Јеменските бунтовници Хути денеска повторно ги предупредија авиокомпаниите, вработените на аеродромите и патниците да не ги користат аеродромите во Саудиска Арабија.

Хутите додадоа дека нивното предупредување мора да се сфати сериозно.

Јеменските бунтовници вчера го нападнаа меѓународниот аеродром „Крал Халид“ во Ријад, при што беа убиени 12 лица, а 309 беа повредени.

Хутите изјавија дека Саудиска Арабија „носи одговорност за неуспехот да ги пресретне ракетите“ истрелани кон Ријад.

Во меѓувреме, претставник на воздухопловниот сектор во Ријад изјави дека аеродромот „Крал Халид“ сè уште ја нема обновено својата работа.

The post ХУТИТЕ СЕ ЗАКАНИЈА СО НОВИ НАПАДИ НА АЕРОДРОМИ Бараат да бидат сфатени сериозно appeared first on plusinfo.mk.

Со новите авиолинии Македонија станува полесно достапна и за граѓаните и за странските посетители. Вкупно се воведени 28 нови дестинации од аеродромите во Скопје и Охрид. Најголема корист имаат граѓаните, кои сега имаат повеќе директни опции за патување низ Европа и пошироко – се вели во соопштение на ВМРО-ДПМНЕ.

„Од Скопје се воведени директни летови до Париз, Барселона, Лион, Амстердам, Љубљана, Мадрид, Стокхолм, Келн, Бари, Прага, Ларнака, Неапол, Будимпешта, Алгеро и за Палермо.

Од Охрид пак, новите линии ги поврзуваат граѓаните со Истанбул, Базел, Ларнака, Мадрид, Штутгарт, Бари, Стокхолм, Катовице, Вроцлав, Милано, Братислава и Виена.

Подобрата поврзаност е важна и за економијата. Поголемиот број директни линии може да придонесе за развој на туризмот, особено во Охрид, но и за полесно поврзување на домашните компании со странски партнери и пазари.

Проширувањето на авиомрежата е дел од заложбите на Владата предводена од ВМРО-ДПМНЕ за поголема мобилност, повеќе можности и посилно поврзување на Македонија со Европа и светот“ – се вели во соопштението.

The post 28 НОВИ ДИРЕКТНИ АВИОЛИНИИ ОД МАКЕДОНСКИТЕ АЕРОДРОМИ Владата ја забрзува поврзаноста со нови авиодестинации appeared first on plusinfo.mk.

Големите европски аеродроми повремено го деактивираат европскиот Систем за влез и излез (EES) кога поради големиот број патници доцнењата стануваат преголеми, објави италијанскиот економски весник „Ил Соле 24 Оре“.

Според податоците на повеќе аеродроми и авиокомпании, системот ЕЕС го забавува протокот на патници и создава долги редици, особено во летниот период кога бројот на патувања е најголем. Поради тоа, во одредени ситуации привремено се суспендираат биометриските проверки.

Таквата можност е предвидена со прописите на Европската Унија. Европската комисија дозволи привремена суспензија на земањето биометриски податоци до 6 септември во случај на вонредни околности.

Сепак, Италија, Франција, Германија, Белгија, Холандија, Грција, Малта, Португалија и Швајцарија веќе побараа оваа можност да остане во сила и по истекот на рокот.

Во писмо до европскиот комесар за внатрешни работи и миграција, Магнус Брунер, тие наведуваат дека остануваат посветени на целосната примена на системот, но предупредуваат дека досегашното искуство покажало дека во исклучителни ситуации може да дојде до сериозни нарушувања во патничкиот сообраќај.

Како пример се наведува случајот на миланскиот аеродром Линате, каде што во април повеќе од 120 патници останале заглавени поради доцнења поврзани со системот ЕЕС. Од 156 патници за летот кон Манчестер, само 34 успеале навреме да се качат во авионот.

Системот ЕЕС, кој беше воведен како дел од мерките за зајакнување на безбедноста по терористичките напади во Европа, постепено почна да се применува од октомври 2025 година во 29 европски држави, а целосно е оперативен од 10 април годинава.

Станува збор за автоматизиран систем кој ги регистрира државјаните на трети земји што престојуваат до 90 дена во период од 180 дена секојпат кога ги преминуваат надворешните граници на државите што го применуваат системот.

