Германскиот парламент донесе закон за воведување дигитален паричник следната година за складирање документи како што е дигитална лична карта.

Апликацијата „d-you“ ќе им го олесни на граѓаните потврдувањето на својот идентитет преку интернет.

Дигиталната лична карта е наменета за употреба во физичкиот свет, а граѓаните не мора да ги носат пластичните лични карти.

Другите документи за идентитет, како што се возачките дозволи, ќе се додаваат постепено.

Германскиот министер за дигитална и државна модернизација, Карстен Вилдбергер, изјави дека дигиталниот паричник ќе стапи во употреба на 2 јануари 2027 година.

Со ова, Германија го спроведува законодавството на Европската Унија кое ја обврзува секоја земја-членка да обезбеди апликација за дигитални лични документи на паметни телефони.

Законот, исто така, вклучува мерки насочени кон ослободување на граѓаните од бирократските товари.

Постарите лица повеќе нема да аплицираат за нова лична карта, бидејќи ќе биде укинат 10-годишниот период на важење. Лицата кои имале 70 години или повеќе кога им била издадена последната лична карта ќе можат да продолжат да ја користат на неодредено време.

Покрај тоа, носителите на пасоши повеќе не мора да ја посетуваат надлежната канцеларија за да ги ажурираат своите податоци во документот кога ќе се промени нивната адреса. Пасошот ќе остане важечки дури и ако старата адреса е наведена на него.

The post ГЕРМАНИЈА ОД ЈАНУАРИ ЌЕ ВОВЕДЕ ДИГИТАЛНА ЛИЧНА КАРТА Пластичниот личен документ може да остане дома appeared first on plusinfo.mk.

Апликацијата „м. Услуги“ е во завршна фаза и официјално ќе биде промовирана на 28 октомври. Граѓаните ќе можат бесплатно да ја преземат и да пристапат до своите лични документи, и без обврска да ја користат, најави министерот за дигитална трансформација Стефан Андоновски.

Новата апликација претставува прв чекор кон воведување дигитален паричник во Македонија, а според министерот, веќе се наоѓа во завршна фаза на тестирање.

– Ова е првиот чекор кон дигитален паричник. Бесплатна е за користење и за симнување. Не е задолжителна, не мора секој да ја симне, но ќе нуди низа погодности што граѓаните и досега требаше да ги користат како алатки и апликации – изјави Андоновски во Дневникот на Македонската телевизија.

Тој објасни дека апликацијата ќе овозможи едноставен пристап до личните податоци и документи преку мобилен телефон.

– Разговараме со „Гугл плеј“ и со „Епл“. Ќе биде достапна за сите корисници на мобилни уреди во Македонија. Со едноставно внесување на личните податоци, од „Услуги.мк“ ќе се повлечат податоците, а со внесување на бројот на личната карта ќе се повлече и личната карта. Целосно безбедна апликација – појасни Андоновски.

Министерот уверува дека апликацијата ќе биде лесна за користење и дека граѓаните сами ќе одлучуваат дали сакаат да ја инсталираат.

Со нејзиното воведување, личните документи ќе добијат и дигитална форма достапна преку мобилен телефон. Засега не е прецизирано во кои ситуации електронските документи ќе можат да се користат како замена за физичките.

Андоновски во интервјуто се осврна и на најавеното воведување роаминг по домашни цени за македонските граѓани во земјите од Европската Унија.

Тој соопшти дека Македонија веќе го добила предлог-текстот на договорот, кој е доставен до надлежните институции за разгледување.

– Го добивме предлог-текстот на договорот пред неколку дена. Веќе го споделивме со колегите од неколку министерства да дадат свое мислење и од овој момент официјално почнуваат преговорите врз основа на текстот – рече Андоновски.

Институциите имаат рок до крајот на неделата да ги достават своите забелешки, по што Македонија ќе ги испрати своите предлози до Европската комисија.

– Очекувам тоа да се интензивира во текот на есента и да го имаме договорот на почетокот на 2027 година – изјави министерот.

Договорот за роаминг сè уште не е постигнат, а неговото финализирање се очекува во наредните месеци.

The post ЛИЧНА КАРТА И ВОЗАЧКА ДОЗВОЛА НА МОБИЛЕН ОД 28 ОКТОМВРИ Договор за роаминг со ЕУ е можен на почетокот на 2027 година appeared first on plusinfo.mk.

