Колегата Кировски ја развива тезата дека „барањето на Софија да се испрати таква нота, заради наводно појаснување дека немаме територијални претензии кон географскиот дел на Македонија кој е во Бугарија, е апсурден блеф“. Барањето само по себе би било апсурдно, објаснува Кировски, „доколку во себе не вклучува подлабоки мотиви на Софија – а тоа е да се направи ваков преседан во ОН, за потоа да се бара од македонска страна да се испрати нота дека македонскиот јазик официјално е кодификуван од 1945-та. Тоа премолчено би значело дека (пред тоа) сме зборувале бугарски“.

Мора да се признае дека има основа за стравувањата на Кировски и на повеќемината кои го оспоруваат првиот дипломатски потег на новата влада на Димитар Ковачевски, а има и логика во предупредувањето дека еден преседан во политиката, како и во животот, води кон друг.

Од друга страна, врз основа на сознанието дека Македонија дефинитивно нема територијални претензии кон било кого – да бидеме искрени, нема ни капацитети да има претензии – би можело да се утврди дека владата или шефот на државата се комотни тој ноторен факт да го декларираат во која било форма, ама баш секаде. Со нотата не се прекршени или повредени Уставот и законите.

Од трета страна, пак, тешко е да се прифати тврдењето дека нотата претставува некаква битна придобивка или победа на бугарската дипломатија. Впрочем, дури и во Софија тоа тврдење наидува на потсмешливи коментари, како оние на архитектот на Договорот за добрососедство, поранешниот премиер Бојко Борисов, кој се пошегува дека сега конечно разбрал дека Македонија нема територијални претензии кон Бугарија, дека нема да ја нападнеме Бугарија со тенковите што таа ни ги подари и да го освоиме Банско.

Но сепак, да не ги потценуваме вештината на софиските дипломати и можните стапици што тие ги поставуваат. За да се отстранат секакви сомневања, мислам дека е исклучително важно новата македонска влада да преземе две обврски пред македонските граѓани.

Првата обврска се однесува на прашањата за македонскиот идентитет и за македонскиот јазик, за кои поранешниот премиер Зоран Заев изјави дека не биле предмет на разговори и преговори (и излажа, нормално), а Ковачевски, во своето експозе при изборот на новата влада, вети дека за нив нема да се преговара. Потребна е дополнителна експликација на ветувањето на Ковачевски дека за идентитетот на Македонците и за македонскиот јазик нема да се преговара.

Ако е ветеното вистина – а јас секако сакам да верувам дека е – тоа значи дека нема да се разговара ниту за еден аспект на таа тема, вклучувајќи го и прашањето на кодификацијата на македонскиот јазик, на пример. Зошто воопшто би било неопходно Македонија пред некого да декларира кога е кодифициран македонскиот јазик? Кого го интересира тој податок, може да го пронајде со едноставно пребарување на интернет.

Преседанот со реално непотребната нота за скратеното име Северна Македонија веќе не смее да се повтори. Преговорите меѓу Скопје и Софија не смеат да продолжат во насока на натамошно „нотирање“ само од едната страна, со што, ако не денес, тогаш утре, Македонија би можела „под маса“ да преземе сериозни обврски што ги засегаат идентитетските теми.

Ова нè води до втората обврска што владата на Ковачевски треба да ја преземе пред македонските граѓани – за сите отворени и спорни прашања, вклучувајќи ги и за оние што допрва би се означиле како такви, ако веќе се преговара, мора да се преговара само во пакет и договорот мора да биде конечен. Во спротивно, постои реална опасност на Софија конечно да ѝ се бендиса пристапот што го сугерираше Заев, Македонија да ги почне преговорите со ЕУ, а Бугарија да го задржи правото да стави вето при отворањето и при затворањето на секое ново поглавје, или трти-три-пер-три-тајмс, како што пресмета тогаш логореичниот Заев на неговиот перфектен англиски јазик. Во таков случај, владите навистина би можеле да прикажат привремен успех и да одглумат деблокада на процесот, но тој пристап води кон долготрајни проблеми и конфликти во односите меѓу двете земји и двата народа.

Кировски е во право кога вели дека е кристално јасно дека во заднината на сите барања на Софија е тезата дека ние сме биле Бугари до 1945 година, кога сме „дебугаризирани“ и „помакедончени“. Кога Софија вели дека не ги оспорува македонскиот јазик и идентитет, но инсистира на договор за некои историски прашања (а тоа се прашања кои се однесуваат имено на етногенезата на македонската нација), тоа значи дека таа ги признава атрибутите на нашиот идентитет само врз основа на „самочувствието“ на сегашната генерација Македонци, или во најдобар случај на тие од 1945 година наваму.

Тоа не може да се прифати и Македонија заслужи еден премиер тоа да го каже јасно и гласно, без калкулации!

Токму затоа, тие прашања – за кои Ковачевски вели дека нема да преговара, а Петков тврди дека не се спорни – треба конечно да се тргнат од агендата на разговорите, а двајцата нови премиери ентузијастички нека продолжат да договараат нови проекти во разни области кои ќе значат подобрување на економските, политичките и на културните врски меѓу Македонија и Бугарија.

Нели пругата ќе ја градеа? Е со ноти пруга не се гради!

The post Со ноти пруга не се гради appeared first on plusinfo.mk.