Под државјани на трети земји се подразбираат лица кои немаат државјанство на земја членка на Европската Унија, Обединетото Кралство, Исланд, Лихтенштајн, Норвешка или Швајцарија.

Целта на системот е постепено да ги замени печатите во пасошите со електронска евиденција, да ја подобри контролата на надворешните граници, да помогне во спречување на илегалната миграција и да ја зајакне безбедноста во Шенген-зоната.

Европската комисија оценува дека по завршувањето на почетната фаза на прилагодување системот ќе придонесе за побрзи гранични проверки, иако претседателката на Комисијата, Урсула фон дер Лајен, неодамна призна дека сè уште постојат технички проблеми.

Според проценките на Брисел, по целосната оптимизација на системот, обработката на патниците би требало да трае само неколку десетици секунди до неколку минути, во зависност од видот на контролата.

Минатиот месец европскиот комесар Магнус Брунер соопшти дека од почетокот на примената на системот се регистрирани речиси 110 милиони влезови и излези. Благодарение на ЕЕС, откриени биле околу 45.000 лица со лажни или фалсификувани документи, а на 1.100 лица им бил одбиен влез во Европската Унија поради безбедносен ризик, меѓу кои и лица поврзани со тероризам.

The post ЕВРОПСКИТЕ АЕРОДРОМИ ПОВРЕМЕНО ГО ИСКЛУЧУВААТ ЕЕС Новиот систем создава хаос, патниците чекаат со часови appeared first on plusinfo.mk.

Македонските аеродроми се најбрзорастечки во регионот, а тоа е резултат на работата во изминатите 25 месеци. Ќе продолжиме во таа насока, рече денеска премиерот Христијан Мицкоски во рамки на потпишувањето на Договорот за инвестициски грант обезбеден преку Инвестициската рамка за Западен Балкан (WBIF) на Европската Унија, како и договорите за финансирање со Европската инвестициска банка (ЕИБ) и Европската банка за обнова и развој (ЕБОР) за изградба на железничката делница Крива Паланка – граничен премин Деве Баир.

Мицкоски истакна дека бројот на летови и бројот на патници во првите седум месеци веќе не е зголемен за 1, 2 или 3 отсто споредено со претходната година, туку за 20, 30 или 40 проценти.

– Она што охрабрува се податоците што операторот на двата меѓународни аеродрома ги пренесе, истото тоа го пренесе и Министерството за транспорт, а тоа е дека двата аеродрома се најбрзорастечки во регионот по бројот на патници. Исто така и Светска банка во делот за туризам тоа го потенцира. Тоа е лоша вест за опозицијата и за оние нихилисти коишто гледаат како да не успее државата, но е добра вест за граѓаните и за сите оние коишто ѝ мислат добро на земјата, бидејќи тоа што го работиме 25 месеци полека се консолидира и полека покажува знаци на жилавост и на отпорност на сите овие кризи коишто се случуваа, а резултатите стануваат сè повеќе видливи – истакна Мицкоски.

Зголемениот број на летови и патници е многу значаен за Владата.

– Тоа нè мотивира да продолжиме во таа насока и во периодот што следи, бидејќи туризмот е еден од приоритетите на Владата. Можете да бидете сведоци што се случува посебно овие денови, овие недели би рекол, на нашиот туристички бисер, но и не само таму, туку насекаде на целата територија на земјата – изјави Мицкоски.

The post МАКЕДОНСКИТЕ АЕРОДРОМИ СЕ НАЈБРЗОРАСТЕЧКИ ВО РЕГИОНОТ Зголемениот број на летови и на патници го забележа и Светска банка appeared first on plusinfo.mk.

На 23 јули 2026 година е испишана нова страница во историјата на авијацијата. Според податоците на популарниот сервис за следење летови „Flightradar24“, тој ден бил поставен апсолутен рекорд со неверојатни 153.359 следени комерцијални летови ширум светот.

Овие импресивни бројки, кои покажуваат колку се зголемени обемот и интензитетот на воздушниот сообраќај, првично беа објавени на профилот @US_Stormwatch, а набргу потоа беа потврдени и со визуелизација од самиот сервис „Flightradar24“.

На објавените анимирани мапи на светот може да се види густа мрежа од илјадници авиони кои во ист момент се движат над Северна Америка, Европа, Азија и останатите делови од планетата.