Министерот за дигитална трансформација Стефан Андоновски во интервју за МИА рече дека се подготвува тест верзијата на Дигиталниот паричник и оти таа ќе биде презентирана на Дигиталниот самит на Западен Балкан што ќе се одржи на 1 и 2 октомври во Скопје.

– Граѓаните тоа треба да го замислат како еден паричник со лични документи. Наместо да носите возачка дозвола и лична карта со вас како картички, можете да ги носите во вашиот мобилен телефон, и секако сите услуги ќе бидат достапни таму. Тест верзијата ја подготвуваме. Јас ќе ја презентирам, и ќе презентираме две услуги коишто ќе ги нуди таа тест верзија. Ќе го опипаме пулсот на граѓаните, ќе ја симнат граѓаните коишто ќе бидат присутни на Самитот, да можат да ја тестираат. И мислам дека до крајот на годината веќе ќе имаме верзија која што првпат ќе ја пласираме на сите отворени мрежи  нагласи Андоновски во интервју за МИА.

Тој информира дека на Самитот во Скопје ќе има 800 учесници од над 20 држави и оти целта била Скопје повторно да биде ставено на мапата на дигитално развиени економии, нашата држава како дигитална развиена држава, и да покажеме што сме сработиле изминатава година и која е визијата и плановите за во иднина.

Во однос на електронските услуги на граѓаните, министерот Андоновски вели дека целта е сите услуги, најкористените услуги од граѓаните да бидат достапни на еден клик.

– И порталот uslugi.gov.mk ќе го следи овој процес иако ние веќе започнавме со еден редизајн минатата година. Секоја нова надградба на порталот ќе значи упростување на изгледот, и полесни и подостапни услуги за граѓаните и за компаниите. И ова е предвесник на севкупната дигитализација на услугите, што значи дека следната фаза ќе биде дигитализација на односот на бизнис секторот кон државата – истакна тој.

Вели дека кога стапил на функцијата во Министерството и со формирањето на Министерството, порталот uslug.gov.mk имал помалку од 110.000 корисници, а во моментот, кажа Андоновски, бројката стигнува до 195.000 корисници, што значи дека за година, година и два три месеци, имаме дуплирање на бројот на корисници на порталот.

Со министерот разговаравме и за сајбер безбедноста, за примената на вештачката интелегенција во нашата држава, со каква инфраструктура и ресурси располагаме за примена на дигитализацијата…

Следува интервјуто во целост:

Северна Македонија идната недела е домаќин на Дигиталниот самит за Западен Балкан. Каков предизвик и можност е организацијата на самитот за државава и што ќе понуди од аспект на тематски содржини и учесници?

Македонија и Скопје еднаш имаат организирано ваков самит, практично првиот од Дигиталните самити на Западен Балкан се има одржано во Македонија во 2018 година. И оттогаш Самитот ротираше во државите членки на Западен Балкан 6 со пауза до 2023, 2024 година. За жал, не се успеа, никој не ја презема организацијата. И за нас како Министерство беше голем предизвик да ја преземеме организацијата минатата година, и да го организираме овој дигитален самит. Од повеќе аспекти е предизвик. Од аспект на теми, тоа се најпредизвикувачките теми на денешницата, теми коишто сите ги интересираат и сите не засегаат како луѓе, како граѓани, а и како влада и компании. И од тој аспект беше предизвик да се дефинираат кои се клучните теми за дискусија.

Вториот аспект што ќе имаме над 800 учесници, гости присутни на Самитот од повеќе од 20 држави, истовремено повеќе од 55 панелисти, говорници, што значи тоа е една логистичка огромна бројка која што ќе биде присутна тука во Скопје. Но наша цел беше да го поставиме Скопје повторно на мапата на дигитално развиени економии, Македонија како дигитална развиена држава, и да покажеме што сме сработиле изминатава година и која е визијата и плановите за во иднина. Можам да кажам дека организацијата оди добро. Немаме трошок за државата, нула денари од државниот буџет се потрошени за организација на Самитот, освен ако не ги сметаме човечките ресурси на Министерството за дигитална трансформација. Многу сум благодарен до тимот во Кабинетот, на организациониот комитет и на сите вработени во Министерството кои беспоштедно се посветија на организација на овој самит.

