Новиот британски премиер Енди Барнам од пратеник добил предлог за создавање „Европска конфедерација“ што би ги поврзала единствениот пазар и одбранбените обврски, пишува британски „Индипендент“. Македонија е меѓу земјите од Западен Балкан што според планот би биле поканети да се приклучат.

Предлогот го изработил поранешниот конзервативен пратеник Ник Боулс. Пратеникот е познат по тоа што ја напуштил Конзервативната партија во 2019 година поради Брегзит.

Накратко, планот предвидува Велика Британија повторно да добие пристап до европскиот единствен пазар. За возврат, Лондон би ја проширил воената и нуклеарната заштита кон поширок круг европски партнери.

Сепак, извор од Кабинетот на Брнам предупредил дека владата редовно добива „шпекулативни идеи за политика“.

Македонија во поширокиот европски круг

Koи земјиби влегле во конфедерацијата? Според „Индипендент“, покрај Велика Британија и земјите од ЕУ,  би биле поканети Украина, Швајцарија, Норвешка и земјите од Западен Балкан.

Тоа би ги опфатило Македонија, Албанија, Србија, Црна Гора, Косово и Босна и Херцеговина.

Боулс предлага Велика Британија да троши 3,5% од БДП за одбрана. Планот предвидува и проширување на британскиот нуклеарен чадор кон сојузници што не се членки на НАТО.

Во замена, Британија би добила пристап до зоната за слободна трговија без обврска да ја прифати слободата на движење или еврото.

Украина како бедем, Британија како нуклеарен штит

Во планот Украина би имала посебна улога. Таа би одржувала голема армија како главен бедем против идна руска агресија. Киев би ја споделувал и својата технологија за беспилотни летала со останатите европски партнери.

Боулс смета дека класичните билатерални преговори со ЕУ нема да бидат доволни.

– Ако се обидуваме да водиме билатерални преговори во кои се обидуваме да ја убедиме ЕУ да ни овозможи пристап до единствениот пазар за стоки, ќе пропаднеме – рече Боулс.

Тој смета дека шансата е во поширок договор што ќе решава и безбедносни проблеми.

– Ако дадеме предлог што решава други проблеми што ги имаат, како што е Украина, тогаш продажбата би можела да биде полесна – додаде Боулс.

Идејата стигнала високо, но шансите се мали

Според британските медиуми, предлогот го виделе и високи владини претставници, меѓу кои советникот за национална безбедност Џонатан Пауел.

Поранешниот лидер на лабуристите Нил Кинок го нарекол планот практичен, но предупредил дека шансите за напредок засега се мали.

Тој укажал дека Европската Унија строго го чува интегритетот на единствениот пазар и дека вакво отстапување за земја надвор од Европската економска зона би било без преседан.

The post НОВИОТ БРИТАНСКИ ПРЕМИЕР ДОБИЛ ЧУДЕН ПРЕДЛОГ ЗА „КОНФЕДЕРАЦИЈА“ Македонија меѓу земјите што би биле поканети appeared first on plusinfo.mk.

САД ја предупредиле Полска дека Русија би можела да изведе вооружена провокација против источното крило на НАТО во наредните месеци, тврдат извори блиски до полскиот претседател Карол Навроцки. Според проценките што ги пренесуваат полските медиуми, Москва би можела да тестира колку далеку е подготвена да оди Алијансата во одбраната на своите членки.

Британскиот весник „Индипендент“ и полскиот портал „Онет“ пишуваат дека можните сценарија се движат од напади со беспилотни летала и ракети врз критична инфраструктура, до ограничени инциденти на границата што подоцна би можеле да бидат претставени како грешка или недоразбирање.

Извори блиски до полското раководство тврдат дека Вашингтон редовно ја информира Варшава за новите руски планови поврзани со источниот фронт на НАТО.

Според безбедносните проценки, меѓу можните цели би можеле да се најдат електрани, транспортна инфраструктура и други стратешки објекти. Разгледувани се и сценарија во кои руски или белоруски сили накратко би навлегле на територија на НАТО, а потоа би тврделе дека станува збор за навигациска грешка или за спасувачка операција.