Снимките покажуваат неверојатна динамика на глобалното небо во текот на 24 часа, со речиси непрекинат тек на воздушниот сообраќај.

July 23, 2026, was the busiest day for commercial air travel ever, according to data from @flightradar24.

A whopping 153,359 commercial flights were tracked worldwide. pic.twitter.com/0fJ9mcjZkY

— Colin McCarthy (@US_Stormwatch) July 25, 2026

Иако деталните анализи за структурата на патниците допрва треба да бидат направени, експертите сметаат дека рекордот главно е резултат на врвот на летната туристичка сезона и масовните патувања за годишни одмори.

Покрај туристичките летови, значаен дел од бројката отпаѓа и на редовните деловни патувања, а рекордниот број летови е уште една потврда за силното закрепнување и раст на воздухопловната индустрија по тешките периоди во изминатите години.

Од „Flightradar24“ постојано го следат воздушниот сообраќај во реално време, а ваквите рекорди имаат две страни.

Од една страна, тие покажуваат колку глобалниот воздушен транспорт станал неопходен дел од современата економија и поврзувањето на светот.

Од друга страна, експертите предупредуваат дека толкав број летови создава огромен притисок врз капацитетите на аеродромите ширум светот, но и отвора сериозни прашања поврзани со заштитата на животната средина и јаглеродниот отпечаток што го создава авијацијата.

Останува да се види дали овој рекорд ќе биде соборен уште до крајот на летната сезона, во следните недели.

The post 📽️ 153.359 АВИОНИ НА НЕБОТО ВО ЕДЕН ДЕН Летната сезона го урна историскиот рекорд на глобалната авијација appeared first on plusinfo.mk.

Во првите шест месеци од оваа година, Меѓународниот Аеродром Скопје и Аеродромот Св. Апостол Павле Охрид опслужија 1.955.648 патници, што е зголемување од 28% во однос на истиот период лани и реализираа 13.167 летови, што е раст од 7,6%.

Само во јуни, скопскиот и охридскиот аеродром заедно имале за 15,6% повеќе патници (374.714) во однос на истиот период лани.

– Растот од 28% на бројот на патници во првите шест месеци од 2026 година претставува извонреден резултат и јасна потврда дека македонските аеродроми се наоѓаат на патека на силен и одржлив развој. Во воздухопловната индустрија, двоцифрен раст на патничкиот сообраќај е показател за успешна стратегија, зголемена доверба од патниците и атрактивност како дестинации за авиокомпаниите. Фактот што Меѓународниот Аеродром Скопје и Аеродромот Св. Апостол Павле Охрид заедно опслужија речиси два милиона патници за само шест месеци, истовремено бележејќи и раст од 7,6% на бројот на летови е резултат на нашата посветеност за развојот на воздушната поврзаност, континуираното унапредување на услугите и успешната соработка со нашите партнери. Остануваме фокусирани на создавање нови можности за раст, проширување на мрежата на дестинации и обезбедување квалитетно патничко искуство, со цел македонските аеродроми да продолжат да ги надминуваат очекувањата и во наредниот период- вели во пишана изјава Неџат Курт, генерален директор на ТАВ Македонија.

Полугодишните статистички податоци на ТАВ Македонија покажуваат дека во првите шест месеци најфрекфентна дестинација од Меѓународниот Аеродром Скопје е Истанбул (двата аеродрома ИГА и Сабиха Гокчен со 14,2% пазарен удел), а потоа следат Минхен Меминген (4,5%), Базел Милуз (4,4%), Дортмунд (4,1%), Цирих (4%) и Франкфурт (3,9%).

Топ-пет земји до кои има најмногу директни летови од Скопје се Германија (28,5% пазарен удел во вкупниот патнички сообраќај), Турција (18%), Швајцарија (9,3%), Италија (8,2%) и Шведска (5,8%).

Ако се разгледуваат бројките за Меѓународниот Аеродром Скопје и Аеродромот Свети Апостол Павле одделно, скопскиот аеродром има годишен висок пораст за 28,6% и во првите шест месеци годинава преку него се превезени вкупно 1,833,010 патници. Во истиот период, на овој аеродром биле реализирани 12,260 летови што е за 6,5% повеќе споредено со истиот период лани.  Охридскиот аеродром бележи пораст од високи 18,2% со превезени 122,638 од јануари до јуни. Во овој период, биле реализирани 907 летови што е зголемување за 26%.