Теми ќе имаме повеќе, клучни теми се, да речеме сајбер безбедноста, голем интерес имаше на оваа тема. Ќе имаме три панели за сајбер безбедност. Потоа се дигиталните паричници, и меѓусебната соработка на институциите преку интереоперабилност, и дигиталните услуги за граѓаните. Така што, мислам дека овие теми ќе бидат носечки, а секако тука ќе биде и вештачката интелегенција, 5Г и оптичката мрежа, инфраструктурата која што е потребна да се гради во регионот и кај нас и учеството на бизнис секторот, истражувачките мрежи во иновациите, и развојот на дигитализацијата.

Гледавме да покриеме, и тоа е иновација на овој самит што нема да биде самит, не поканивме само политичари, тие се само една третина од панелистите, другите две третини се претставници на бизнис заедницата од Македонија, од регионот и од светот. Тука се претставници на Мајкрософт, Оракл, Адобе, Дојче телеком… Ќе имаме говорници на Јуте, на Волт, на Фортинет… Така што, буквално сите клучни играчи коишто се на пазарот на и во регионот па и пошироко, ќе бидат присутни како панелисти. И третиот елемент се невладиниот сектор, истражувачките мрежи и секако науката и високото образование. Така што мислам дека ќе имаме многу добра компилација на говорници на секој план. Секој панел ќе ги слуша сите три, четири перспективи.

Во најавата за Самитот кажавте дека оваа регионална платформа ќе ги продолжи напорите за дополнително намалување на трошоците за роаминг WB6–ЕУ со цел да се постигне „роаминг како дома”, односно нула трошоци за интернет за граѓаните на Северна Македонија и Западен Балкан во ЕУ. Најавивте дека нашите обврски ќе ги завршиме до декември 2025 и оти очекувате наредната година први да го потпишеме договорот за роаминг со нула трошоци за македонските граѓани. Што е направено за исполнување на условите и што преостанува, по носењето на новиот Закон за електронски комуникации?

Токму така, јас често присуствувам на самити коишто се организираат во цела Европа, и си го поставувам прашањето, што граѓаните добиваат од ова. Освен што компаниите, владите, невладиниот сектор и универзитетите се вмрежуваат, остваруваат контакти започнуваат заеднички проекти, некако често кај граѓаните се развива чувства дека тие се подзаборавени во целиот процес. И затоа ќе го искористиме Самитот да донесеме заедничка декларација на сите министри од ЗБ 6, со којшто ќе ја поттикнеме, ќе ја повикаме ЕУ да го забрза процесот на прифаќање на овие држави во единствената роаминг зона. Што значи тоа за граѓаните. Тоа значи дека ќе имаат нула трошоци за интернет и за повици во цела Европа. Сега тоа е возможно само во државите од ЗГ, при патување, да речеме, во Црна Гора или во Албанија, не плаќате трошоци за Интернет одреден пакет имате којшто соодејствува на пакетот којшто го имате дома, и исто така за повици, за пораки се исти цените. Тоа планираме да го постигнеме и со ЕУ.

За да го стигнеме тој пат, ЕУ разви еден акциски план, неколку барања до нас за прифаќање на регулативи и директиви коишто се од ЕУ. И ние тоа во голема мера го завршивме со донесувањето на новиот Закон за електронски комуникации кон крајот на јуни месец 2025 година. Остануваат многу малку елементи коишто треба да ги завршиме. Мислам дека ќе успееме тоа да го направиме со измена на определен број правилници во Министерство за дигитална трансформација и во АЕК, како и можеби некоја мала измена на Законот за електронски комуникации. Сето тоа планираме да го завршиме до крајот на годината, а од јануари месец да започнеме со активно лобирање да бидеме првата држава која што ќе го потпише договорот за роаминг како дома со ЕУ. Не сум сигурен дали другиве држави од регионот ќе бидат подготвени како нас, но не би сакал да ги чекаме. Позитивен пример постои од Украина и од Молдавија, коишто веќе потпишаа вакви договори. Така што, мислам дека можеме да бидеме следни на списокот.

На самитот според најавите ќе ја презентирате и првата верзија на Дигиталниот паричник. Кои се придобивките за граѓаните, што покажуваат вашите анализи за перцепцијата на граѓаните на ваквите услуги?