Полските извори сметаат дека Москва би се обидела да создаде ситуација во која западните сојузници би биле ставени пред избор меѓу воена реакција и дипломатски преговори.

При најекстремното сценарио, како што наведуваат изворите, Русија би можела да ја искористи евентуалната криза за да побара ограничување или прекин на западната воена помош за Украина.

Во текстот се наведува и дека балтичките земји остануваат потенцијална цел на слични операции, особено поради близината на Калининград, руската енклава меѓу Полска и Литванија.

Во меѓувреме, аналитичарите потсетуваат дека во последните две години беа регистрирани бројни инциденти со беспилотни летала над европски земји. Според извештај на Меѓународниот институт за стратешки студии, меѓу 2024 и 2026 година биле забележани 144 сомнителни случаи на дронови над европска територија, вклучувајќи и повеќе членки на НАТО.

Засега нема официјална потврда од Вашингтон за наводните предупредувања, ниту реакција од Москва на тврдењата објавени во полските медиуми.

The post МОЖНА Е РУСКА ПРОВОКАЦИЈА, Ѝ КАЖАЛЕ САД НА ПОЛСКА Москва ќе го тестира членот 5 на НАТО со воена интервенција? appeared first on plusinfo.mk.

Украинскиот претседател Володимир Зеленски изјави дека ја постигнал целта поради која му испратил порака на рускиот претседател Владимир Путин. Тој не откри што точно мисли под тоа.

Говорејќи на прес-конференција во Талин, Зеленски рече дека во последниот месец испратил повеќе писма до различни адреси. Меѓу нив биле Европската Унија, Белата куќа, Конгресот на САД и Кремљ.

– Во последниот месец испратив повеќе писма со различни цели, до Европската Унија, САД, Белата куќа, Конгресот, па и до Путин. Имав цел кога му го испратив писмото на Путин и мислам дека го постигнав резултатот што ми беше потребен – изјави Зеленски.

„Не можам да кажам сè“

Украинскиот лидер одби да објасни што точно се случило по испраќањето на пораката. Сепак, посочи дека Украина има сериозна потреба од противбалистички ракети. Според него, бил постигнат напредок и на тоа поле.

– Не можам да ги споделам сите детали – рече Зеленски.

Неговата изјава веднаш предизвика шпекулации во украинските и во западните медиуми. Засега нема официјално објаснување на што точно мислел кога зборувал за постигнатиот резултат.

Поддршка за Киев, пораки до Москва

Изјавата беше дадена на самитот на нордиските и балтичките држави во Талин. Таму лидерите на осум држави повторно ја поддржаа евроатлантската интеграција на Украина.

Во заедничката декларација тие порачаа дека го поддржуваат, како што наведоа, неповратниот курс на Украина кон НАТО и кон Европската Унија. Истовремено повикаа на забрзување на пристапниот процес.

Зеленски на самитот зборуваше и за одбраната. Тој порача дека Украина е подготвена да ги сподели своите технологии за дронови со скандинавските и балтичките партнери. Според него, искуството стекнато на фронтот може да помогне во заштитата на воздушниот простор на европските држави.

The post ЈА ПОСТИГНАВ ЦЕЛТА, ВЕЛИ ЗЕЛЕНСКИ ЗА ПИСМОТО ДО ПУТИН Украинскиот лидер не ја дообјасни својата изјава appeared first on plusinfo.mk.

Резултатите од годишната анкета „Безбедност 2026“ покажуваат дека мнозинството Швајцарци сакаат интензивирање на соработката со земјите од НАТО и со европските соседи, а истовремено расте и бројот на граѓани кои ја преиспитуваат традиционалната швајцарска неутралност.

Според анкетата, 86 проценти од испитаниците се песимисти за состојбата во светот, што е за пет проценти повеќе во споредба со минатата година. Дури 83 проценти сметаат дека Швајцарија мора да има силна армија.