The post РЕЧИСИ 2 МИЛИОНА ПАТНИЦИ ОПСЛУЖИЈА МАКЕДОНСКИТЕ АЕРОДРОМИ Во првата половина од годинава најмногу се летало до турските и до германските аеродроми appeared first on plusinfo.mk.

Европската комисија воведува „флексибилен ЕЕС“ за да ги ублажи застојот и долгите чекања на дел од границите и аеродромите. Националните власти ќе можат привремено да ја суспендираат биометриската регистрација во случаи кога редиците ќе станат предолги, но без укинување на стандардните гранични контроли.

Портпаролот на Европската комисија, Маркус Ламерс, соопшти дека Брисел веќе работи со земјите-членки за надминување на оперативните проблеми што се појавија по воведувањето на системот за влез и излез (EES).

Тој најави и технички состанок со претставници на воздухопловната индустрија за да се разгледаат предизвиците што ги создава новиот режим на контрола.

1.000 лица оценети за ризични, не влегле во ЕУ

Според Ламерс, новиот систем веќе покажал конкретни резултати во областа на безбедноста.

– Имаме нов систем што ни овозможува идентификација и вкрстена проверка на биометриските податоци. Во изминатите неколку месеци идентификувавме околу 1.000 лица кои биле оценети како безбедносен ризик и поради тоа не влегле во Европската Унија – изјави Ламерс.

Тој нагласи дека ваква проверка не била можна со стариот систем базиран на печати во пасошите.

Што значи „флексибилен ЕЕС“?

Најважната новина е што локалните власти ќе можат привремено да ги запрат дополнителните биометриски процедури, како фотографирањето и земањето отпечатоци од прсти, кога ќе се појават прекумерни доцнења.

Тоа нема да значи укинување на контролите, туку прилагодување на темпото на регистрација за да се избегне колапс на премините и терминалите.

Одлуката за таков чекор ќе ја носат националните служби директно на терен.

– Ако времето на чекање ги надмине вообичаените рамки, тогаш надлежните ќе треба да проценат дали е потребно привремено суспендирање на биометриската регистрација – објасни Ламерс.

Брисел ги отфрла критиките

Иако медиумите во повеќе европски земји објавија дека ЕЕС значително ги продолжува редиците и создава дополнителни проблеми за патниците, Европската комисија не се согласува со таквите оценки.

Од Брисел тврдат дека дел од проблемите на границите постоеле и пред воведувањето на новиот систем и дека придобивките за безбедноста се далеку поголеми од привремените тешкотии.

Сепак, одлуката за воведување „флексибилен ЕЕС“ покажува дека Комисијата признава оти новиот систем бара дополнителни прилагодувања за да функционира без сериозни последици за патниците.

The post ХАОСОТ СО ЕЕС СИСТЕМОТ ГО НАТЕРА БРИСЕЛ ДА ВОВЕДЕ „ФЛЕКСИБИЛНОСТ“ Земјите ќе можат привремено да ја прескокнат биометриската регистрација appeared first on plusinfo.mk.

Премиерот Христијан Мицкоски денеска, одговарајќи на новинарско прашање за ефектите на субвенциите во авиосообраќајот, рече дека политиката на субвенционирање на авиолинии и отворање на нови, продолжува.

– Отворивме неколку, десетици такви би рекол, во изминативе две години и тоа е резултатот. Бројката оваа година очекуваме да достигне до 3,5 милиони патници. Веќе двоцифрен број проценти аеродромите забележуваат зголемување. Во одредена мера, да речеме скопскиот, имаше и до 30% зголемување, споредено со истиот период од минатата година. Така што продолжуваме со оваа политика на отворање на нови авиолинии и онаму каде што има интерес, како што се дестинациите Сицилија, Сардиниа, продолжуваме со поддршка на тие линии. За нас тоа е многу важно и како држава планираме да бидеме регионален хаб од каде што ќе може да се поврзат граѓаните од регионот со останатите дестинации во Европа, па зошто да не и во светот. Во услови на најголема светска криза, енергетска, во услови кога сите ги затвараат своите граници, ние со керозин од Македонија, снабдувавме неколку регионални аеродроми од тука – рече Мицкоски.