Оние граѓани коишто користат Гугл волет и Епл пеид, тоа се паричниците на Андроид и на ИОС, веќе знаат за што станува збор – тоа се вашите документи во една апликација, вашите лични документи во една апликација. И во истата апликација затоа ја нарековме супер апликација, ќе ги вградуваме и сите услуги коишто се нудат од државата за граѓаните, за да не морате за да добиете определена услуга да одите од портал на портал или од профил на профил, имате ново корисничко име, нова лозинка итн. Така што мислам дека граѓаните ќе ја препознаат новата мобилна апликација. И планираме тоа да биде една апликација за сите потреби на граѓаните коишто се однесуваат на државата. И како ќе се создаваат нови услуги на определена институција, тие да се вградуваат на мобилната апликација.

Ова е една одлична соработка која што ја имаме со министерствата за дигитализација на Полска и на Украина, и во заедничка апликација кон ЕУ, ние се инспириравме од украинската апликација Диа која што овој вид е супер апликација и полската апликација, за која што практично еден од нејзините креатори Јануш Чешински ќе биде присутен и на Дигиталниот самит, првиот ден со којшто ќе дискутираме за оние поволности што ние сакаме да ги пресликаме во нашата апликација.

Тоа треба граѓаните да го замислат како еден паричник со лични документи. Наместо да носите возачка дозвола и лична карта со вас како картички, можете да ги носите во вашиот мобилен телефон, и секако сите услуги ќе бидат достапни таму. Тест верзијата ја подготвуваме. Јас ќе ја презентирам, и ќе презентираме две услуги коишто ќе ги нуди таа тест верзија. Ќе го опипаме пулсот на граѓаните, ќе ја симнат граѓаните коишто ќе бидат присутни на Самитот, да можат да ја тестираат. И мислам дека до крајот на годината веќе ќе имаме верзија која што првпат ќе ја пласираме на сите отворени мрежи. Така што, мислам дека сите ќе можат да си ја симнат.

На што е предвесник оваа услуга во рамки на дигитализацијата на општеството и кои се идните такви услуги што може да се очекуваат?

Тоа е предвесник на еден систем којшто вели digital by default, и систем којшто вели дека треба да ја добиеме услугата со one click only. Ако порано беше праксата да се креираат комплексни системи, во коишто граѓаните за да можат да добијат определена услуга треба да поминат сериозна обука. Сега и светот, особено приватниот сектор тоа го форисираше да толку се симпфлицираат и се и се поедностават процедурите, изгледот на системите да секој граѓанин, без дополнителна обука може да пристапи до една мобилна апликација или до веб страна, и да си ја заврши работата која што му е потребна.

Нашата цел е сите услуги, најкористените услуги од граѓаните да бидат достапни на еден клик, и кон тоа не водат ваквиот тип на апликации. И порталот uslugi.gov.mk ќе го следи овој процес иако ние веќе започнавме со еден редизајн минатата година. Секоја нова надградба на порталот ќе значи упростување на изгледот, и полесни и подостапни услуги за граѓаните и за компаниите. И ова е предвесник на севкупната дигитализација на услугите, што значи дека следната фаза ќе биде дигитализација на односот на бизнис секторот кон државата.

Исто така ќе се фокусираме на најкористените услуги. Јас кажав минатата година ние дигитализиравме голем број услуги по бројка, но оваа година дигитализираме услуги коишто навистина граѓаните ги користат. И затоа е таквиот скок на корисност на порталот. Во таа насока ќе продолжиме затоа што мојата цел е да имаме целосно дигитализирани услуги до крајот на мандатот до 2028 година.

Како ја оценувате состојбата со инфраструктурата за реализација на планираните активности за дигитализација?

Не е совршена, не можам да кажам дека се наоѓаме во најдобра можна ситуација, иако ние инфраструктурно имаме одлична покриеност со Интернет, и одлична покриеност со оптичка мрежа од над 85 проценти, што значи дека граѓаните можат да бидат поврзани на прилично едноставен начин со брз интернет, што значи дека ќе имаат достапност или имаат достапност до интернет. Што се однесува до инфраструктурата на државата особено за складирање на податоци, таа не е многу добра. И затоа работиме на физибилити студија за изградба на примарниот податочен центар или Дата центар во Скопје, којшто ќе го поврземе со секундарниот којшто е изграден во Прилеп, за на едно место да ја фокусираме опремата на државата за складирање на податоци и да го генерираме тој владин облак кога тоа ќе се изгради.