Во исто време, расте ставот дека националната армија сама по себе не може да ја гарантира безбедноста на земјата во случај на криза и дека е потребна зголемена соработка со НАТО и соседните држави. Повеќе од половина од испитаниците (53 проценти) се изјасниле за поблиска соработка со НАТО, што е највисоко ниво од 1993 година.

Сепак, мнозинството Швајцарци сè уште се против членство во НАТО, но бројот на поддржувачи е највисок досега – 31 процент.

Дури 85 проценти од Швајцарците ја поддржуваат неутралноста на земјата, но од почетокот на војната во Украина во 2022 година, поддршката е намалена од 97 проценти.

Резултатите покажуваат и дека 59 проценти сметаат дека армијата не може ефикасно да ја брани неутралноста на земјата.

Со 43 проценти испитаници, што е највисок досега, расте и ставот дека европски одбранбен сојуз би ѝ обезбедил на Швајцарија поголема безбедност отколку неутралноста.

Во анкетата, 78 проценти ја поддржуваат цивилната помош за нападната соседна земја, а 55 проценти сметаат дека треба да се испрати оружје на нападната држава.

Речиси една третина (31 процент) поддржуваат испраќање швајцарски војници во нападната земја во непосредна близина.

Истражувањето на јавното мислење „Безбедност 2026“ се спроведува секоја година од Швајцарската воена академија (MILAK) и Техничкиот факултет во Цирих (ETH Zurich).

The post ШВАЈЦАРЦИТЕ ЈА ПРЕИСПИТУВААТ НЕУТРАЛНОСТА Расте поддршката за соработка со НАТО appeared first on plusinfo.mk.

Поранешни кадри на руската приватна паравојска „Вагнер“ станале клучен канал за саботажи насочени кон земјите членки на НАТО, велат разузнавачи од западните земји. Овoјпат, не само во Украина, туку низ цела Европа, пишува „Фајненшл Тајмс“.

„Го користат талентот што им е достапен“

Руската воена разузнавачка служба ГРУ, според европски извори, ја користела инфраструктурата на „Вагнер“ како оперативна алатка.

Еден западен функционер изјавил дека службата „го користи талентот што ѝ е достапен“.

По масовното протерување руски дипломати од европските престолнини, се вели, Москва останува со ограничен број класични офицери на терен. Поради тоа, Русија почнува да се потпира на посредници.

Запалени магацини и лажни нацисти

Оперативците добивале задачи од различен калибар: палење автомобили, палење магацини во кои се складирала помош за Украина, па сè до глумење нацисти со цел провокација.

Регрутираните лица биле најчесто маргинализирани млади луѓе без стабилни приходи и без јасна перспектива.

Каналите на „Вагнер“ на Телеграм одиграле клучна улога за регрутирање. Пораките биле професионално подготвени со јазикот приспособен кон таргет групата.

Магацинот во Лондон го запалил 21-годишник

Кон крајот на 2023 година, профили поврзани со „Вагнер“ регрутирале група Британци. Меѓу нив бил 21-годишниот Дилан Ерл, пишува „Фајненшл Тајмс“.

Во март 2024 година тој, со уште четворица, запалил магацин во источен Лондон. Судот го осудил на 23 години затвор.

Судијката Чима-Груб изјавила дека анонимните регрутери, кои делувале преку шифрирани онлајн соби, пронашле млади луѓе подготвени да ја предадат сопствената земја за лесна заработка.

Посредници во два реда

Според европските извори, руските служби секогаш поставувале најмалку два слоја посредници. Така обезбедувале формално негирање на одговорноста.

ФСБ паралелно користела криминални и дијаспорски мрежи. Но тие се покажале помалку ефикасни во масовно регрутирање.

Европските служби сметаат дека моделот носи обем, но губи во експертиза. Аматерите почесто грешат. Повеќе акции биле спречени отколку успешни.

The post ОД УКРАИНА ДО ЛОНДОН „ВАГНЕР“ ПЛЕТЕ НОВА МРЕЖА Кој пали магацини низ Европа? appeared first on plusinfo.mk.