The post ОЧЕКУВАМЕ 3,5 МИЛИОНИ ПАТНИЦИ ВО 2026 ГОДИНА Мицкоски најавува натамошно субвенционирање на авиолиниите appeared first on plusinfo.mk.

Порастот на цените на авионското гориво, поттикнат од случувањата на Блискиот Исток, доведе до значително кратење на летовите ширум светот, при што се откажани околу 13.000 летови во текот на април, објави „Гардијан“. Со тоа, од распоредите на авиокомпаниите се повлечени околу два милиони седишта.

Според податоците на аналитичката компанија „Цириум“, превозниците ги прилагодуваат своите операции на новите пазарни услови, делумно преку користење помали авиони, но и со целосно откажување на одредени линии.

Најголем пад на бројот на летови е забележан на аеродромите во Истанбул и Минхен, каде што значителни намалувања направиле „Туркиш ерлајнс“ и „Луфтханза“. Германскиот авиопревозник, според извештаите, намалил околу 20 илјади летови на кратки релации.

И покрај ваквите трендови, дел од нискобуџетните авиокомпании, како „Изиџет“ и „Визер“, најавија дека ќе ги задржат летните распореди, иако се соочуваат со притисоци од зголемените трошоци за гориво.

The post ПОРАДИ ВОЈНАТА ОТКАЖАНИ СЕ ОКОЛУ 13.000 ЛЕТОВИ Авиокомпаниите и аеродромите трпат големи загуби appeared first on plusinfo.mk.

Дури и ако војната на Блискиот Исток заврши утре, европските авиокомпании и патници се подготвуваат за турбулентно лето. Цените на авионските билети ќе останат високи, а профитот на авиокомпаниите е под притисок, бидејќи континуираните прекини во испораката на гориво од земјите од Заливот преку Ормуската Теснина ги зголемуваат трошоците и го зголемуваат ризикот од недостиг токму кога започнува шпицот на сезоната на патувања.

ЕУ не произведува доволно гориво за авиони за да ја задоволи домашната побарувачка; нејзиниот капацитет за рафинирање може да покрие најмногу 70 проценти од потребите на авиокомпаниите. Секое продолжено прекинување на сообраќајот на танкери низ теснецот би можело да ги натера авиокомпаниите да се борат за снабдување.

Колку ќе биде сериозно влијанието ќе зависи од тоа колку брзо ќе се врати во нормала превозот низ теснината. Угледниот портал Политико разгледа три можни сценарија за влијанието на иранската војна врз работата на авиокомпаниите.

Подобро: Војната завршува, теснината повторно се отвора

Брзото завршување на војната и повторното отворање на Ормската Теснина нема да ја реши кризата со гориво за авиони преку ноќ, бидејќи на танкерите ќе им треба повеќе од еден месец за да стигнат до Европа од Заливот.

Вили Волш, генерален директор на Меѓународното здружение за воздушен транспорт (ИАТА), предупреди претходно овој месец дека дури и во такво сценарио, „сè уште ќе бидат потребни месеци за да се вратиме таму каде што треба да биде снабдувањето“. Недостигот на снабдување со гориво за авиони значи дека цените на билетите веројатно ќе останат високи во текот на летото.

Сепак, брзото решавање на конфликтот би можело да избегне широко распространети откажувања на летови или политички мерки за ограничување на побарувачката за патувања, рече Џорџ Шо, виш аналитичар за нафта во консултантската компанија за енергетика „Кплер“ (Kpler).

Фредерик Дело, потпретседател за Европа во Меѓународната федерација на здруженија на контролори на летање и коавтор на неодамнешниот извештај за ова прашање, предупреди дека дури и во ова најдобро сценарио, „Европа веројатно ќе доживее зголемени цени на горивата во текот на летото“, иако блокот ќе биде поштеден од големи недостатоци на гориво на аеродромите.

– Но, ако ова продолжи уште неколку недели, нема да биде прашање на цена; ќе биде прашање на снабдување – рече тој.

Лошо: Делумно повторно отворање, нееднаква понуда

Најверојатниот исход, според многу експерти, е делумно решавање на конфликтот до почетокот на летото, со продолжување на превозот повремено.