Паралелно со тоа работиме на инсталација на оптичка мрежа помеѓу институциите, за тие да бидат поврзани на таа оптичка мрежа, за полесна, побрза комуникација и се надевам дека и тој процес ќе оди паралелно со Дата центарот. А паралелно со тоа затоа што не смееме да чекаме да изградиме инфраструктура па потоа да се дигитализираме, ние веќе работиме на оптимизација на ресурсите во нашето Министерството, за да понудиме најдобра можна грижа до денот додека не се изгради тој примарен дата центар. Се на се, имаме уште доста работи. Инфраструктурата е предизвик, но мислам дека модерните можности на клауд, на изнајмување на простор и комбинација од неколку хибридни модели, ќе ни дозволи да брзо се развиваме независно од инфраструктурата.

Во тој контекст што преземаме за поголема безбедност на комуникациските мрежи и какви се капацитетите за справување со сајбер заканите, неодамна беше донесен нов закон, до каде сме со примената…

Тој закон е нашиот Акциски план за наредните три години. Не е закон којшто од првиот ден може да се имплементира и ќе биде наша одредница до каде сме стасани и ние и приватниот сектор во реализација на сајбер безбедноста.

Премиерот ова многу добро го објасни, дека сега ние штитиме стотици различни системи во исто време. И тоа е невозможно за држава на ова ниво на развој па и на секоја држава на развој. Токму затоа е многу важна инфраструктурата што ќе ни помогне да штитиме две или три позиции и да знаеме да сме сигурни дека тие позиции се целосно заштитени, тоа и ќе го правиме со дата центарот и со секундарниот дата центар во Прилеп и со владината оптичка мрежа, затоа што на тој начин најлесно заедно со останатите институции што се грижат за безбедноста и одбраната ќе можеме да го штитиме системот.

На пример ако некоја општина ненавремено ја обновила својата антивирусна програма и закачи некој вирус, и испрати во систем некаков таков вирус, тој вирус може лесно да стаса до некоја друга институција. Ако вие го штитите целиот систем на една позиција, не морате да ја штитите само таа општина, туку ги штитите сите заеднички. На тој начин во моментот функционира платформата за интероперабилност. Тоа е платформа – јас ја нарекувам нашиот дигитален автопат, каде што се поврзани преку 70 институции и таа, на пример, ве штити од останатите. Таму не може некоја инстиуција да пренесе некој malware, некој вирус, затоа што самиот систем е направен така што тој се штити и ги враќа назад овие т.н. заразени системи, но имаме доста работа во поглед на сајбер безбедноста.

Тоа е одговорност на сите. Како што се грижи секое одговорно лице во институциите да не му се случи поплава, да не му се случи пожар, да има начин како тоа да го запре ако му се случи, на истиот начин треба да се грижат и за сајбер нападите.

Неизоставен дел од овој пакет се електронските услуги за граѓаните. Минатиот месец почнавте кампања за промоција на Националниот портал – uslugi.gov.mk. Каков е првичниот исход и колку услугии корисници има овој портал?

Кога првпат дојдов во Министерството, и со формирањето на Министерството, порталот имаше помалку од 110.000 корисници. Во моментов бројката стигнува до 195.000 корисници, што значи дека за година, година и два три месеци, имаме дуплирање на бројот на корисници на порталот и еден аспект што ме радува е што имаме над 260.000 корисници на системот за единствена најава којшто значи дека тоа е една лозинка, едно корисничко име за сите потреби коишто ги имате кон државата а да не помните десетина различни лозинки, искористеноста на порталот е значителна. Ако месечно имавме околу 1.200 трансакции до моментот на моето доаѓање, сега имаме 15.400 трансакции, ова го проверив утрово, што значи дека граѓаните вистински го препознаваат порталот, но и донесовме услуги кои се корисни од граѓаните и често ви се потребни и ги користат како што е уверението за државјанство или потврдата за неосудуваност сите три потврди – казнена, прекршочна или кривична евиденција. И вториот елемент, мислам дека направивме еден законски трик којшто ни успеа, а тоа е да ги признаваме сите документи од порталот кога ќе ги испечатите да бидат целосно валидни како да се документи што ви ги дале со оној син традиционален печат.