Францускиот претседател Емануел Макрон откри дека Франција веќе ги обновила контактите со Москва и ги повика европските лидери да го направат истото, нагласувајќи дека Русија останува дел од европската безбедносна реалност, сакале тоа некои или не.

Според Макрон, разговорите за војната во Украина и за идната безбедност на континентот не смеат да се водат без директно учество на Европа. Тој порача дека Европа мора самата да седне на маса кога се дискутира за сопствената иднина, наместо да зависи од трети страни.

– Без разлика дали ни се допаѓа Русија или не, таа е тука, пред нашиот праг. Ако го игнорираме тоа, значи дека ја игнорираме реалноста – изјави Макрон.

Францускиот претседател откри дека на неколку европски колеги им предложил враќање на дијалогот со Москва, но призна дека дел од нив сè уште сметаат дека моментот не е соодветен.

– Им предложив да го продолжиме дијалогот. За некои, сè уште беше прерано да ги испратат своите дипломатски советници, како што направивме ние – рече Макрон.

Тој потврди дека Франција веќе воспоставила комуникација со Русија на техничко ниво, но оцени дека на Европската унија ѝ е потребен заеднички и јасен формат за разговори, без повеќе паралелни иницијативи и различни гласови.

– Не може да има премногу соговорници. Потребен е мандат и јасна рамка. Мора да постои можност за обновување на дијалогот со Русија, затоа што денот кога ќе има мир, тој мир ќе биде европски –  истакна Макрон.

Претходно, францускиот претседател зборуваше и за растечкото чувство на несигурност во Европа во односите со Соединетите Американски Држави, оценувајќи дека континентот мора да ја зајакне својата стратешка автономија.

The post ГИ ОБНОВИВМЕ КОНТАКТИТЕ СО МОСКВА Макрон ги повика европските лидери да го сторат истото appeared first on plusinfo.mk.

Сомнежот за „европска армија“ повторно се крена во Брисел. Шефица на европската дипломатија Каја Калас оцени дека создавање посебна војска на ЕУ е тешко замисливо, затоа што европските држави веќе имаат армии, а поголемиот дел од нив се вградени во НАТО-структурите.

– Секоја европска земја има армија, а армиите на 23 земји се исто така дел од структурата на НАТО, така што не можам да замислам дека земјите ќе формираат посебна „европска армија“. Значи, тоа мора да бидат армиите кои веќе постојат, па мораме да видиме како тоа функционира во практика – изјави Калас пред состанокот на министрите за надворешни работи.

Таа додаде дека во воениот систем мора да постои јасна и недвосмислена командна структура и дека создавањето паралелни тела само би ја заматило сликата за тоа кој носи одлуки во кризни ситуации.

Калас повтори дека Русија мора да биде притисната за да седне на преговарачката маса. Високата претставничка изрази сомневање дека Русија сериозно сака мир, имајќи предвид, како што вели, дека на последната рунда преговори во Абу Даби биле испратени воени лица.

„Можете да сонувате за посебна војска“

Претходно неделава генералниот секретар на НАТО Марк Руте изрази сериозен сомнеж за формирање одделна европска армија.

– Можете да сонувате дека Европа може сама да се одбрани без помош од САД – им рече Руте на европратениците.

Неговата изјава дојде во период на зголемени тензии околу Гренланд и интересот на американскиот претседател Доналд Трамп, што повторно ја отвори дебатата за европската стратешка автономија.

Идејата за 100.000 војници ја раздвижи Унијата

Дебатата се засили по изјавата на европскиот комесар за одбрана Андриус Кубилиус, кој на почетокот на јануари повика Европската Унија да размисли за воспоставување постојана сила од 100.000 војници и за темелна реформа на политичките процеси што ја управуваат одбраната.

Предлогот отвори сериозни прашања за надлежностите, командувањето и односот со НАТО, особено во услови на зголемени безбедносни тензии во Европа.

Украина како тест за сериозноста на Москва

Калас се осврна и на мировните напори поврзани со Украина и оцени дека Русија не покажува сериозна подготвеност за договор, имајќи предвид дека на последната рунда разговори во Абу Даби од руската страна биле присутни само воени лица, кои, според неа, немаат мандат да се договорат за ништо што би било дефинитивно.