„Прашувам јавно – кога ќе се признае дека двата предлога на Софија, за јазикот и за нацијата, од македонска страна неформално биле прифатени? Повторувам, не биле одбиени, туку прифатени! Прифаќањето е тестирано во две познати скандалозни интервјуа на Заев и на Бучковски за бугарски медиуми. По жестоката реакција на јавноста, тогаш Заев принудно и привремено се откажа од своите тези. Но, остана горчливото чувство дека македонската позиција веќе е искомпромитирана.“

Подолго време се сомневам и јавно ги споделувам стравувањата дека преговарачкиот тим на Зоран Заев одамна ги има прегазено нашите црвени линии и дека министерот за надворешни работи Бујар Османи и „специјалецот“ Владо Бучковски форсираат договор со Софија по секоја цена. Се разбира, цената ја плаќа Македонија, а не Бугарија. Во овој спор се преговара за идентитетот на македонската нација, а сите други отворени прашања се од второстепено значење.

И еве, во својата најнова изјава за јавноста, вицепремиерот за европски прашања Никола Димитров тврди дека немал „целосна доверба“ во министерот за надворешни работи Османи кога станува збор за преговорите со Бугарија и дека напорите на Османи да успее во преговарачкиот процес „не само што се погрешни, туку се и опасни“.

Димитров вели дека ималo „сериозна битка внатре, особено во последната година, во однос и на дефинирањето на националните позиции, значи за самата суштина на маката, ама и на стратегијата, односно за текот на самите преговори“. Вицепремиерот кој не доби позиција во новата влада на Димитар Ковачевски, загадочно тврди: „Таа битка не беше тајна. Разликите беа евидентни и во јавните пораки и во јавните настапи“.

Оваа реченица (меѓу другото) го открива лицемерието на Никола Димитров и таа е дополнителна причина зошто освен на Заев, на Османи и на Бучковски, јас и нему не му верувам. Точно е тоа дека во кулоарите одамна се зборува за крупни несогласувања меѓу Димитров и Османи за стратегијата за преговорите со Бугарија, но точно е и тоа дека Димитров до сега формално ја поддржуваше стратегијата на Заев и никогаш не се осмели јавно да се спротивстави на начинот на кој се преговараше со Софија.

Бидејќи и моите извори долго време ми укажуваат дека напорите да се постигне итен договор со Бугарија по секоја цена биле „опасни“, како што сега сведочи Димитров, сакам јавно да му кажам дека тој бил должен, како одговорен политичар и како човек што си ја сака татковината, за таа опасност да посведочи јавно и од позицијата на вицепремиер, а не да кукумјавчи сега, во ситуација кога е јасно дека е исфрлен од Владата.

Дури и сега, во јавните експликацаии на таа опасност, Димитров говори „во ракавици“ и со еуфемизми, криејќи каде е, всушност, суштината на проблемот. Или сепак, како што тврди кабинетот на Заев, Димитров има проблем со самиот себе, односно со фактот дека се согласил со Заевите позиции во овие преговори и дека имал сериозен удел во создавањето на тие позиции, низ процесот кој го водел министерот за надворешни работи Бујар Османи.

Јас лично не сум убеден во тоа – мислам дека Заев и Бучковски беа главните играчи – но Димитров мора да настапи поотворено и почесно. Ако сака да му веруваме. Нас не нѐ интересира тоа кој што му нудел, амбасадорско место или нешто друго. Таа дебата води до прашањето што ако и Ковачевски на Димитров му понудеше место во Владата – дали тогаш нашиов „јунак“ ќе проговореше јавно за несогласувањата за преговорите, или ќе си молчеше, како што молчеше во целиот овој период?

Ќе бидам јасен и гласен. Јас не му верувам на Зоран Заев кога вели дека „македонскиот идентитет и македонскиот јазик воопшто не се тема на разговор помеѓу нас и Бугарија“. Напротив, моите неформални информации се дека Заев уште во текот на разговорите со Бојко Борисов за Договорот за добрососедство има дадено многу лекомислени ветувања и дека тие ветувања, всушност, се вистинската причина поради која Бугарија инсистира на своите негаторски позиции кон Македонија. И затоа мислам дека екипата Заев, Османи и Бучковски одамна го потроши својот легитимитет во преговорите со Софија, доведувајќи ги во ќорсокак.

Многу е важно тоа што новиот премиер Димитар Ковачевски најави промена на пристапот во преговорите со Бугарија. Допрва ќе видиме што значи тоа конкретно. Но, првиот потег во таа насока, отказот за специјалниот претставник Владо Бучковски, навестува дека можеби навистина треба да се надеваме на радикална промена на пристапот, но и на стратегијата.

Македонија веќе не смее да тргува со својот идентитет и да се лигави пред софиските уцени. Но, тоа никако не значи дека не постојат можности за деблокирање на преговорите и за напредок. Напротив, убеден сум дека со искрен и покреативен пристап на нашиот нов преговарачки тим, Македонија може да ги зацврсти своите позиции во спорот и да поведе иницијативи коишто би можеле значајно да ги подобрат влошените односи меѓу Скопје и Софија.

Како и да е, таа работа не може да се заврши со луѓе како Заев, Бучковски, Османи или Димитров. Некои од нив се фини луѓе, немам дилеми, но тоа сепак не е доволно. Новиот премиер Ковачевски ќе мора да си состави нов тим, а при тоа да се води од старата поговорка дека на волкот вратот му е дебел затоа што сам си ја врши работата.

The post Ковачевски да не си ги кова нозете со луѓе како Заев, Османи, Бучковски и Димитров – сам да си состави тим за преговори со Софија! appeared first on plusinfo.mk.