Овие два аспекти, и бројот на услуги и услуги коишто ви се навистина потребни, и овој втор аспект дека секој документ којшто ќе го испечатите од порталот ви е прифатен од институциите, мислам го направија овој бум да ние имаме 15 и пол пати поголема искористеност на порталот. Продолжуваме во оваа насока, ќе имаме услуги до крајот на годината коишто се користени од граѓаните. Ќе најавиме услуги кај Министерството за енергетика, со коешто многу напорно работиме во овие изминати месеци. Уште неколку услуги со Државниот завод за статистика, таа комуникација се покажа како многу добра, но тука има една табела со институции со коишто соработуваме, и секоја од нив како ќе биде подготвена така ќе ги публикуваме услугите и со нив. Имаме еден динамичен процес, веќе имаме план за наредните десет месеци како ќе се случуваат процесите, често кажувам предизвик е затоа што работите со други институции, не зависи се од Министерството за дигитална трансформација и јас правам еден вид притисок и во јавноста и на седници на Влада, тој процес да добие поголема динамика, но стоиме на располагање на сите институции кои што сметаат дека можеме да им помогнеме и повторно да искомуницираме и да направиме еден состанок да почнат процесите и кај нив.

Има интерес, одредени институции постојано ни се јавуваат, имаме соработка и постојано се случуваат некои нови работи, некои малку каскаат, малку се поназад, мислам дека недоволно можеби и го разбираат порталот и погодностите што ги нуди, но стоиме на располагање да ги објасниме, да помогнеме..

Многу едноставен пример е Министерството за култура, тие немаат внатрешен електронски систем на којшто работат, туку се се случува на порталот, а целиот конкурст или сите конкурси за финансирање на проекти од културата се на националниот портал за услуги. Практично тие без внатрешен систем, целосно на хартија, работат исклучиво на порталот, а порталот работи целосно дигитално. И целиот процес е дигитален независно што Министерството за култура нема внатрешен систем и тоа функционира одлично последните три години, тоа е проект којшто го наследивме, само го надоградивме, и оваа година конкурсот за култура ќе оди на националниот портал. Така што мислам дека имаме одлична соработка којашто покажува резултати и ќе покажува резултати и во иднина.

Вештачката интелигенција е се поактуелна тема и секојдневие, како носител на многу можности но и предизвици. Како стоиме на тој план, за примена, за кадар што ќе се вклучи, но и ќе биде исклучен од работните процеси, и како ќе обебзедиме одговорно управување со процесите? И кои се предизвиците но и ризиците за примената на ВИ и дигитализацијата во образованието?

Тоа е навистина предизвикувачка тема. Јас минатата недела бев во Букурешт на еден од најголемите самити за оваа година со тема вештачка интелегенција. Ме прашаа дали е еволуција, револуција или разочарување или апокалипса. Мислам дека е револуција но не можам да кажам дефинитивно дали ќе оди во позитивна или негативна насока и тоа ќе зависи од нас луѓето кои ќе ја користиме оваа алатка. Треба да сфатиме дека ова е машинско учење кое инженерите го препознаваат веќе 30 години, само многу надградено и отидено во екстремна генеративна интелегенција која произведува говор, слика, видео материјал, музика… Така што начинот на користење ќе дефинира дали ќе биде за добро или за лошо.

Јас не сум поборник на тоа да ние регулираме по секоја цена особено што не го познаваме како ќе се развива и што големите јазични модели не се на македонски. Ние паралелно со процесот на тестирање пред да регулираме ќе работиме на еден проект со ФИНКИ и со останатите факултети на развој на првиот голем македонски јазичен модел којшто на македонски јазик ќе ги апсорбира информациите и ќе враќа информации повратно, за тоа да го направиме потребна ни е дигитализација на голем дел од богатството коешто го имаме литературно во Македонија.

Што се случува во моментов – хранејќи ги другите големи јазични модели, нашите соседи и други држави практично вршат еден вид асимилација на македонскиот културен и цивилизациски простор со историски наративи, културолошки и цивилизациски кои не одговараат на вистината и не одговараат на македонскиот контекст така што мора да работиме на овој елемент, примарно како Министерство, а со тој Акционен план кога ќе бидеме пред крај со реализација следната година веќе тогаш можеме да дојдеме до втора фаза да регулираме една мека регулација на вештачката интелегенција за да ја поттикнеме како развој, како потреба и како алатка.