The post ПО РУТЕ, И КАЛАС ГО ОЛАДИ СОНОТ ЗА ЕВРОПСКА АРМИЈА Високата претставничка не може да замисли создавање „паралела на НАТО“ appeared first on plusinfo.mk.

Премиерот на Гренланд, Јенс-Фредерик Нилсен, порача дека постојат „црвени линии“ кои не смеат да се преминат во разговорите со Соединетите Американски Држави, нагласувајќи дека иднината на островот не е предмет на преговори. Истовремено, тој призна дека е неопходно дополнително зајакнување на безбедноста во регионот поради, како што рече, сè поагресивното однесување на Русија.

Нилсен и данската премиерка Мете Фредериксен денеска престојуваа во Париз, каде што се сретнаа со францускиот претседател Емануел Макрон, во обид да обезбедат поширока европска поддршка по изјавите на американскиот претседател Доналд Трамп дека сака САД да преземат контрола врз арктичкиот остров, кој со векови е дел од Кралството Данска.

Иако се најавуваат разговори меѓу Гренланд, Данска и САД за смирување на тензиите, Нилсен порача дека постојат граници кои не можат да се преминат. Тој изрази надеж дека ќе се најде заедничко решение, но без да навлегува во детали.

– Под сериозен притисок сме. Се обидуваме да се справиме со стравот кај нашите граѓани – изјави Нилсен на јавна трибина на Универзитетот Sciences Po во Париз, додавајќи дека регионот мора да добие поголем безбедносен надзор поради руските активности на Арктикот.

Изјавите на Трамп за Гренланд сериозно ги нарушија трансатлантските односи и ги забрзаа европските напори за намалување на зависноста од САД. Иако американскиот претседател минатата недела се повлече од заканите со царини и ја исклучи можноста за употреба на сила, тензиите и понатаму остануваат.

Данската премиерка Мете Фредериксен оцени дека кризата покажала оти Европа успеала да се обедини и да застане на иста страна, особено во спротивставувањето на американските закани со дополнителни царини.

Таа предупреди дека светскиот поредок е трајно променет и дека Европа мора да стане посилна, но истовремено нагласи дека трансатлантското единство останува клучно, бидејќи, според неа, Русија не покажува волја за мир.

– Ако ѝ дозволиме на Русија да победи во Украина, таа нема да застане тука – порача Фредериксен, додавајќи дека најдобриот пат за Европа и САД е да останат заедно.

Иако дипломатскиот спор меѓу Данска и САД, двете основачки членки на НАТО, во еден момент се сметаше за сериозна закана за Алијансата, конфликтот засега се води исклучиво на дипломатско ниво.

Во меѓувреме, Русија продолжува да го зацврстува своето воено присуство на Арктикот. Повеќе од половина од копнената површина на регионот е под руска контрола, а Москва од 2005 година повторно отвори и модернизираше десетици воени бази од советската ера. Кремљ, пак, ги отфрла тврдењата за закани кон Гренланд, оценувајќи ги како „мит што поттикнува хистерија“.

The post СТРАВ И ПРИТИСОК НА СЕВЕРОТ Гренланд бара поголема безбедност поради страв од Русија appeared first on plusinfo.mk.

Потпретседателот на САД, Џеј Ди Венс, упати остри критики кон европските земји, оценувајќи дека Европа оди по пат кој, според него, води кон „цивилизациско самоубиство“. Во интервју за американската телевизија „Newsmax“, Венс порача дека ваквите изјави не се напад, туку обид да се разбуди континентот.

Тој истакна дека критиките од Вашингтон кон Европа доаѓаат од желбата Европа да биде посилна политички, економски и воено.

– Имаме заедничко цивилизациско наследство. Не можете едноставно да ја турнете вашата економија од карпа. Зошто ни е важен НАТО? Затоа што сакаме Европа да може да се одбрани ако, не дај Боже, биде нападната. Ние навистина ја сакаме Европа – изјави Венс, цитиран од „CNN“.

