да добие признание затоа што во таа балканска и европска констелација не добила поддршка од ниту една голема сила, а самите соседи постојано ја подвргнуваат на одредени порекнувања и релативизации по однос на идентитетот, нешто што еве во соодветни услови денес кога им се даде некаква можност го актуализираат. Затоа ние треба да работиме малку на тоа, на внатрешното единство идејно и национално да го зајакнуваме, а потоа да имаме и добри пријатели од Европа и пошироко од светот, вели Ќукавкова во коментар за актуелните бугарски условувања во делот на идентитетот и јазикот

Таа нагласува дека историскатата вистина на која инсистира Бугарија не е единствена и непоречна и дека има доволно и факти и показатели за развојот на македонскиот јазик и култура.

– Се разбира дека историската вистина не е единствена и не е непоречна, меѓутоа Бугарите се држат токму за таа догма дека историската вистина е на страна на бугарската перспектива на толкување на историјата што апсолутно не е точно. Колку повеќе читам јас лично и сите мои колеги, нашите историчари, македонската и културна и национална историја и сите движења што се случувале на оваа територија сфаќаме дека има доволно и факти и показатели дека македонскиот јазик си постои уште од пред илјадници години и дека си се развива сосема нормално, ја развива својата култура онака како што овозможувале условите на хегемонијата на која што бил подложен македонскиот народ – вели академик Ќулавкова

Дополнително, појаснува таа, во моментот кога се формираат другите држави Македонија трпела од експанзионистичките претензии на Бугарија, на Грција и на Србија.

– И сега тоа ни се зема повторно како некој претекст за да се негира нашето современо право да имаме своја држава. Мислам дека дури не би ја користела политичката фраза на црвена линија. Напросто е безумно и тоа веќе европската интелигенција го гледа и безумно е да се бара да си го поништиме самите државотворното право, да си го поништиме самите и потекло и идентитетот кои се целите на тоа потекло – вели таа.

Според неа, со Преспанскиот договор се одрековме од антиката иако, вели, имаме право како дел од таа територија и веројатно делумно и популација да се повикуваме на неа, а со откажување од нашето минато се оди во прилог на тезите на Бугарија.

– Ако се откажеме од нашето минато фактички, не само што ќе бидеме без корени, ќе создадеме политички амбиент за Бугарија да каже еве тоа е нашето бугарско малцинство, бугарско малцинство кое во дадени историски и политички околности се издвоило во составот на Кралството Југославија или во бивша Југославија или како самостојна држава. Ние не треба тоа да го кажеме зашто ние суштински и де факто не сме исти народ. Ние сме биле два соседни народи кои биле како и многу други народи заедно во составот на големите империи. Во таа смисла ние ја споделуваме историјата на Византија или историјата на Римската империја ако тие воопшто биле во тоа време тука оти македонските славјани докажано и словенските Македонци дека живееле, домородни се на оваа територија. За Бугарите има и други теории, јас не навлегувам во тоа оти не сум историчар.  Меѓутоа ние никако не треба да се откажеме од нешто што ни е  иманентно и инхерентно право и морално и научно и хумано, значи цивилизациско право – вели академик Катица Ќулакова.

The post Ќулавкова: Безумно е да се бара да си го поништиме државотворното право и идентитет appeared first on plusinfo.mk.