Во образованието министерката Јаневска зборуваше за примена на етички стандарди, коишто веќе ги подготуваат, еден прирачник што го пратија во училиштата и започна да се користи. Ние ќе се надополниме на тоа со преоектот „Школи на 21-от век“, со Британскиот совет, со којшто ќе работиме на промоција на вештачката интелегенција од мали нозе во основните училишта, почнувајќи од најруралните средини и одејќи постапно кон Скопје. Овој повеќегодишен проект ќе значи практична употреба на микробитови, микрочипови, вештачка интелегенција, малку и сајбер безбедност, за ученици од основното образование и сакаме да допреме до сите ученици во државата на тој начин ќе имаа двојна корист – ќе го користат тоа во сите наставни програми поттикнати од МОН, и ќе имаат и практична работа со овој проект што ние ќе го реализираме.

The post СИТЕ ДОКУМЕНТИ ЌЕ НИ БИДАТ ВО ТЕЛЕФОНОТ На Дигиталниот самит во Скопје ќе биде претставена тест верзијата на Дигиталниот паричник appeared first on plusinfo.mk.

„Iute Pay“ Македонија, дел од естонската групација Иуте, официјално доби лиценца од Народната банка на Република Северна Македонија за издавање електронски пари и давање платежни услуги.

Со оваа лиценца, Иуте Македонија го заокружува еко-системот на финансиски услуги, откако по кредитирањето како примарна дејност, од неодамна е присутна и на осигурително-брокерскиот пазар, со започнување на работата на „Iute Safe“.

Отсега корисниците ќе имаат можност да отвараат платежни сметки, да надополнуваат средства на својот дигитален паричник, да пристапуваат до своите средства преку бескартични банкомати, да вршат безготовински трансфер на пари во реално време, како и брзи плаќања кон трговци со користење на „QR“ код.

– Лиценцирањето на институција за електронски пари е значаен чекор кој не претставува само регулаторно одобрување, туку почеток на револуција во начинот на кој се нудат и користат финансиските услуги во С.Македонија. Нашата мисија е јасна: да понудиме брзи, беспрекорни и кориснички ориентирани решенија, со највисоки стандарди на сигурност и иновација. Горди сме што зад оваа иницијатива стои Иуте Групацијата – меѓународен лидер во финтек индустријата, со естонска технологија која веќе го трансформира начинот на плаќања во повеќе земји во и надвор од ЕУ. Сега, таа технологија ќе биде достапна и во Македонија.
Ова е само почеток. Продолжуваме со уште поголема посветеност кон дигитална трансформација, финансиска инклузија и создавање вредност за сите корисници – изјави Александар Петковски, извршен директор на „Iute Pay“ Македонија.

Со оваа лиценца се овозможува издавање електронски пари и давање платежни услуги без посредство на традиционални банки. За разлика од класичните финансиски институции, институциите за електронски пари се фокусираат на последната технологија, дигитални решенија, брзина и флексибилност, овозможувајќи им на корисниците целосна контрола преку мобилни и онлајн платформи.

The post ЕЛЕКТРОНСКИ ПАРИ БЕЗ БАНКА „Iute Pay“ ја носи иднината во вашиот телефон appeared first on plusinfo.mk.

Министерството за дигитална трансформација работи на дигитална апликација преку која граѓаните ќе имаат лична карта и возачка дозвола во електронски облик, а ќе имаат пристап и до најновите услуги или најбараните услуги, најави министерот Стефан Андоновски.

Андоновски, во интервју за „360 степени“ вели дека станува збор за „дигитален паричник“, што многу наликува на „Гугл волет“ или „Епл волет“, што значи дека електронската верзија на личната карта и возачката дозвола ќе бидат спакувани во апликацијата и ќе може граѓаните да ја покажат за да се легитимираат. Во втора фаза на проектот, како што најави, ќе биде овозможено и електронско потпишување и целосна биометриска верификација.

– Добивме позитивен одговор од програмата „Дигитална Европа“, реализацијата требаше да започне во јануари 2025 година, но поради интерни процедури во Европска Унија почетокот беше највен за јуни 2025 година и ние подготвувајќи се, ја имаме модел-верзијата на апликацијата – изјави Андоновски, посочувајќи дека станува збор за проект што е меѓународно партнерство со Министерството за дигитална трансформација на Украина, заедно со програмата „Дигитална Европа“ од којашто добивме грант од над еден милион евра.