Во такво сценарио, цените на млазното гориво би останале високи, а понудата би била неизвесна, што значи дека „летовите со слаби перформанси (може да бидат) откажани, а некои аеродроми (може да се соочат) со периодични ограничувања на горивото“, напиша Дело во анализа.

Летовите за одмор на долги релации и помалку популарните регионални линии најверојатно ќе бидат први на блокот што се намалува, се вели во документот.

Поради високите цени на билетите, „луѓето почнуваат да размислуваат за возење до своите одмори или… можеби ќе се врати одморот“, рече Ендру Чарлтон, управен директор на консултантската куќа „Ејвиејшн Адвокаси“ (Aviation Advocacy).

Во такво сценарио, тој рече дека авиокомпаниите може да намалат повеќе кратки регионални летови, но попрофитабилните подолги линии што ги опслужуваат помалку авиокомпании веројатно би биле безбедни.

– Ризикот со кој се соочуваат патниците всушност е цената, што значи доплати за гориво, помалку намалени цени на билети и намалена фреквенција на маргиналните рути – рече Марина Ефтимиу, професорка по воздухопловство на Универзитетот во Даблин.

Луфтханза веќе изјави дека ќе укине 20.000 летови во наредните месеци за да ја намали потрошувачката на гориво, и не е единствената.

Авиокомпаниите, исто така, изјавија дека зголемувањето на цените ќе се пренесе на потрошувачите.

– Ние сме обврзани да го сториме тоа, бидејќи во спротивно едноставно ќе банкротираме за неколку месеци – рече Себастијан Жистум, виш потпретседател на Ер Франс-КЛМ, на неодамнешен настан во Европскиот парламент.

Шефот на Меѓународната агенција за енергија, Фатих Бирол, претходно овој месец предупреди дека Европа би можела да остане без гориво за авиони до почетокот на јуни.

Аеродромите се исто така во проблеми.

– Аеродромите се фатени во средина тука. Тие се сопственици на горивото, но не го купуваат… Ако немаат гориво, тогаш авиокомпаниите нема да летаат до нив. И тоа е очигледно голем проблем – рече Чарлтон.

Најлошо: Војната продолжува

Доколку прекинот на поморскиот сообраќај низ Ормутскиот Теснец продолжи во текот на летото, „европските залихи (на гориво) за авиони ризикуваат да ги надминат оперативните минимуми“, предупреди „Кплер“.

Во тој момент, одговорот на пазарот на гориво за авиони би се префрлил на „целосно рационирање на побарувачката“.

Според Ефтимиу, „доколку ова ескалира уште повеќе, недостигот (на гориво) за авионот А1 може целосно да го промени пејзажот кон рационирање на горивото (во Европа и Азија) каде што имаме голема зависност од нафтата од Блискиот Исток“, рече таа.

– Сепак, целиот сектор е изложен, а ова е материјално полошо од нормалниот скок на цената на нафтата, бидејќи станува збор за два проблема одеднаш: цената и физичката понуда – додаде таа.

Иако Европската комисија го отфрли најкатастрофалното сценарио за недостиг на гориво за авиони што ги погодува аеродромите на ЕУ, таа сè уште подготвува планови за непредвидени ситуации.

Комесарот за транспорт Апостолос Цицикостас во вторникот предупреди дека земјите можеби ќе мора да ги споделат своите резерви на гориво за итни случаи доколку се појават недостатоци.

Фредерик Дело од Меѓународната федерација на контролори на летање предупреди и за ефектите на прелевање низ пошироката авијациска индустрија.

Доколку откажувањата надминат 10 проценти од нормалното ниво на сообраќај, не само што давателите на услуги за контрола на воздушниот сообраќај ќе се соочат со намалување на приходите бидејќи ќе летаат помалку летови, туку и авиокомпаниите ќе мора да ги надоместат загубите, завршувајќи „двојно казнети“.

Дело, исто така, рече дека нискобуџетните превозници би можеле да бидат особено изложени, бидејќи „се потпираат на голема искористеност на авионите, густи распореди и побарувачка чувствителна на цените“.

– Широкиот шок за гориво го ослабува токму тој модел – додаде тој.

The post ЕВРОПСКИОТ АВИОСООБРАЌАЈ ВО КАНЏИТЕ НА ИРАНСКИОТ КОНФЛИКТ Три сценарија за поголема или помала катастрофа ова лето appeared first on plusinfo.mk.