Истовремено, во разговор за „Washington Examiner“, Венс се осврна и на чувствителното прашање за Гренланд и односите со европските лидери, разговори кои ги води заедно со државниот секретар Марко Рубио.

Според него, јавните реакции од Европа против идејата на претседателот Доналд Трамп за поголемо американско присуство во Гренланд биле претерани и неискрени.

– Јавно беа неверојатно непријателски, но зад затворени врати беа многу поразумни. Признаа дека Гренланд е клучен за заедничката безбедност на НАТО – рече Венс.

Тој предупреди дека и Русија и Кина веќе имаат јасни планови за зголемено влијание во регионот, што, според него, го прави американското присуство неопходно.

– Ако Русија или Кина воспостават контрола врз Гренланд, тоа директно ќе ја ослабне безбедноста на САД и на НАТО, како и нашата ракетна одбрана. Затоа мора да се зајакне безбедноста на таа област – нагласи Венс.

The post „ОВА Е ПАТ КОН ЦИВИЛИЗАЦИСКО САМОУБИСТВО“ Венс ја предупреди Европа, САД бараат будење на Стариот континент appeared first on plusinfo.mk.

Европа се соочува со најсериозна безбедносна криза по Студената војна и мора брзо да ја зајакне одбраната, порача хрватскиот премиер Андреј Пленковиќ во обраќањето во Париз, каде нагласи дека континентот се наоѓа на „историска пресвртница“ и дека институционалната и енергетската стабилност веќе не се подразбираат.

Пленковиќ, кој говореше на предавањето во Францускиот институт за меѓународни односи (IFRI) под наслов „Европа на крстопат: Потврдување на суверенитетот во свет во промена“, предупреди дека европската безбедност е загрозена, а дел од темелите на трансатлантските односи се нарушени.

Тој истакна дека агресијата на Русија врз Украина, растечките хибридни закани и забрзаното производство на оружје во Русија ја поставиле Европа пред најопасната безбедносна ситуација во последните децении. Според него, европската индустрија, залихите и воените инвестиции мора да се прилагодат на противник кој го ставил целото стопанство во функција на војната.

– Затоа Европа мора да ја прилагоди својата индустрија, залихи и инвестиции за да одговори на противникот кој своето стопанство го стави во служба на војната – рече Пленковиќ.

Хрватскиот премиер посочи дека неговата земја го зголемила одбранбениот буџет тројно во помалку од една деценија и дека до 2027 година ќе инвестира 2,5% од БДП во одбрана, додека до 2030 година таа бројка ќе достигне 3%. Тој подвлече дека Хрватска е меѓу водечките производители на „FPV“ дронови во светот и одржува тесна соработка со Холандија и Летонија во коалицијата за дронови.

Пленковиќ додаде дека хрватските компании контролираат околу 80% од глобалниот пазар за машини за далечинско разминирање, а Хрватска од 2022 година и помогнала на Украина со 317 милиони евра и примила 30.000 украински бегалци.

Говорејќи за Украина, тој ја оцени војната како „одлучувачки тест за европската безбедност“ и се заложи за праведен и одржлив мир, заснован на почитување на украинскиот суверенитет.

Пленковиќ се осврна и на новата стратегија за национална безбедност на САД, во која, според него, се забележува „промена во американската перцепција за својата улога во светот“, како и предупредувања за „цивилизациско пропаѓање на Европа“ и раст на крајната десница. Токму затоа, како што рече, Европа мора да преземе поголема одговорност за сопствената безбедност, „не против САД, туку за стабилноста на трансатлантскиот простор“.

Во говорот тој подвлече дека проширувањето на Европската унија е геополитичка нужност и дека Хрватска продолжува силно да го поддржува вклучувањето на земјите од Западен Балкан, Украина и Молдавија, со посебен акцент на важноста на Босна и Херцеговина.

The post ЕВРОПСКАТА БЕЗБЕДНОСТ Е ЗАГРОЗЕНА Хрватскиот премиер повикува на брза одбранбена мобилизација appeared first on plusinfo.mk.