Андоновски, најавува дека на дигиталниот самит што ќе се организира во Скопје на 1 и 2 октомври годинава ќе биде промовирана тест-верзијата или демоверзијата на апликацијата за првите корисници да можат да ја симнат на својот мобилен телефон и да ја користат.

Апликацијата, посочи Андоновски, засега ќе чини бесплатно затоа што добивме грант од над еден милион евра од „Дигитална Европа“ од ЕУ и дополнително средства за развој на порталот за услуги, на којшто оваа апликација му е практично близнак.

Во првата фаза, според Андоновски, граѓаните нема да имаат никакви трошоци, додека во следната фаза кога ќе се вклучи дигиталниот потпис, биометриската верификација, може да се појавуваат некакви трошоци.

Андоновски, меѓу другото, посочува дека новиот закон за сајбер безбедност ќе ги зајакне институциите во превенција од хакерски напади, посочувајќи дека законот предвидува формирање неколку тела – Национален координативен совет за сајбер безбедност, Сектор за сајбер безбедност (во МДТ) и владин центар за одговор на инциденти.

Прашан дали Владата планира носење регулатива за криптовалути, Андоновски, вели дека иднината на финансискиот сектор се криптовалутите и доколку светот се движи во оваа насока, земјава нема друга опција освен да размислува за регулација.

Според министерот, земјава е соочена со два предизвици во моментов – едниот е да се прифати реалноста и да се признае дека криптовалутите постојат и се тргуваат во Македонија, а другиот е дека преку исполнувањето на целите на Реформската агенда се движи кон Европската Унија и оти треба да се следи регулативата на Унијата.

The post ЛИЧНА КАРТА И ВОЗАЧКА ДОЗВОЛА ВО „ВОЛЕТ“ На 1 октомври ќе биде претставена демо верзија на апликацијата appeared first on plusinfo.mk.

– Со оваа апликација ќе се отвори можност за воведување на ИД – паричник, дигитална верзија на личните карти и на возачките дозволи со кои граѓаните ќе се идентификуваат при користење на дигиталните услуги преку својот мобилен телефон, а истата ќе биде поврзана и со порталот uslugi.gov.mk – рече Варџиски на состанок на Заедничкиот консултативен комитет меѓу Македонија и Комитетот на регионите на ЕУ, во рамки на втората тема посветена на „Дигитална транзиција, особено во локалните и регионални јавни услуги“.

Апликацијата ЕЛИ се изработува преку програмата „Дигитална Европа“, за изработка на мобилна апликација за мобилни услуги.

– Формирањето на Министерството за дигитална трансформација е стратешки чекор кој ја потврдува определбата на Владата да ја постави дигитализацијата како еден од своите највисоки приоритети. Нашиот пристап е ориентиран кон потребите на граѓаните и токму затоа со интегриран систем сакаме да го олесниме пристапот на корисниците до онлајн услугите за граѓаните, до информациите поставени на официјалните веб-страни на министерствата и на Владата, како и да ја забрзаме и подобриме размената на податоци помеѓу институциите – рече Варџиски.

Работиме на создавање единствена централизирана и унифицирана платформа на владини веб-страници, додаде тој, кои ќе бидат заштитени преку еден софистициран систем, ќе бидат оптимизирани и со поголема пристапност за лицата со попреченост.

– Наскоро ќе следи и редизајн на порталот uslugi.gov.mk, согласно последните трендови и практики, со тенденција да стане единствена точка помеѓу јавните услуги во државата и граѓаните, а притоа да биде интуитивен и лесен за употреба – истакна Варџиски.

Со отворање на нови центри за услуги на повеќе локации, додаде заменик-миистерот, услугите кои се достапни на порталот uslugi.gov.mk ќе бидат уште поблиску до граѓаните и на дофат на оние кои немаат техничка можност и вештини самите да го користат порталот.

The post ЌЕ СЕ ВОВЕДАТ ДИГИТАЛНИ ПАРИЧНИК, ЛИЧНА КАРТА И ВОЗАЧКА ДОЗВОЛА Онлајн јавни услуги на сечиј мобилен телефон appeared first on plusinfo.mk.