Државата воведува ред во рударството и експлоатацијата на минерални суровини, а започнува и посериозно да го полни буџетот од концесиските надоместоци откако минатата година стапи во сила двојно поскап тарифник. Дополнително, се работи и на финализирање на новите закони за рударство и за геологија, преку кои се очекува пат за нови инвестиции, особено за критичните минерали чиј ископ би се спроведувал по најсовремени методи и запазување на европските стандарди. Дел од критичните минерали кои Македонија ги поседува е и бакарот. За ископ на овој метал веќе е најавена инвестицијата во Иловица.

Инвеститорот истакна дека станува збор за повеќе од 340 милиони евра во буџетот, но засега е неизвесно колку повисоки ќе бидат давачките на годишно ниво кон државата и општините, со оглед на фактот дека цената на бакарот расте, а државата лани го усвои новиот тарифник. Претходно се проценуваше дека надоместокот годишно ќе изнесува околу четири милиони евра и претставува 6% од добивката на компанијата пред нејзиното оданочување. Секоја година беше најавено редовно дека ќе се исплаќаат и приближно по 24 милиони евра за законски давачки, даноци и такси во државниот буџет. Три милиони евра од таа вредност годишно беше предвидено да бидат внесени директно во буџетот на локалните општини што би придонело кон нивно зголемување за 40%, но сега се очекува бројките значително да се зголемат и државата многу повеќе да профитира.

Инаку, од ресорното Министерство истакнаа дека освен што концесиите поскапеле, наплатата двојно се зголемила и притоа се одземени и над педесет концесии. Според информациите, Министерството направило компаративна анализа, која покажала дека Македонија била убедливо најниска со цените во Европа и во регионот, па оттаму надоместоците биле зголемени за 100%. Сега, има и за 218% поголема наплата. Во 2024 година во буџетот се слеале 560 милиони денари, додека во 2025 година наплатата изнесува над една милијарда и двесте милиони денари.

Од Министерството исто така информираа дека веднаш постапуваат по пријави, за евентуални прекршоци и нелегална експлоатација. Биле констатирани повеќе видови прекршоци. На пример, некои фирми не платиле концесиски надомест, додека други излегле надвор од полето на концесија.

Информациите следуваат откако беше усвоена и новата Фискална стратегија 2027-2031 година, која цели кон „подобрување на управувањето со природните ресурси и нивно рационално искористување“ и „воведување на најдобри современи достапни практики при искористувањето на минералните суровини преку истражување и експлоатација на минералните суровини“. Фискалната стратегија предвидува и индикатори според кои ќе мери дали се исполнуваат целите. Па така, посебни ставки се издадените концесии за детални геолошки истражувања и издадените концесии за експлоатација на минерални суровини.

За пример, во 2024 година државата издала само една концесија за детални геолошки истражувања, а сега се очекува да издава по петнаесет годишно, во периодот од 2026 до 2030 година. За да се исполнат целите, ќе се издаваат и повеќе концесии за експлоатација на минерални суровини. Во целата 2024 година власта издала само седум вакви концесии, додека пак од сега до 2030 година се предвидуваат по дваесет концесии на годишно ниво.

The post КОЛКАВ БУЏЕТСКИ ПРИЛИВ ЌЕ ИМА ОД ИНВЕСТИЦИИТЕ КАКО „ИЛОВИЦА“? Државата воведува ред и двојно профитира од рудниците appeared first on plusinfo.mk.

Глобалната побарувачка за бакар постојано расте, а Македонија располага со едно од позначајните наоѓалишта во регионот. Според досегашните анализи, „Иловица-Штука“ содржи околу 410 илјади тони бакар, но проектот и понатаму останува без конечна реализација.

Според претходните физибилити анализи, рудникот би произведувал просечно околу 16.000 тони бакар, со проектиран животен век од над 20 години. Ако овие количини се пресметаат според актуелните пазарни цени, само годишното производство би можело да достигне 220 милиони долари годишно.

За државата ова би значело само од концесиски надоместоци директен приход во државниот буџет од над 20 милиони евра годишно, додека општински каси на локалните заедници во чии рамки ќе функционира рудникот би имале приливи до 3 милиони евра годишно. Според ова, во текот на својот работен век рудникот кон државата би инкасирал повеќе од 500 милиони евра, а десетици милиони во општинските буџети.   Средства кои би можеле да се насочат во патишта, водоводи, училишта, здравство и локална инфраструктура.

Токму затоа, сè повеќе економисти и експерти предупредуваат дека Македонија не може бесконечно да се откажува од индустриски проекти додека светот агресивно инвестира во сопствени минерални ресурси. Рудниот потенцијал да се искористи препорачува и МАНУ во својата Стратегија за геолошки истражувања, одржливо искористување и експлоатација на минералните суровини.

„Република Северна Македонија не само што има ресурси во форма на руда и минерали, туку има и рамка во форма на цврста и недвосмислена еколошка законска регулатива, силна клима за иновации, но таа треба и да има и отвореност во однос на нашите геолошки ресурси, истражувањата да бидат на високо ниво и да има добро образована работна сила. Проширувањето на рударската и минералната индустрија вклучува огромни инвестиции во делови од земјата каде што таквите инвестиции беа долго време видливо отсутни. Ова е добредојден развој, но исто така со себе носи суштински барања“, се наведува во Стратегијата подготвена од МАНУ.

Придобивките од евентуалното отворање на Иловица-Штука не се ограничуваат само на извозот и буџетските приходи. Ваквиот проект би значел 500 директни работни места и илјадници индиректни ангажмани за локални компании, транспорт, градежништво, електроиндустрија, ИТ услуги, машинство и други сектори.

Овој проект останува нереализиран во време кога источниот дел на државата се соочува со иселување и економска стагнација. Според експертите, проектите како рудникот „Иловица – Штука“ се едни од ретките механизми што можат да донесат долгорочен економски импулс со кој што би се задржале младите и работоспособното население.

The post СВЕТОТ ВОДИ ТРКА ЗА БАКАР Македонија располага со 410 илјади тони во „Иловица-Штука“ appeared first on plusinfo.mk.